Gmina Trzebiatów - Polski Serwis Naukowy

Gmina Trzebiatów – gmina miejsko-wiejska położona w północno-zachodniej Polsce, w województwie zachodniopomorskim, w powiecie gryfickim. Jej siedziba znajduje się w mieście Trzebiatów. Jest jedną z największych gmin nadmorskich w Polsce, mimo że posiada tylko dwie miejscowości położone nad morzem.

Kanał Resko – kanał, ujściowy odcinek rzeki Błotnicy, przetoka wodna, przechodząca przez mierzeję i łącząca jezioro Resko Przymorskie z Morzem Bałtyckim. Długość cieku to ok. 1,3 km. Na prawym brzegu kanału mieści się wieś letniskowa Dźwirzyno.
Królestwo Prus (niem. Königreich Preußen) – oficjalny tytuł państwa prusko-brandenburskiego po roku 1701 wraz z pozostałymi domenami dynastii Hohenzollernów w latach 1701-1918, od 1871 roku wchodzące w skład Cesarstwa Niemieckiego.

Według danych z 31 grudnia 2010 r. gmina miało 16 648 mieszkańców.

Miejsce w województwie (na 114 gmin):

powierzchnia: 46. miejsce,

ludność: 19. miejsce.

Gospodarka gminy oparta jest na funkcji turystyczno-rolniczej, rozwiniętym handlu oraz drobnym przemyśle spożywczym i drzewnym. Strategia rozwoju gminy ukierunkowana jest na rozwój turystyki, co wyraża się inwestycjami w dziedzinie ochrony środowiska i infrastruktury komunalnej.

Otton z Bambergu, także Otto z Bambergi, niem. Otto von Bamberg (ur. ok. 1060 – zm. 1139) – biskup niemieckiego miasta Bamberg od 1102 roku, kanclerz cesarza Henryka IV, misjonarz, święty katolicki zwany "Apostołem Pomorza".
Pokój westfalski – wielostronny układ kończący wojnę trzydziestoletnią 1618-1648, zawarty 24 października 1648 między Habsburgami austriackimi (cesarz Ferdynand III) a Francją (w której małoletniego Ludwika XIV zastępował w rządach pierwszy minister, kardynał Jules Mazarin) i jej sojusznikami w Münsterze oraz między Habsburgami a Szwecją w Osnabrück. Jeden z najbardziej znaczących traktatów międzynarodowych w historii nowożytnej Europy.

Położenie

Port i wschodnia część Mrzeżyna

Teren gminy położony jest na Równinie Gryfickiej i Wybrzeżu Trzebiatowskim nad Morzem Bałtyckim. Gmina znajduje się w północnej części powiatu gryfickiego, w północnej części województwa zachodniopomorskiego. Według danych z 1 stycznia 2009 powierzchnia gminy Trzebiatów wynosi 225,14 km², co stanowi 22,13% powierzchni powiatu.

Torfowisko (ang. peatland, mire, peat bog, niem. Moor, Moos, Ried, Filz) – jeden z typów mokradeł, siedlisk na tyle uwodnionych, że występuje tam specyficzna roślinność i zachodzą procesy akumulacji osadów organicznych. Jest to teren stale podmokły, o podłożu trudno przepuszczalnym, pokryty zbiorowiskami roślin bagiennych i bagienno-łąkowych. Torfowiska występują głównie w strefie klimatu umiarkowanego wilgotnego i chłodnego (północna część Eurazji i Ameryki Północnej, a także obszary górskie). Obszary te są cenne pod względem przyrodniczym, można je także wykorzystać gospodarczo – poprzez wydobywanie torfu. Torfowisko przyrasta średnio o 1 mm w ciągu roku.
Powiat kołobrzeski – powiat w północno-zachodniej Polsce, w woj. zachodniopomorskim, utworzony w 1999 roku w ramach reformy administracyjnej. Jego siedzibą jest miasto Kołobrzeg.

