Friedrich Wilhelm von Seydlitz - Polski Serwis Naukowy

Friedrich Wilhelm von Seydlitz

Friedrich Wilhelm Freiherr von Seydlitz-Kurzbach (ur. 3 lutego 1721 w Kalkar, zm. 27 sierpnia 1773 w Oławie) – pruski generał, dowódca kawalerii.

Pochodził z wojskowej rodziny, jego ojciec był majorem kawalerii. Wcześnie wstąpił do armii, dzięki protekcji przyjaciół ojca. W czasie I wojny śląskiej (1740-1742) był podoficerem i w 1742, w bitwie pod Bojanowem i Krzanowicami dostał się do niewoli austriackiej, jednak wcześniej zwrócił swą odwagą uwagę króla Fryderyka Wielkiego, który osobiście działał na rzecz wymiany Seydlitza, a następnie mianował go kapitanem.

Śląsk (śl. Ślůnsk, niem. Schlesien, dś. Schläsing, czes. Slezsko, łac. Silesia) – region i kraina historyczna położona w Europie Środkowej, na terenie Polski, Czech i Niemiec. Ta historyczna kraina dzieli się na Dolny i Górny Śląsk oraz Śląsk Cieszyński. Historyczną stolicą Śląska jest Wrocław.

Bitwa pod Hochkirch rozegrała się 14 października 1758 roku między wojskami pruskimi króla Fryderyka II a armią austriacką dowodzoną przez feldmarszałka von Daun koło górnołużyckiej miejscowości Hochkirch w Saksonii.

Po drugiej wojnie śląskiej (1744-1745), w której zasłynął udanymi manewrami jazdy pod swoim dowództwem, awansowany na majora w wieku 24 lat. W czasie pokoju objął dowództwo pułku jazdy, a w 1755 dostał stopień pułkownika.

W trakcie wojny siedmioletniej brał udział w bitwie pod Pragą w 1757 i bitwie pod Kolinem w 1757. W tej ostatniej poprowadził błyskotliwą szarżę, która choć nie uratowała armii pruskiej przed klęską to jednak przyniosła von Seydlitzowi awans na generała - majora. Komenderując jazdą, odegrał kluczową rolę w zwycięstwie wojsk pruskich nad Francuzami w bitwie pod Rossbach w 1757, gdzie dowodził rozstrzygającymi szarżami kawalerii. Za to awansowany został na generała porucznika. Znaczną rolę odegrał także w czasie bitwy pod Sarbinowem (Zorndorf) w 1758 na Pomorzu, gdzie zapewnił Prusom zwycięstwo nad armią rosyjską.

Bitwa pod Bojanowem i Krzanowicami – rozegrała się 20 maja 1742 roku, podczas I wojny śląskiej, w okolicach Bojanowa i Krzanowic; pomiędzy oddziałami pruskimi pułkownika Hansa Friedricha von Rochowa i księcia Eugeniusza von Anhalt-Dessau, a wojskami węgierskimi w służbie Marii Teresy pod dowództwem pułkownika Johanna von Beleznaya. Zakończyła się zwycięstwem Węgrów.

Freiherr (pol. wolny pan) – najniższy i jeden z najstarszych niemieckich tytułów arystokratycznych odpowiadający baronowi, niższy od grafa (hrabiego).

Odegrał tez znaczną rolę w czasie nieudanej dla Prus bitwy pod Hochkirch w 1758 skutecznie osłaniając wycofującą się armię pruską, a w czasie katastrofalnej klęski pod Kunowicami w 1759 został ranny.

Po zakończeniu wojny został mianowany inspektorem kawalerii na Śląsku.

Nazwiskiem generała Seydlitza nazwano niemiecki krążownik liniowy SMS Seydlitz wodowany w 1912 i ciężki krążownik Seydlitz (krążownik ciężki) z 1939.

Wojny śląskie (1740-1763) – trzy wojny między Austrią Habsburgów i Prusami Hohenzollernów o panowanie nad Śląskiem, w wyniku których większość Śląska wraz z ziemią kłodzką znalazły się w granicach tych ostatnich, a wraz z nimi od 1871 w zjednoczonych przez Hohenzollernów Niemczech.

Bitwa pod Kolinem odbyła się 18 czerwca 1757 roku w trakcie wojny siedmioletniej (1756-1763) i zadecydowała o losie kampanii 1757 roku Fryderyka Wielkiego, której założeniem było pobicie Austrii i skupienie się na wojnie z Francją i Rosją. Przeciwnikiem króla był feldmarszalek austriacki Leopold von Daun, który dowodził ponad 50-tysięczną armią, która stanowiła ostatnią deskę ratunku dla uwięzionych w Pradze żołnierzy austriackich, których od wyczerpania zapasów dzieliło zaledwie kilka dni.