Gmina Stare Czarnowo - Polski Serwis Naukowy

Gmina Stare Czarnowo to gmina wiejska w województwie zachodniopomorskim, w północno-wschodniej części powiatu gryfińskiego. W latach 1975-1998 gmina położona była w województwie szczecińskim.

W skład gminy wchodzi 13 sołectw : Binowo, Dębina, Dobropole Gryfińskie, Glinna, Kartno, Kołbacz, Kołowo, Komorówko, Nieznań, Stare Czarnowo, Żelewo i Żelisławiec.

Siedzibą gminy jest wieś Stare Czarnowo.

Płonia (niem. Plöne) – rzeka w północno-zachodniej Polsce o długości 72,6 km; powierzchnia dorzecza wynosi 1171,2 km². Źródła na wysokości ok. 48 m n.p.m. na Pojezierzu Myśliborskim, uchodzi do jeziora Dąbie na wysokości 1 m n.p.m. Średni spadek 0,6 ‰, średni przepływ przy ujściu 4,5 m³/s. Maksymalna rozpiętość wahań stanów wody w dolnym biegu rzeki wynosi ok. 1,5 m .

Puszcza Bukowa – kompleks leśny położony przy południowo-wschodnich dzielnicach Szczecina na Wzgórzach Bukowych. Wchodzi w skład Szczecińskiego Parku Krajobrazowego "Puszcza Bukowa", utworzonego w 1981 r. oraz Leśnego Kompleksu Promocyjnego "Puszcze Szczecińskie", utworzonego w 1996 r. Wyróżnia się dominacją dobrze zachowanych żyznych lasów liściastych, zwłaszcza buczyn, które występują tu w wielu postaciach siedliskowych (buczyny kwaśne, żyzne, źródliskowe). Występują tu poza tym lasy łęgowe (w tym rzadki na niżu podgórski łęg jesionowy), olsy, dąbrowy, bory sosnowe i grądy. Czynnikiem sprzyjającym zróżnicowaniu lasów i zachowaniu ich walorów naturalnych jest bogata rzeźba Wzgórz Bukowych i dominacja żyznych siedlisk świeżych i wilgotnych.

Miejsce w województwie (na 114 gmin):
powierzchnia 69., ludność 95.

Gmina stanowi 8,2% powierzchni powiatu.

Demografia

Dane z 31 grudnia 2005:

Liczba ludności:

w wieku przedprodukcujnym: 858

w wieku produkcyjnym: 2 577

w wieku poprodukcyjnym: 450

Saldo migracji: -5 (osób)

Przyrost naturalny: 1,9‰ (2 osoby)

Stopa bezroboicia: 6,6% (2006)

Gminę zamieszkuje 4,7% ludności powiatu.

Węglino – mała osada w Polsce położona w województwie zachodniopomorskim, w powiecie gryfińskim, w gminie Stare Czarnowo na na południowym skraju Puszczy Bukowej.

Województwo szczecińskie lub województwo zachodniopomorskie zostało utworzone z tzw. Ziem Odzyskanych po II wojnie światowej od Niemiec. 14 marca 1945 r., jeszcze przed całkowitym oddaniem tych terenów pod administrację polską, Rząd Tymczasowy Rzeczypospolitej Polskiej podzielił je na okręgi. Jednym z nich był Okręg III - Pomorze Zachodnie, który obejmował także fragment ziemi lubuskiej i polskiej części Łużyc (dzisiejsza większa część województwa lubuskiego). Z części położonej nieco na północ od rzek Warty i Noteci utworzono 28 czerwca 1946 r. nowe województwo. Pierwotnie jego stolicą był Koszalin, później siedzibę przeniesiono do Szczecina. Powierzchnia wynosiła 30.251 km² (drugie co do wielkości, po poznańskim na 14 województw), a zamieszkiwało je 892.600 mieszkańców (w 1946 r.) Obejmowało ono obszar obecnego obecnego województwa zachodniopomorskiego oraz część zachodnią województwa pomorskiego.