Sąsiednie gminy:

Brojce, Gryfice, Karnice i Rewal (powiat gryficki)

Kołobrzeg, Rymań i Siemyśl (powiat kołobrzeski)

Środowisko naturalne

Przyroda

Lasy zajmują 13,86% powierzchni, a użytki rolne 66,9%. Na terenie gminy Trzebiatów stwierdzono występowanie 89 gatunków chronionych i rzadkich roślin naczyniowych oraz dwa gatunki chronionych grzybów wielkoowocnikowych. Głównym walorem przyrodniczym gminy jest obecność na jej terenie gatunków związanych z siedliskami pasa nadmorskiego – wydmami, nadmorskimi borami bażynowymi, solniskami oraz torfowiskami subatlantyckimi i wrzosowiskami.

Wybrzeże Trzebiatowskie (PLB320010) – obszar specjalnej ochrony ptaków w północno-zachodniej Polsce, nad Morzem Bałtyckim, o powierzchni 31 757,6 ha, w całości w woj. zachodniopomorskim, na Pobrzeżu Szczecińskim. Celem utworzenia obszaru jest ochrona populacji dziko występujących ptaków oraz utrzymanie ich siedlisk w niepogorszonym stanie. Stwierdzono występowanie na tym terenie 35 gatunków ptaków z Załącznika II Dyrektywy Ptasiej.
Sadlno (do 1945 niem. Zedlin) – wieś w północno-zachodniej Polsce, położona w województwie zachodniopomorskim, w powiecie gryfickim, w zachodniej części gminy Trzebiatów. Wieś o budowie owalnicowej z przeważającą funkcją rolniczą.

Strefa nadmorska znajduje się w granicach obszaru Natura 2000 (specjalny obszar ochrony siedlisk) o nazwie Trzebiatowsko-Kołobrzeski Pas Nadmorski oraz obszar specjalnej ochrony ptaków "Wybrzeże Trzebiatowskie".

Na terenie gminy znajduje się rezerwat przyrody Roby oraz rezerwat Nadmorski bór bażynowy w Mrzeżynie.

Stosunki wodne

Stacja pomp przy ujściu Starej Regi do Reska Przymorskiego

Obszar gminy należy w większości do zlewni rzeki Regi, która stanowi oś hydrologiczną gminy. Płynie od południowej granicy gminy, następnie przed Trzebiatowem rozdziela się zachodnie ramię rzeki Młynówka, która wraz z głównym korytem przepływa przez Trzebiatów. Tam do Regi uchodzi Młynówka a także struga Sarnia. Płynie w kierunku północnym odbierając wody ze strugi Stara Rega i dwóch kanałów odprowadzających wodę z polderów przeciwpowodziowych (Kanał Mrzeżyno II, Kanał Mrzeżyno III). Przed Mrzeżynem do Regi są przepompowywane wody z jej starego koryta Starej Regi oraz strugi Zgniłej Regi. Rzeka uchodzi w Mrzeżynie, gdzie przy ujściu znajduje się port morski.

Równina Gryficka (313.33) – mezoregion fizycznogeograficzny Pobrzeża Szczecińskiego, będący falistą wysoczyzną morenową na wschód od cieśniny Dziwny, na zachód od doliny rzeki Parsęty i na północ od pradoliny pomorskiej. Powierzchnia mezoregionu wynosi ok. 2100 km².
Bosmanat portu — organ urzędu morskiego pełniący tę samą rolę, co kapitanat portu w małych portach oraz przystaniach. Na czele bosmanatu stoi bosman portu funkcjonalny odpowiednik kapitana portu.

Kolejnym ciekiem wodnym w gminie Trzebiatów jest Sekwanka, będąca dopływem Sarniej. Odcinek rzeki Dębosznicy wyznacza fragment wschodniej granicy gminy.

Dawne koryto rzeki Regi zwane Starą Regą jest połączone także z jedynym jeziorem znajdującym się na obszarze gminy, tj. Reskiem Przymorskim. Jest to jezioro przymorskie połączone z Morzem Bałtyckim poprzez kanał, przetokę wodną zaliczaną jako rzekę Błotnicę (a zwaną potocznie Kanałem Resko).

