Globalnie Zharmonizowany System Klasyfikacji i Oznakowania Chemikaliów

Globalnie Zharmonizowany System Klasyfikacji i Oznakowania Chemikaliów (GHS, GHS ONZ) – system klasyfikacji i oznakowania substancji i mieszanin opracowany przez ONZ w celu ujednolicenia dotychczasowych standardów używanych w różnych krajach poprzez regulację kryteriów klasyfikacji i oznakowania oraz komunikacji o zagrożeniach. Dotychczas wdrożony lub wdrażany w ponad 60 krajach, m.in. w całej Unii Europejskiej.

Mieszanina – układ dwóch lub więcej pierwiastków lub związków chemicznych zmieszanych ze sobą w dowolnym stosunku i wykazujących swoje indywidualne właściwości.

Zwroty wskazujące rodzaj zagrożenia (inaczej: zwroty H, ang. Hazard Statements) - oznaczenia na etykietach substancji chemicznych i mieszanin określające zagrożenie oraz opisujące charakter i nasilenie zagrożeń stwarzanych przez substancję lub mieszaninę, będące częścią Globalnie Zharmonizowanego Systemu Klasyfikacji i Oznakowania Chemikaliów (GHS). Służą do tego samego celu co zwroty ryzyka, które mają zostać nimi zastąpione.

Klasyfikacja

System GHS wprowadza ujednolicone kryteria klasyfikacji chemikaliów pod względem stwarzanych przez nie zagrożeń dla zdrowia człowieka i środowiska naturalnego.

Informowanie o zagrożeniach

Jednolite kryteria informowania o zagrożeniach opierają się na:

hasłach ostrzegawczych (Niebezpieczeństwo lub Uwaga) – wyrazy wskazujące na stopień zagrożenia w celu szybkiego poinformowania czytającego o zagrożeniu,

piktogramach wskazujących rodzaj zagrożenia,

zwrotach wskazujących rodzaj zagrożenia (Zwroty H i EUH),

zwrotach wskazujących środki ostrożności (Zwroty P).

Unia Europejska

W Unii Europejskiej system GHS (nazywany czasem EU GHS) wprowadzony został poprzez Rozporządzenie CLP i zaczął obowiązywać 20 stycznia 2009. Do 1 grudnia 2010 wszystkie substancje muszą być sklasyfikowane i oznakowane zgodnie z kryteriami GHS, a do 1 czerwca 2015 także mieszaniny. Do tego też czasu substancje muszą być klasyfikowane wg dwóch systemów – DSD i CLP, a oznakowywane i pakowane jedynie wg CLP.

Dyrektywa 67/548/EWG w sprawie klasyfikacji niebezpiecznych substancji chemicznych (DSD z ang. Dangerous Substances Directive) z 27 czerwca 1967 roku (z późniejszymi zmianami) jest jednym z głównych przepisów Unii Europejskiej dotyczących bezpieczeństwa chemicznego. Sporządzona z uwzględnieniem art. 100 (art. 94 w wersji skonsolidowanej) Traktatu ustanawiającego Europejską Wspólnotę Gospodarczą.

Substancja chemiczna (substancja czysta, chemikalia (tylko l.mn.)) - , jakościowym (co do rodzaju atomów pod względem liczby atomowej i ewentualnie, co do poszczególnych rodzajów atomów w cząsteczce) i najczęściej także ilościowym (liczby atomów różnych rodzajów w cząsteczce); zbiór atomów lub cząsteczek spełniających kryterium stałości składu.

Zobacz też

Dyrektywa 67/548/EWG

REACH

Karta charakterystyki

Przypisy

Globally Harmonized System of Classification and Labelling of Chemicals (GHS) Status of implementation (ang.). United Nations Economic Commission for Europe. [dostęp 2010-08-15].

Bibliografia

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1272/2008 z dnia 16 grudnia 2008 r. w sprawie klasyfikacji, oznakowania i pakowania substancji i mieszanin, zmieniające i uchylające dyrektywy 67/548/EWG i 1999/45/WE oraz zmieniające rozporządzenie (WE) nr 1907/2006. [dostęp 2010-08-15]. (pol.)
Europejska Agencja Chemikaliów: Wstępne wytyczne dotyczące rozporządzenia CLP. [dostęp 2010-08-15]. (pol.)