Przyroda i turystyka

Gmina leży na Równinie Pyrzycko-Stargardzkiej oraz w obrębie Puszczy Bukowej i Szczecińskiego Parku Krajobrazowego. Na terenie Parku znajduje się 6 rezerwatów przyrody oraz najwyższe wzniesienie okolic Szczecina, Góra Bukowiec o wysokości 148,4 m n.p.m. Ważną część przyrodniczych zasobów gminy stanowią też jeziora: Glinna, Binowskie i Będgoszcz (północna część). Przepływająca przez gminę rzeka Płonia tworząca jezioro Żelewko jest dostępna dla kajaków, w okolicach wsi Żelewo Płonia wpada do jeziora Miedwie. Przez Puszczę Bukową prowadzi wiele szlaków turystycznych. Tereny leśne zajmują 44% powierzchni gminy, a użytki rolne 44%.

Tor - dwie szyny podtrzymujące i prowadzące koła pojazdów szynowych, ułożone na podkładach lub wlane w specjalną płytę betonową służą jako droga kolejowa, tramwajowa lub metro, w określonej odległości od siebie. Ułożony jest na podtorzu.

Sołectwo – współcześnie w Polsce jest to jednostka pomocnicza gminy, charakterystyczna dla obszarów wiejskich. Obszar, zakres działania sołectwa i jego organów określa rada gminy w statucie sołectwa.

Komunikacja

Przez gminę prowadzi droga krajowa nr 3 łącząca Stare Czarnowo przez Kołbacz (3 km) ze skrzyżowaniem w granicach Szczecina z drogą krajową nr 10 (10 km) i autostradą A6 (13 km) oraz z Pyrzycami (17 km). Droga wojewódzka nr 120 łączy Stare Czarnowo z Gryfinem (20 km), a droga wojewódzka nr 143 Kołbacz z Kobylanką (8 km).

Kartno – (niem. Kortenhagen), wieś sołecka w województwie zachodniopomorskim, w powiecie gryfińskim, w gminie Stare Czarnowo, na południowych obrzeżach Szczecińskiego Parku Krajobrazowego "Puszcza Bukowa", przy drodze wojewódzkiej nr 120, 6 km na zachód-południowy zachód od Starego Czarnowa i 1 km na południowy wschód od Żelisławca. Przystanek PKS.

Kobylanka (niem. Kublank) – wieś w północno-zachodniej Polsce, w województwie zachodniopomorskim, w powiecie stargardzkim, w gminie Kobylanka, na Równinie Pyrzycko-Stargardzkiej.

Stare Czarnowo uzyskało połączenie kolejowe w 1898 r. po wybudowaniu linii ze stacji Szczecin Lotnisko. W 1905 r. linia została przedłużona do Sobieradza położonego na linii Gryfino - Pyrzyce. W ten sposób cała Puszcza Bukowa otoczona została torami. Po 1966 r. linia została zamknięta, a ok. 1992 r. część od Płonii do Sobieradza rozebrana.

Binówko – mała osada w Polsce położona w województwie zachodniopomorskim, w powiecie gryfińskim, w gminie Stare Czarnowo na obszarze Puszczy Bukowej.

Jezioro – naturalny śródlądowy zbiornik wodny, którego występowanie uwarunkowane jest istnieniem zagłębienia (misy jeziornej), w którym mogą gromadzić się wody powierzchniowe, oraz zasilaniem przewyższającym straty wody wskutek parowania lub odpływu. Większość jezior występuje na obszarach zajmowanych niegdyś przez lodowiec. Woda z topniejącego lodowca wypełniała doliny i tworzyła jeziora. Powstanie mis jeziornych wiąże się przede wszystkim z procesami geologicznymi. Zasilanie należy natomiast przede wszystkim od warunków klimatycznych. Jezioro różni się od stawu występowaniem strefy afotycznej – światło nie dociera do dna uniemożliwiając tam rozwój roślinności.