Rzeźba terenu

Rzeka Rega przed Nowielicami

Pod względem fizjograficznym gmina Trzebiatów jest zróżnicowana na jednostki strukturalne, które mają równoleżnikowy przebieg. Nad Bałtykiem rozciąga się pas wybrzeża morskiego z rozległymi plażami. Na ich zapleczu rozwinęły się wydmy i równiny piasków eolicznych o wysokościach względnych od 2 do 30 m. Brzeg morski na całym odcinku należy do brzegu wydmowego. Wysokości wydm dochodzą do 30 m n.p.m. Od pasa plaży oddziela je wał wydmy przedniej. Na wschód od ujścia Regi do 349 km i w rejonie Dźwirzyna występują procesy niszczące brzeg morski, które uwidoczniają się podcinaniem wału brzegowego, rozmywaniem pasa plaży i niszczeniem urządzeń hydrotechnicznych u ujęcia Regi. Na południe od pasa wybrzeży rozciąga się rozległa Północno-Pomorska Dolina Marginalna. Jest ona wykorzystywana obecnie przez cieki: Regę, Błotnicę, Dębosznicę, Łużankę i jezioro Resko Przymorskie. Rozległe, płaskie tereny doliny wypełnione są rozległymi torfowiskami. Tereny te podlegały zalewom powodziowym podczas spiętrzeń wód morskich tzw. cofki, stąd obecnie izolowane są systemem tam i pomp. Na obszarach obwałowanych pozostały ślady dawnych koryt i starorzeczy. Południowe krańce gminy to wysoczyzna morenowa płaska bądź falista urozmaicona formami akumulacyjnymi i erozyjnymi powstałymi podczas topnienia lądolodu. Na tym obszarze występują najżyźniejsze gleby gminy. Wysoczyznę rozcinają południkowo doliny rzek: Regi i Dębosznicy.

Wlewo – wieś sołecka w północno-zachodniej Polsce, położona w województwie zachodniopomorskim, w powiecie gryfickim, w gminie Trzebiatów, nad zachodnim brzegiem rzeki Regi.
Rogozina – wieś w północno-zachodniej Polsce, położona w województwie zachodniopomorskim, w powiecie gryfickim, w gminie Trzebiatów. Przez wieś przebiega droga wojewódzka nr 102. Z Rogoziny odchodzi droga powiatowa nr 0117Z do Sadlna i Sadlenka.

Warunki klimatyczne

Zachodni falochron portu Mrzeżyno podczas silnego wiatru

Położenie gminy Trzebiatów na terenie dwóch krain klimatycznych Pobrzeża Kołobrzeskiego i Krainy Gryficko-Nowogardzkiej ma swoje bezpośrednie konsekwencje klimatyczne.

W Trzebiatowie i okolicach dominuje klimat morski z większymi wpływami Oceanu Atlantyckiego, niż Morza Bałtyckiego. Bałtyk ma jednak decydujący wpływ na mikroklimat tego obszaru, a w szczególności na zawartość w powietrzu – głównie na plażach morskich – korzystnego dla zdrowia aerozolu, składającego się m.in. z cząsteczek soli oraz jodu.

Nowielice – wieś w północno-zachodniej Polsce, położona w województwie zachodniopomorskim, w powiecie gryfickim, w gminie Trzebiatów, nad rzeką Regą.
Województwo szczecińskie lub województwo zachodniopomorskie zostało utworzone z tzw. Ziem Odzyskanych po II wojnie światowej od Niemiec. 14 marca 1945 r., jeszcze przed całkowitym oddaniem tych terenów pod administrację polską, Rząd Tymczasowy Rzeczypospolitej Polskiej podzielił je na okręgi. Jednym z nich był Okręg III - Pomorze Zachodnie, który obejmował także fragment ziemi lubuskiej i polskiej części Łużyc (dzisiejsza większa część województwa lubuskiego). Z części położonej nieco na północ od rzek Warty i Noteci utworzono 28 czerwca 1946 r. nowe województwo. Pierwotnie jego stolicą był Koszalin, później siedzibę przeniesiono do Szczecina. Powierzchnia wynosiła 30.251 km² (drugie co do wielkości, po poznańskim na 14 województw), a zamieszkiwało je 892.600 mieszkańców (w 1946 r.) Obejmowało ono obszar obecnego obecnego województwa zachodniopomorskiego oraz część zachodnią województwa pomorskiego.

