Gaspare Spontini - Polski Serwis Naukowy

Franz Krüger: Gaspare Spontini

Gaspare Spontini (ur. 14 listopada 1774 w Maiolati koło Jesi, zm. 24 stycznia 1851 tamże) – kompozytor włoski.

Spontini był jednym z pięciorga dzieci biednych rodziców; póki nie odkryto jego talentu muzycznego, zamierzał zostać księdzem, jak jego bracia. Od 1793 do 1795 studiował w Conservatorio della Pietà dei Turchini w Neapolu u Giacomo Tritto, dla tutejszych też teatrów oraz w Rzymie wystawiał – bez powodzenia – swe początkowe opery pisane pod wpływem rad Niccolò Piccinniego i Cimarosy.

Jakob Ludwig Felix Mendelssohn Bartholdy (ur. 3 lutego 1809 w Hamburgu, zm. 4 listopada 1847 w Lipsku) – niemiecki kompozytor okresu romantyzmu. Uważany za najwybitniejsze cudowne dziecko po Mozarcie.

Giacomo Meyerbeer (ur. 5 września 1791 w Vogelsdorf k. Berlina; zm. 2 maja 1864 w Paryżu), właściwie Jakob Liebmann Beer, był francuskim kompozytorem operowym, najważniejszym twórcą grand opera.

Pędząc awanturnicze życie, przybył do Paryża (1803), gdzie zdołał wystawić kilka swoich oper (Milton, Julia), także bez żadnego powodzenia. Znalazłszy protektorkę, gdyż od 1805 był nadwornym kompozytorem cesarzowej Józefiny, napisał Westalkę (1807), która przyniosła mu olbrzymią sławę i uzyskała długotrwale powodzenie. Opera ta była podziwiana zarówno przez współcześnych mu kompozytorów jak Luigi Cherubini i Giacomo Meyerbeer oraz późniejszych jak Hector Berlioz czy Richard Wagner. Spontini stał się ulubionym kompozytorem Napoleona i ówczesnego społeczeństwa paryskiego. Ferdynand Kortez (1809) i Olimpia (1819) nie zyskały już takiego rozgłosu.

Józefina, z domu Marie-Josèphe Rose Tascher de la Pagerie (23 czerwca 1763, plantacja Trois-Îlets, Martynika - 29 maja 1814, Rueil-Malmaison), pierwsza żona Napoleona I, matka Eugeniusza de Beauharnais i Hortensji de Beauharnais.

S. Orgelbranda Encyklopedja Powszechna (pisownia oryginalna) - trzecia i ostatnia spośród encyklopedii wydanych przez firmę Samuela Orgelbranda. Osiemnastotomowe ilustrowane dzieło wydane zostało w Warszawie już po śmierci założyciela firmy przez jego synów (w Wydawnictwie Towarzystwa Akcyjnego Odlewni Czcionek i Drukarni S. Orgelbranda Synów). Składa się z 16 tomów podstawowych wydanych w latach 1898-1904 (w tomie szesnastym zawarty jest Suplement) oraz dwóch tomów drugiego suplementu (w 1911 Suplement II cz.1 zawierający hasła od A do J, a w 1912 Suplement II cz.2 zawierający pozostałe hasła - od K do Ż - oraz uzupełnienia). Ponadto w tomie I, wydanym w 1898, zamieszczone były na końcu "dopełnienia" (informacje uzupełniające do dwóch haseł) oraz errata bieżącego tomu. W żadnym z następnych tomów takich uzupełnień ani errat nie drukowano.

Po upadku cesarstwa Spontini, zniechęcony obojętnością Francuzów, na zaproszenie króla pruskiego Fryderyka Wilhelma III osiadł w Berlinie przy dworze królewskim i tam napisał Nurmahala i Agnieszkę Hohenstaufen, którą sam uważał za arcydzieło. W latach 1820-1841 był dyrektorem muzycznym i I kapelmistrzem królewskiej opery. Po przejściu na emeryturę, opuścił Berlin (jego następcą w funkcji dyrektora został Giacomo Meyerbeer, a kapelmistrza Felix Mendelssohn-Bartholdy), przebywał jakiś czas w Paryżu i Rzymie, a krótko przed śmiercią udał się do miejsca swego urodzenia, gdzie zmarł.

Jesi – miejscowość i gmina we Włoszech, w regionie Marche, w prowincji Ankona. Według danych na styczeń 2010 gminę zamieszkiwało 40 399 osób przy gęstości zaludnienia 375 os./1 km².

Louis Hector Berlioz (ur. 11 grudnia 1803 w La Côte-Saint-André koło Grenoble, zm. 8 marca 1869 w Paryżu) – kompozytor francuski, twórca symfonii romantycznej, prekursor nowoczesnej kolorystyki, którego twórczość nadała kierunek rozwoju XIX-wiecznej symfonice; pisarz i krytyk muzyczny.

Przypisy

u Orgelbranda rok urodzenia 1778
nazwę miejscowości na cześć Spontiniego zmieniono na Maiolati Spontini