Georgia O'Keeffe - Polski Serwis Naukowy

Georgia Totto O'Keeffe (ur. 15 listopada 1887 niedaleko Sun Prairie w stanie Wisconsin, zm. 6 marca 1986 w Santa Fe) – amerykańska malarka. Tematem jej obrazów są głównie kwiaty, skały, muszle, kości zwierząt i krajobrazy. O'Keeffe przekształca realistyczny temat w abstrakcyjny obraz.

Georgia O'Keeffe jako asystentka Alona Bementa na Uniwersytecie Wirginii, 1915

O'Keeffe odegrała ważną rolę w upowszechnianiu sztuki amerykańskiej w Europie w czasach, kiedy to Europa odgrywała znaczącą rolę w kształtowaniu ówczesnych prądów w sztuce. Była jedną z niewielu kobiet-artystek o tak wpływowej pozycji. Inspirację twórczą znajdowała w życiu wiejskim amerykańskiego Południa, a zwłaszcza Nowego Meksyku, gdzie się osiedliła pod koniec życia.

Feminizm (łac. femina ‘kobieta’) – nurt myśli politycznej i ruch społeczny związany z równouprawnieniem kobiet. Istnieje wiele nurtów feminizmu, odróżniających się stanowiskami politycznymi, radykalizmem czy poglądami na temat płci kulturowej.
Wirginia (ang. Virginia), albo Wspólnota Wirginii (ang. Commonwealth of Virginia) – stan w USA na wybrzeżu Oceanu Atlantyckiego. Wirginia na północy graniczy ze stanami Wirginia Zachodnia i Maryland, oraz z Dystryktem Kolumbii, na zachodzie ze stanem Kentucky, a na południu z Tennessee oraz z Karoliną Północną. Od wschodu znajduje się wybrzeże Oceanu Atlantyckiego oraz zatoka Chesapeake.

Blue-Green Music, 1921

Rodzina

O'Keeffe urodziła się na farmie w pobliżu Sun Prairie w stanie Wisconsin. Jej rodzice, Francis Calyxtus O'Keeffe i Ida Totto O'Keeffe, pracowali na farmie i zajmowali się hodowlą bydła. Jej ojciec był pochodzenia irlandzkiego. Ojciec Idy Totto, George Victor Totto, po którym Georgia otrzymała imię, był emigrantem węgierskim, który przybył do Ameryki w 1848 roku, uciekając przed represjami po powstaniu na Węgrzech przeciwko Austriakom. W Ameryce spotkał Isabel Wyckoff (jej przodek, Edward Fuller, był pasażerem statku Mayflower oraz jednym z sygnatariuszy Mayflower Compact), z którą się ożenił. W 1858 roku osiedlili się w Sun Prairie.

Judy Chicago, właściwie Judy Cohen (ur. 20 lipca 1939 r. w Chicago, Illinois, USA) – amerykańska artystka feministyczna, pisarka i intelektualistka, jedna z pionierek i kluczowych postaci nurtu feministycznego w sztuce. Jej sztandarowa praca The Dinner Party (1979) uznawana jest za ikonę sztuki feministycznej i za jedno z najistotniejszych dzieł sztuki drugiej połowy XX w.
Bermudy – terytorium zależne Wielkiej Brytanii na Oceanie Atlantyckim położone na wyspach Bermudach. Składa się z około 100 nizinnych wysp koralowych. Na całkowitej powierzchni wynoszącej 53,3 km² mieszkają 65 773 osoby z czego 2 000 żyje w stolicy terytorium Hamilton. Temperatura waha się od 17 °C w styczniu do 26 °C w lipcu, a roczna ilość opadów wynosi 1500 mm. Na Bermudach na niewielką skalę rozwinął się przemysł i rolnictwo. Głównym źródłem dochodów jest turystyka.