Temperatury w tym rejonie Pomorza Zachodniego są charakterystyczne dla klimatu umiarkowanego o odmianie oceanicznej. Przejawia się to m.in. stosunkowo małymi różnicami między temperaturą lata i zimy oraz dużej wilgotności powietrza, dochodzącej miejscami do 80%. Trzebiatowskie zimy są zazwyczaj ciepłe i łagodne, a lata chłodniejsze niż w innych rejonach kraju. Średnia temperatura lipca nie przekracza +17 °C, a w styczniu wynosi –1,5 °C. Ważną cechą tego klimatu jest duża liczba dni z silnymi wiatrami z kierunków zachodnich szczególnie w okresach sztormowych. Największą częstość wiatrów zanotowano z kierunku południowo-zachodniego (SW) oraz zachodniego (W). Najbliższa stacja meteorologiczna znajduje się w Kołobrzegu. Średnia roczna prędkość wiatru kształtuje się na poziomie ok. 4 m/s (ok. 5 m/s na wysokości 50 m nad powierzchnią gruntu) i jest jedną z najwyższych w Polsce. Rzadko zdarzają się dni bezwietrzne.

Jod (I, łac. iodum) – pierwiastek chemiczny, z grupy fluorowców w układzie okresowym. Jego nazwa pochodzi od gr. ἰοειδής ioeides – fioletowy.
Maskulinizacja – pojęcie medyczne oznaczające występowanie u kobiety cech somatycznych męskich (zmiana sylwetki ciała, nadmierne owłosienie, czyli hirsutyzm, obniżenie skali głosu), a także zmian zewnętrznych narządów płciowych (np. mastodynii, przerost łechtaczki) w wyniku zaburzenia hormonalnego – nadmiaru hormonów androgennych.

W okresie letnim nie bez znaczenia jest również lokalna cyrkulacja bryzowa, która podczas ciepłego dnia wywołuje wiatr znad morza w kierunku lądu, natomiast w ciągu nocy wiatr kompensacyjny w kierunku przeciwnym. Roczne opady kształtują się na poziomie ok. 600–700 mm rocznie, przy czym większa ich część, czyli ok. 400 mm przypada na półrocze ciepłe. Liczba dni z opadem, średnio sięga 180 dni w ciągu roku. Okres wegetacyjny trwa od 210 do 220 dni rocznie.

Archidiecezja szczecińsko-kamieńska (Archidioecesis Sedinensis-Caminensis) – jedna z czternastu archidiecezji Kościoła rzymskokatolickiego w Polsce ustanowiona przez papieża Jana Pawła II 25 marca 1992 bullą Totus Tuus Poloniae Populus.
Baszta Kaszana, Baszta Prochowa - cylindryczna wieża o średnicy 4 metrów i wysokości 14 metrów, zbudowana z cegły, przykryta dachem namiotowym, wchodząca w skład murów obronnych Trzebiatowa.

Historia

Panorama Trzebiatowa w XIX wieku

Ujście Regi w Mrzeżynie (przedwojenna pocztówka)

Historia regionu była od początku związana z Trzebiatowem, który już od XIII wieku posiadał prawa miejskie. Istotną rolę odgrywała przepływająca i uchodząca do Bałtyku rzeka Rega, w której zakolu znajdował się słowiański gród. Dzięki rzece Trzebiatów mógł rozwijać handel morski wykorzystując port Regoujście.

Koryto rzeki – najniższa część doliny, która znajduje się w obrębie jej dna i przez którą okresowo lub ciągle płynie woda dokonując zmian w kształcie powierzchni. Jeśli rzeka ma silny nurt, następuje erozja denna, jeżeli słaby - akumulacja niesionego materiału, a jeśli rzeka meandruje, dochodzi do erozji bocznej. Koryto należy do fragmentu łożyska rzeki.
Urząd pocztowy - jednostka organizacyjna sieci pocztowej (również budynek), placówka pocztowego operatora publicznego (krajowego), w której można skorzystać w pełnym zakresie z pocztowych usług powszechnych.

