George Reid - Polski Serwis Naukowy

Sir George Reid (ur. 25 lutego 1845, Johnstone, Szkocja - zm. 12 września 1918, Londyn) - australijski prawnik i polityk, od sierpnia 1904 do lipca 1905 premier Australii.

Choć urodził się i spędził pierwsze lata życia w Szkocji, jego rodzice przenieśli się do Nowej Południowej Walii, gdy był jeszcze nastolatkiem. Po ukończeniu prawa w Melbourne, wrócił do Sydney i podjął pracę jako urzędnik kolonialnego wymiaru sprawiedliwości. W 1879 podjął praktykę adwokacką, a rok później został wybrany do legislatury kolonii, w której zasiadał nieprzerwanie przez 21 kolejnych lat. W 1894 stanął na czele Partii Wolnego Handlu, zostając jednocześnie premierem Nowej Południowej Walii. Funkcję tę pełnił do 1899.

Partia Wolnego Handlu (ang. Free Trade Party) - australijskie ugrupowanie polityczne istniejące od lat. 80 XIX wieku do roku 1909. Jak wskazywała już sama nazwa, jej nadrzędnym postulatem programowym był liberalizm w polityce celnej i stanowczy sprzeciw wobec protekcjonizmu.

Obywatelstwo – więź prawna łącząca jednostkę (osobę fizyczną) z państwem, na mocy której jednostka ma określone prawa i obowiązki wobec państwa, a państwo – analogicznie – ma obowiązki i prawa wobec jednostki. Określenie spraw związanych z obywatelstwem, a w szczególności sposobów jego nabycia i ewentualnie także utraty, należy do samego państwa – jest to jego kompetencja wyłączna. Istnieją także regulacje prawa międzynarodowego dotyczące spraw związanych z obywatelstwem, a w szczególności unikania sytuacji bezpaństwowości i wielokrotnego obywatelstwa.

Po powstaniu zjednoczonej Australii w 1901 został wybrany do parlamentu federalnego jako reprezentant okręgu Sydney Wschodnie. Tuż po ukonstytuowaniu się nowego parlamentu Reid został wybrany pierwszym w historii Australii liderem opozycji. Utrzymał to stanowisko po wyborach w 1903, a rok później, gdy upadł laburzystowski rząd Chrisa Watsona, został premierem Australii. Jego rząd miał charakter mniejszościowy, więc Reid od początku zdawał sobie sprawę, że będzie rządził tylko do chwili, gdy skłócona opozycja zewrze szeregi i obali go. Dlatego też jego gabinet, świadom swej tymczasowości, raczej administrował niż rządził i przetrwał niespełna rok.

Federacja (łac. foederatio - sprzymierzenie) - państwo składające się z mniejszych, obdarzonych autonomią państw związkowych (np. stanów, krajów, prowincji, kantonów, landów), ale posiadających wspólny (federalny) rząd.

Wysoki komisarz - tytuł i zarazem nazwa funkcji występującej w międzynarodowych stosunkach dyplomatycznych. Obecnie stosowany w dwóch głównych kontekstach:

W 1910 Reid postanowił wycofać się z czynnej polityki i zrezygnował z kandydowania w kolejnych wyborach. Objął stanowisko wysokiego komisarza Australii w Londynie, które przyniosło mu dużą popularność wśród brytyjskiej opinii publicznej. W 1916 zakończył swą misję dyplomatyczną i zapragnął wrócić do parlamentu, ale tym razem brytyjskiego (instytucja obywatelstwa Australii wówczas nie istniała - wszyscy mieszkańcy tego kraju byli obywatelami brytyjskimi, ze wszystkimi wynikającymi z tego konsekwencjami). Wygrał wybory do Izby Gmin w jednym z okręgów na terenie stolicy. Okres jego kadencji parlamentarnej przypadł na lata I wojny światowej, wobec czego Reid starał się być głosem biorących udział w wojnie dominiów. Zmarł nagle w 1918.

Parlament - w państwach o demokratycznych systemach władzy, jest to najwyższy organ przedstawicielski, a jednocześnie zasadniczy organ władzy ustawodawczej.

Okręg wyborczy - część terytorium na jaką dzieli się państwo w czasie trwania wyborów parlamentarnych, prezydenckich i referendum w celu stworzenia jednakowych list wyborczych dla danego terenu, z których wybiera się przedstawicieli. W Polsce w wyborach do Sejmu jest ich 41, wybiera się tam od 7 do 19 posłów, natomiast w wyborach do Senatu okręgów wyb. jest 40 a mandatów senatorskich od 2 do 4.Ustalenia liczby posłów wybieranych w okręgach wyborczych dokonuje się przez podzielenie liczby mieszkańców kraju przez ogólną liczbę posłów wybieranych w okręgach wyborczych.

Linki zewnętrzne

W Wikimedia Commons znajdują się multimedia związane z tematem:
George Reid

Biografia na stronie Archiwum Narodowego Australii (en) [dostęp 20.04.2008]