Wczesne lata szkolne

Georgia była drugim z siedmiorga dzieci, a pierwszą dziewczynką w rodzinie. Matka wspierała kształcenie i rozwój intelektualny swoich dzieci. Kształcenie dziewczynek było rodzinną tradycją. Georgia w wieku około 12 lat - wraz ze swoimi siostrami - rozpoczęła naukę rysunku. Rodzice zwrócili uwagę na jej talent, więc zaproponowali, aby kontynuowała naukę w szkole plastycznej. Georgia uczęszczała do Town Hall School w Wisconsin, gdzie uczyła się w klasie lokalnej akwarelistki, Sary Mann. W latach 1901-1902 chodziła do szkoły Sacred Heart Academy w Madison w stanie Wisconsin. Poddana tam była ostrej dyscyplinie i krytyce prowadzących szkołę sióstr zakonnych. Otrzymała jednak medal za dobre wyniki w klasie rysunku, a i z innych przedmiotów, takich jak historia, algebra i angielski, otrzymywała bardzo dobre stopnie.

Cegła suszona (określana często w rozmaitych językach w tym w angielskim i w polskim terminem adobe, pochodzącym z języka hiszpańskiego) – podstawowy, obok drewna i kamienia, materiał budowlany używany w rejonach świata o gorącym klimacie. Cegła ta jest suszona na słońcu, ale nie jest dodatkowo wypalana.
Wisconsin – stan na Środkowym Zachodzie Stanów Zjednoczonych. Wisconsin położone jest pomiędzy Jeziorem Górnym na północy i Jeziorem Michigan na wschodzie. Na zachodzie graniczy ze stanem Minnesota, na południowym zachodzie ze stanem Iowa, na południu z Illinois, a na północnym wschodzie z Michigan. Obszar całego stanu jest w większości nizinny i występują tu liczne jeziora polodowcowe.

W 1902 roku Georgia mieszkała u swojej ciotki Loli w Madison i uczęszczała do Madison High School. Rodzice wyjechali z Wisconsin do Peacock Hill w Williamsburgu w stanie Virginia, gdzie chcieli zamieszkać na stałe wraz z rodziną. Uważali, że w ten sposób Francis uniknie gruźlicy, na którą zmarli jego bracia. Georgia tymczasem spędzała dużo czasu badając kwiaty na lekcjach rysunku, studiując ich barwy i kształty. Później znalazło to odzwierciedlenie w jej pracach.

Charles Augustus Lindbergh (ur. 4 lutego 1902 w Detroit w stanie Michigan, zm. 26 sierpnia 1974 w Kipahulu, Hawaje) – jeden z amerykańskich pionierów lotnictwa, wsławiony pierwszym samolotowym samotnym przelotem między lądem Ameryki Północnej a Europą bez międzylądowań w 1927, generał brygady armii USA, doktor honoris causa Uniwersytetu Illinois i innych uczelni, często zwany idolem XX wieku.
Terminem Głębokiego Południa, bądź Ciemnego Południa (ang. Deep South) określa się południowo-wschodnią część Stanów Zjednoczonych. Nazwa ta ma korzenie nie tylko geograficzne, ale i kulturowo-historyczne.

W wieku lat 15 przeprowadziła się do Williamsburgu i w roku 1905 zapisała do Chatham Episcopal Institute w Wirginii (obecnie Chatham Hall). Pomimo odmienności stroju i zachowania była lubiana i akceptowana. Uczyła innych grać w pokera, rysowała karykatury nauczycieli i robiła innym psikusy. W Chatham spotkała Mrs. Willis, nauczycielkę rysunku, która studiowała na Art Students League w Nowym Jorku i zwróciła uwagę na talent i indywidualizm Georgii.

Williamsburg – miasto w USA, w stanie Wirginia, na półwyspie Wirginia, na terenie zwanym Hampton Roads, między estuarium rzeki York i James. Według danych na rok 2000 miasto zamieszkuje 11 998 mieszkańców. Williamsburg znajduje się w centrum Historycznym Trójkącie Wirginii, które tworzy razem z Jamestown i Yorktown. Miasto jest znane ze skansenu historycznego (Colonial Williamsburg) przedstawiającego miasto z epoki kolonialnej, oraz College of William and Mary – drugiej najstarszej szkoły wyższej w kolonialnej Ameryce.
Presidential Medal of Freedom (Prezydencki Medal Wolności, Medal Wolności) – najwyższe odznaczenie państwowe Stanów Zjednoczonych Ameryki. Odznaczenie może być przyznawanie cywilom i żołnierzom.

