Gary L. Francione - Polski Serwis Naukowy

Gary Lawrence Francione (ur. 29 maja 1954) – amerykański prawnik, znany głównie jako obrońca praw zwierząt. Weganin.

Uzyskał stopień BA w dziedzinie filozofii na University of Rochester, kontynuował studia filozoficzne na University of Virginia, tam też uzyskał tytuł doktora prawa (jurist doctor). Obecnie pracuje jako wykładowca uniwersytetu Rutgers School of Law–Newark – najstarszej szkoły prawniczej w USA.

Tom Regan (ur. 28 listopada 1938 w Pittsburghu) - amerykański filozof specjalizujący się w teorii praw zwierząt. Był profesorem Uniwersytetu Stanowego w Północnej Karolinie, gdzie uczył od 1967 do 2001, kiedy to przeszedł na emeryturę.

Prawa zwierząt – idea, zgodnie z którą zwierzęta mają fundamentalne interesy lub prawa, które powinny być uszanowane tak samo, jak to się dzieje w przypadku podstawowych, analogicznych interesów ludzi. Według Encyklopedii Britannica, prawa zwierząt to moralne lub legalne prawa przypisywane zwierzętom, zazwyczaj ze względu na złożoność ich życia w sferze poznawczej, emocjonalnej i społecznej oraz ich zdolności do odczuwania fizycznego bądź emocjonalnego bólu lub przyjemności. Do zasadniczych praw zwierząt zalicza się najczęściej prawo do życia i prawo do wolności od cierpienia. Filozofowie uznający konieczność zmiany stosunku człowieka do zwierząt innych niż ludzie prezentują dużą różnorodność poglądów – od protekcjonizmu Petera Singera wyrastającego z filozofii utylitarystycznej, przez podejście oparte na niezbywalnych prawach preferowane przez Toma Regana do abolicjonizmu prezentowanego przez takich myślicieli jak np. Gary L. Francione. Pomimo wielu różnic w ruchu praw zwierząt istnieje daleko idący konsensus, że zwierzęta powinny być traktowane jako osoby i włączone do moralnej wspólnoty; że nie powinny być traktowane jak przedmioty, ale jak podmioty; że nie powinny być zabijane na pożywienie, wykorzystywane w eksperymentach medycznych czy rozrywce. Bardzo często praktycznym skutkiem przyjęcia idei praw zwierząt jest przejście na wegetarianizm lub weganizm.

Poglądy

Chów klatkowy

Praca Amerykanina koncentruje się na trzech problemach:

Statusie rzeczy, który nadawany jest zwierzętom,

Różnicach pomiędzy prawami zwierząt a dobrobytem zwierząt,

Teorii praw zwierząt opartej jedynie na świadomości, a nie na innych podstawach.

Francione jest pionierem abolicjonizmu prozwierzęcego, to jest idei odrzucającej wszelki wyzysk zwierząt. Francione wskazuje, że według prawodawstwa znakomitej większości krajów zwierzęta posiadają status przedmiotu. Celem ruchu wyzwolenia zwierząt powinny być według niego nie mozolne reformy – takie jak np. powiększanie klatek nioskom – tylko zmiana owego statusu i uznanie prawa zwierzęcia do niebycia niczyją własnością. Działania wyłącznie na rzecz dobrobytu zwierząt (czyli działanie w sferze animal welfare) uważa za kontrproduktywne, bo utrwalające myślenie o zwierzętach w kategoriach rzeczy. Jeśli chcemy zmienić ten paradygmat, jedynym wyjściem jest weganizm. Choć jest to rewolucja w myśleniu i codziennym postępowaniu, to – według Francione – jest ona nie tylko zdrowsza i właściwa ze względów ekologicznych, ale przede wszystkim moralnie słuszna.

University of Rochester (UR) - amerykańska uczelnia wyższa o statusie uniwersytetu prywatnego z siedzibą w Rochester w stanie Nowy Jork. Powstała w 1850, a obecnie kształci ok. 8,5 tysiąca studentów, w tym ok. 4600 na studiach licenjackich oraz ok. 3900 na studiach magisterskich i doktoranckich. Zatrudnia ponad 1200 osób. Roczny koszt nauki na Uniwersytecie wynosi ok. 53 tysiące dolarów. Uczelnia była pierwszą w Stanach Zjednoczonych, która uruchomiła kształcenie na kierunku optyka. Pionierski Instytut Optyki powstał w 1929 dzięki grantowi, na który złożyły się firmy Bausch & Lomb oraz Eastman Kodak, obie mające siedzibę w Rochester i potrzebujące tam wykwalifikowanych optyków.

Ameryka – część Ziemi położona na półkuli zachodniej, w skład której wchodzą dwa kontynenty: Ameryka Północna i Ameryka Południowa. Rozciąga się na długości ponad 15,5 tys. km od Archipelagu Arktycznego po Ziemię Ognistą. Niekiedy na oznaczenie obu Ameryk używa się także określeń Nowy Świat lub półkula zachodnia.

Wegetarianizm jego zdaniem nie wystarczy, bo produkty zwierzęce też są okupione cierpieniem i śmiercią zwierząt i są wynikiem ich wykorzystywania. "Jeśli promujesz wegetarianizm jako "współczujący" wybór, dajesz zielone światło dla konsumpcji nabiału i innych produktów odzwierzęcych. To tłumaczy, dlaczego – jak wiemy – wielu wegetarian nigdy nie przechodzi na weganizm. Dlaczego by zresztą mieli, skoro samozwańczy eksperci powiedzieli im, że spełnili moralny obowiązek wobec zwierząt będąc wegetarianami? Jeśli uważasz zwierzęta za członków moralnej wspólnoty, przestajesz je konsumować. Kropka. Nie chodzi tu o "szczęśliwe" wykorzystywanie; to kwestia niewykorzystywania zwierząt w ogóle" – pisze Francione. Filozof uważa, że ruch na rzecz praw zwierząt jest logicznym przedłużeniem ruchu pacyfistycznego i w związku z tym nie może z żadnego powodu posługiwać się przemocą, którą uważa za wsteczną i kontrproduktywną.

Great Ape Project (GAP) – międzynarodowa organizacja założona w 1994 roku przez Petera Singera i Paola Cavalieri, skupiająca prymatologów, antropologów, etyków i innych specjalistów. Głównym celem inicjatywy jest uchwalenie międzynarodowej deklaracji praw małp człowiekowatych (Hominidae), gwarantującej im prawo do życia, prawo do wolności oraz wolność od tortur. Według spisu sporządzonego przez organizację w samych Stanach Zjednoczonych więzi się obecnie 3100 człowiekowatych, z czego 1280 używa się w badaniach biomedycznych.

Abolicjonizm - w XVIII i XIX wieku ruch społeczno-polityczny i ideowy w Europie (głównie w Wielkiej Brytanii i Francji) i obu Amerykach (głównie w USA), stawiający sobie za zadanie zniesienie niewolnictwa i związanego z nim handlu ludnością murzyńską.