Gatunek typowy - Polski Serwis Naukowy

Gatunek typowy – gatunek wyznaczony przez systematyków jako typ nomenklatoryczny, czyli wzorzec taksonomiczny umożliwiający stosowanie nazw rodzajowych czy rodzinowych. Typ nie musi być typowym przedstawicielem reprezentowanego taksonu, nie musi też świadczyć o jego zmienności. Typ umożliwia identyfikację taksonów. Okazy będące typami przechowywane są w specjalnych kolekcjach, a miejsce przechowywania wzorca jest dokładnie znane. W razie wątpliwości można odwołać się do gatunku typowego i wyróżnionych dla niego cech diagnostycznych.

Lektotyp – okaz lub ilustracja taksonu wskazana jako typ nomenklatoryczny w sytuacji, kiedy autor nazwy taksonu nie wskazał holotypu w pierwszej publikacji diagnozy taksonomicznej, holotyp zaginął albo został zniszczony lub holotyp opisuje więcej niż jeden takson.

Gatunek (łac. species) – termin stosowany w biologii w różnych znaczeniach, zależnie od kontekstu, w jakim występuje. Najczęściej pod pojęciem gatunku rozumie się:

Każda nazwa gatunkowa ma swój tzw. holotyp czyli okaz, na podstawie którego wyróżniono i opisano dany gatunek. Przed wybraniem holotypu wszystkie okazy serii oryginalnej określa się mianem syntypów, a po wybraniu holotypu okazy serii oryginalnej nazywane są mianem paratypów. Gdy z jakichś przyczyn holotyp nie istnieje, z serii okazów zebranych razem z holotypem wybiera się inny okaz – tzw. lektotyp. Jeśli nie istnieje ani holotyp, ani seria oryginalna, wybiera się nowy wzorzec – tzw. neotyp. Osobnik płci odmiennej od płci holotypu to alotyp.

Takson – jednostka taksonomiczna zdefiniowana przez taksonomów w systematyce organizmów jako grupa organizmów (populacja lub grupa populacji) zwykle uznawanych za filogenetycznie spokrewnione, wyróżniających się konkretną cechą różniącą je od innych jednostek taksonomicznych. Takson obejmuje wszystkie zawarte w nim taksony niższego poziomu. Kryterium pokrewieństwa stosowane jest w systemach filogenetycznych, mimo że taksonem w zasadzie może być dowolna grupa organizmów.

Podgatunek nominatywny, nominalny, typowy – podgatunek gatunku politypowego (zróżnicowanego wewnątrzgatunkowo), na podstawie którego dany gatunek został opisany po raz pierwszy tj. z tego podgatunku pochodzi typ nomenklatoryczny gatunku. Habitat podgatunku nominatywnego określa się odpowiednio jako typowe miejsce występowania (Locus typicus łac.) gatunku.

Prawdziwą wartość z punktu widzenia taksonomii mają jedynie holotypy, lektotypy i neotypy.

Inne przydatne określenia

paralektotyp – okaz należący do serii oryginalnej po wybraniu lektotypu,

topotyp – okaz zebrany w tej samej okolicy, z której pochodzi seria oryginalna.

Zobacz też

podgatunek nominatywny

Wikispecies:Wykaz kolekcji holotypów (ang.)