W roku 1905 Georgia, pomimo trudności finansowych ojca, rozpoczęła naukę malarstwa w Art Institute w Chicago. W 1907 wstąpiła do Art Students League w Nowym Jorku, gdzie studiowała pod kierunkiem Williama Merritta Chase'a. W roku 1908 otrzymała nagrodę Williama Merritta Chase'a za obraz olejny "Martwy królik z miedzianym garnkiem". Nagroda ta była stypendium pozwalającym Georgii na wzięcie udziału w plenerze nad jeziorem George, w stanie Nowy Jork. W roku 1908 O'Keeffe była na wystawie akwarel Rodin'a w Galerii "291", której właścicielem był jej przyszły mąż, fotograf Alfred Stieglitz.

Ronald Wilson Reagan (ur. 6 lutego 1911 w Tampico, Illinois, zm. 5 czerwca 2004 w Bel Air, Kalifornia) – 40. prezydent USA (1981–1989) oraz 33. gubernator Kalifornii. Jako przywódca USA udzielił znaczącej pomocy "Solidarności" w walce o obalenie komunizmu w Polsce. Był konserwatywnym liberałem. Dwukrotnie – w latach 1980 i 1983 (wspólnie z Jurijem Andropowem) zdobył tytuł Człowieka Roku magazynu "Time".
Nowy Meksyk (ang. New Mexico, hisz. Nuevo México) – stan na południowym zachodzie USA. Od zachodu graniczy z Arizoną, od północy z Kolorado od wschodu z Oklahomą i Teksasem.

Jesienią 1908 roku rozczarowana O'Keeffe nie powróciła na studia do League, lecz wyjechała do Chicago i podjęła pracę. W tym czasie nic nie tworzyła, a nawet stwierdziła, że zapach terpentyny przyprawia ją o mdłości. Pracowała jako nauczycielka rysunku w szkole podstawowej niedaleko Amarillo w Pandandle w stanie Texas.

Nowy Jork (ang. City of New York, również New York, New York City) – najludniejsze miasto w Stanach Zjednoczonych, a zarazem centrum jednej z najludniejszych aglomeracji na świecie. Nowy Jork wywiera znaczący wpływ na światowy biznes, finanse, media, sztukę, modę, badania naukowe, technologię, edukację oraz rozrywkę. Będąc między innymi siedzibą Organizacji Narodów Zjednoczonych, Nowy Jork stanowi ważne centrum spraw międzynarodowych i powszechnie uważany jest za kulturalną stolicę świata.
National Medal of Arts (pol. Narodowy Medal Sztuki) – amerykańskie odznaczenie państwowe, ustanowione w 1984 przez Kongres Stanów Zjednoczonych i nadawane artystom i mecenasom sztuki.

Dopiero w roku 1912, pod wpływem innowacyjnych teorii Arthura Wesley'a Dow'a, którego spotkała podczas zajęć szkoły letniej zorganizowanej na Universytecie Wirginii, zaczęła ponownie malować. Dow zachęcał artystów do wyrażania siebie poprzez harmonijną kompozycję i kontrasty światła i cienia. Jego teorie, a także teorie jego protegowanego - Charles's J. Martina, miały zasadniczy wpływ na procesy twórcze artystki. W tym czasie pracowała jako asystentka Bementa, który poznał ją z Dow'em. Później powróciła do Teksasu, gdzie uczyła w Canyon - na południe od Amarillo - na wydziale sztuki na West Texas A&M University (wtedy znany jako West Texas State Normal College). O'Keeffe była pod wrażeniem znajdującego się w tamtej okolicy Palo Duro Canyon. Miała napisać o nim później: "To wzburzony, kipiący kocioł, wypełniony dramatycznym światłem i kolorem".

Adirondack – (Adirondack Mountains, Adirondacks) łańcuch górski położony w północno-wschodniej części stanu Nowy Jork. Najwyższym szczytem tego łańcucha jest Mount Marcy (1629 m n.p.m.), drugim co do wielkości – Algonquin Peak (1559 m n.p.m.).
Kodycyl (łac. codicillus – dodatek do testamentu) – przeniesiona z języka prawniczego nazwa końcowej części utworu literackiego, mającej formę ostatniej woli, często wyrażonej w sposób żartobliwy. Przykładem takiego utworu jest Wielki testament François Villona.

czytaj dalej: [2], [3]

w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)