W gminie czynny jest 1 urząd pocztowy: Stare Czarnowo (nr 74-106).

Zabytki

Najbogatszą w zabytki miejscowością na terenie gminy jest Kołbacz.

Ciekawe miejsca

Cmentarz wojenny. Na terenie gminy funkcjonuje niemiecki cmentarz wojenny w Glinnej dla poległych i zmarłych w czasie II wojny światowej na Pomorzu. Docelowo ma mieścić do 30 000 szczątków ekshumowanych z różnych miejsc na terenie województwa, np. z likwidowanych cmentarzy.

Gmina Pyrzyce to gmina miejsko-wiejska w województwie zachodniopomorskim, w powiecie pyrzyckim. W latach 1975-1998 była częścią województwa szczecińskiego.

II wojna światowa – największy konflikt zbrojny w historii świata, trwający od 1 września 1939 do 2 września 1945 (w Europie do 8 maja 1945), obejmujący zasięgiem działań wojennych prawie całą Europę, wschodnią i południowo-wschodnią Azję, północną Afrykę, część Bliskiego Wschodu i wszystkie oceany. Niektóre epizody wojny rozgrywały się nawet w Arktyce i Ameryce Północnej. Poza większością państw europejskich i ich koloniami, brały w niej udział państwa Ameryki Północnej i Ameryki Południowej oraz Azji. Głównymi stronami konfliktu były państwa osi i państwa koalicji antyhitlerowskiej (alianci).

Ciekawostka

Pod koniec listopada 2007 r. prezydent Szczecina, Piotr Krzystek przedstawił władzom gminy Stare Czarnowo propozycję włączenia jej terytorium w granice miasta. Propozycja nie została zaakceptowana.

Pozostałe miejscowości niesołeckie

Miejscowości bez satusu sołectwa: Będogoszcz, Binówko, Modrzewko, Węglino, Kołówko, Gliniec, Małolesie, Osetne Pole.

Sąsiednie gminy

Szczecin (powiat grodzki), gmina Gryfino (w powiecie gryfińskim), gminy Bielice, Pyrzyce i Warnice (w powiecie pyrzyckim), gminy Kobylanka i Stargard Szczeciński (w powiecie stargardzkim)

Gliniec (niem. Neu Glien, Försterei Pflanzgarten) – mała osada w Polsce położona w województwie zachodniopomorskim, w powiecie gryfińskim, w gminie Stare Czarnowo na obszarze Puszczy Bukowej. Sąsiaduje od północy z sołecką wsią Glinna. Jest to dawna gajówka oraz osiedle pracowników leśnych, założona około 1878-1879. W pobliżu znajduje się Arboretum w Glinnej.

Powiat grodzki – jednostka samorządu terytorialnego w Polsce, w okresie międzywojennym. Powiaty grodzkie (wówczas nazywane "miejskimi") istniały w Polsce także po II wojnie światowej. Szczebel powiatów zniesiono w ramach reformy administracyjnej przeprowadzonej w 1975 r.

Zobacz też

Zdjęcie satelitarne gminy (TerraServer)

Przypisy

Baza Demograficzna – Tablice predefiniowane – Wyniki badań bieżących; Stan i struktura ludności; Ludność według płci i miast (pol.). GUS. [dostęp 2010-09-14].
Bank Danych Regionalnych – Strona główna (pol.). GUS. [dostęp 2010-09-14].
Gazeta Wyborcza Szczecin, Szczecin chce przejąć Stare Czarnowo, www.stareczarnowo.org, 2007-11-29
Jolanta Kowalewska: Szczecin większy o Stare Czarnowo? Może w marcu (pol.). W: Gazeta Wyborcza Szczecin [on-line]. 2008-01-25. [dostęp 2008-02-01].