Gmina Fabianki - Polski Serwis Naukowy

Gmina Fabianki (do 30 sierpnia 1979 gmina Szpetal Górny) - gmina wiejska w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie włocławskim. W latach 1975-1998 gmina położona była w województwie włocławskim. Siedziba gminy to Fabianki.

Na uwagę zasługuje specyficzne położenie administracyjne gminy. Jest ona eksklawą powiatu włocławskiego, tzn. nie posiada lądowej granicy z resztą powiatu. Od północy graniczy z czterema gminami powiatu lipnowskiego a od południa z Włocławkiem, stanowiącym odrębny powiat. Kolejną ciekawostką jest posiadanie przez gminę Fabianki własnej eksklawy. Jest nią sołectwo Lisek, położone około 2 km w linii prostej od granicy gminy i otoczone całkowicie sołectwami gmin Lipno i Bobrowniki (inaczej enklawa na terenie powiatu lipnowskiego). Tak więc wieś Lisek jest eksklawą eksklawy - bardzo rzadkie zjawisko nie tylko w Polsce, ale i na świecie. Genezę powyższej sytuacji stanowi wyłączenie z gminy Fabianki sołectwa Rachcin, co nastąpiło po 1982 roku. Wcześniej wieś ta była w granicach gminy Szpetal Górny (przekształconej na gm. Fabianki w 1979 r.), a świadectwem powiązań wsi Rachcin z gminą Fabianki jest przynależność tej miejscowości początkowo do parafii rzymskokatolickiej w Szpetalu (od XIV w. do 1818 r.), a od 1818 r. - w Chełmicy Dużej.

Sołectwo – współcześnie w Polsce jest to jednostka pomocnicza gminy, charakterystyczna dla obszarów wiejskich. Obszar, zakres działania sołectwa i jego organów określa rada gminy w statucie sołectwa.

Powiat włocławski – powiat w Polsce (we wschodniej części województwa kujawsko-pomorskiego), utworzony w 1999 roku w ramach reformy administracyjnej. Jego siedzibą jest miasto Włocławek. Największym miastem jest Kowal, miejsce urodzenia Kazimierza Wielkiego.

Dziś w skład gminy wchodzi 16 sołectw: Bogucin, Chełmica Duża, Chełmica Mała, Chełmica-Cukrownia, Cyprianka, Fabianki, Krępiny, Kulin, Lisek, Nasiegniewo, Skórzno, Szpetal Górny, Świątkowizna, Wilczeniec Fabiański, Witoszyn Nowy, Witoszyn Stary

Według danych z 30 czerwca 2004 gminę zamieszkiwało 8469 osób.

Struktura powierzchni

Według danych z roku 2002 gmina Fabianki ma obszar 76,1 km², w tym:

Gmina (od niem. Gemeinde - komuna, społeczność) - to wspólnota samorządowa mieszkańców na odpowiednim terytorium. Może występować również jako jednostka samorządu specjalnego np. gmina wyznaniowa, gmina szkolna.

Gmina Bobrowniki to gmina wiejska w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie lipnowskim. W latach 1975-1998 gmina położona była w województwie włocławskim. Siedzibą gminy są Bobrowniki.

użytki rolne: 69%

użytki leśne: 21%

Gmina stanowi 5,17% powierzchni powiatu.

Demografia

Dane z 30 czerwca 2004:

Zabytki

Wykaz zarejestrowanych zabytków nieruchomych na terenie gminy:

kościół parafii pod wezwaniem św. Jakuba z lat 1906-1917 w Chełmicy Dużej, nr A/480 z 25.03.1994 roku

zespół folwarczny w Chełmicy Dużej, obejmujący: oficynę (stajnia) z pierwszej połowy XIX w.; oficynę (wozownia) z pierwszej połowy. XIX w.; park dworski z końca XVIII w., nr 281/A z 19.04.1991 roku

zespół dworski i folwarczny z końca XIX w. w Fabiankach, obejmujący: dwór z ok. 1900; park; oficynę; rządcówkę; spichrz; oborę, nr 404/A z 24.04.1997 roku

zespół dworski z XVIII-XIX w. w Nasiegniewie, obejmujący: drewniany dwór; park z pierwszej połowy XIX w., nr 278/A z 21.03.1991 roku

zespół kościelny parafii pod wezwaniem św. Józefa w miejscowości Szpetal Górny, obejmujący: kościół z lat 1808-1809; kostnicę; ogrodzenie z bramą, nr 338/A z 25.03.1994 roku

zespół dworski z połowy XIX w. miejscowości Szpetal Górny, obejmujący: dwór obronny, później lamus z XVI/XVII w.; park z drugiej połowy XIX w.; stajnię z wozownią; budynek inwentarski, obecnie magazyn z 1885 roku, nr 280/91 z 16.04.1991 roku

zespół dworski z początku XX w. w Zarzeczewie, obejmujący: dwór; pawilon ogrodowy; park z XVIII/XIX w., nr 259/A z 19.05.1988 roku

dwór z lat 1908-1910 w Zarzeczewie Starym, nr A/1400 z 05.06.1985 roku.

Sąsiednie gminy

Bobrowniki, Dobrzyń nad Wisłą, Lipno, Wielgie, Włocławek

Powiat lipnowski - powiat w Polsce (we wschodniej części województwa kujawsko-pomorskiego), utworzony w 1999 roku w ramach reformy administracyjnej. Jego siedzibą jest miasto Lipno.

Włocławek (łac. Vladislavia, niem. Leslau ) – miasto powiatowe w województwie kujawsko-pomorskim, nad Wisłą, przy ujściu Zgłowiączki, powiat grodzki, siedziba powiatu włocławskiego. Jedno z głównych miast województwa (3. pod względem wielkości), historyczna stolica Kujaw. Miasto jest siedzibą biskupstwa włocławskiego. Włocławek uzupełnia stolice województwa w pełnieniu usług administracyjnych, edukacyjnych, kulturalnych, gospodarczych, turystycznych i rozrywkowych.

Źródło

Dz. U. z 1979 r. Nr 20, poz. 119

Przypisy

↑ Baza Demograficzna – Tablice predefiniowane – Wyniki badań bieżących; Stan i struktura ludności; Ludność według płci i miast (pol.). GUS. [dostęp 2010-09-14].
Portal Regionalny i Samorządowy REGIOset (pol.). regioset.pl. [dostęp 2010-09-14].
Rejestr zabytków nieruchomych na terenie województwa kujawsko-pomorskiego stan na dzień 31 grudnia 2011 roku, s. 111-112. [dostęp 06-03-2012].