Od powstania Księstwa Pomorskiego czyli od XIII wieku, tereny te były związane z dynastią Gryfitów. To właśnie na herbie pomorskiej dynastii wzorowano się, tworząc herb Trzebiatowa i obecnej gminy.

Od XIII wieku datuje się rozwój Trzebiatowa jako ośrodka handlowego nad brzegiem Bałtyku. 6 maja 1277 roku książę Barnim I, jego syn Bogusław IV oraz opat Tomasz z klasztoru norbertanów nadali Trzebiatowowi prawa miejskie. Wiązał się z tym szereg przywilejów natury gospodarczej: przyznano miastu port Regoujście, prawo do żeglugi po Redze oraz do obwarowania miasta murami obronnymi.

Natura 2000 – program utworzenia w krajach Unii Europejskiej wspólnego systemu (sieci) obszarów objętych ochroną przyrody. Podstawą dla tego programu są dwie unijne dyrektywy: Dyrektywa Ptasia i Dyrektywa Siedliskowa (Habitatowa). Celem programu jest zachowanie określonych typów siedlisk przyrodniczych oraz gatunków, które uważa się za cenne i zagrożone w skali całej Europy. Wspólne działanie na rzecz zachowania dziedzictwa przyrodniczego Europy w oparciu o jednolite prawo ma na celu optymalizację kosztów i spotęgowanie korzystnych dla środowiska efektów. Jednolite prawo powinno ułatwić współdziałanie wielu instytucji zajmujących się ochroną przyrody stale i tych dla których jest to działanie oboczne. Zadanie i cel rangi europejskiej powinno łatwiej uzyskać powszechną akceptację społeczną, tym bardziej że poszczególne kraje członkowskie są zobowiązane do zachowania na obszarach wchodzących w skład sieci Natura 2000 walorów chronionych w stanie nie pogorszonym, co wcale nie musi wykluczać ich gospodarczego wykorzystania.
Płetwonurek - samodzielny nurek wyposażony w sprzęt nurkowy (butla nurkowa, KRW (kamizelka ratunkowo-wypornościowa), automat oddechowy, płetwy, itp). Płetwonurek w przeciwieństwie do nurka klasycznego może swobodnie poruszać się w toni wodnej dzięki płetwom i umieszczonej na plecach butli sprężonego gazu (najczęściej powietrza). Automat oddechowy podaje płetwonurkowi powietrze o ciśnieniu panującym w otoczeniu.

W trzebiatowskiej kaplicy Świętego Ducha w 1534 roku odbył się sejm stanów zachodniopomorskich, na którym panujący książęta Barnim IX Pobożny i Filip I wprowadzili na Pomorzu religię protestancką. Gryfici rządzili Pomorzem Zachodnim aż do XVII wieku, kiedy obszar ten był teatrem działań wojennych wojsk niemieckich i szwedzkich podczas wojny trzydziestoletniej.

Ukraińcy (Українці) – naród słowiański mieszkający w Europie wschodniej, głównie na Ukrainie (także w krajach sąsiednich: w Rosji, Białorusi, Polsce, Słowacji i Mołdawii), zaliczający się do Słowian wschodnich.
Droga wojewódzka nr 103 – droga wojewódzka w północnej części woj. zachodniopomorskiego o długości 36 km łącząca Kamień Pomorski z Trzebiatowem. Droga przebiega przez dwa powiaty: kamieński (gminy: Kamień Pomorski i Świerzno), gryficki (gminy: Karnice i Trzebiatów).

W 1648 roku w wyniku postanowień pokoju westfalskiego teren gminy należącej do Pomorza Zachodniego został włączony do Elektoratu Brandenburgii, a od 1816 roku należał do prowincji Pomorze w Królestwie Prus podlegając pod rejencję szczecińską, aż do 1938 roku, kiedy to w wyniku zmian administracyjnych powiat Gryfice (niem. Landkreis Greifenberg) przeszedł pod rejencję koszalińską. W marcu 1945 na teren gminy wkroczyły I Armia Wojska Polskiego i Armia Czerwona.

Wybory parlamentarne w Polsce, odbyły się 25 września 2005 roku na terenie Polski oraz w 166 obwodowych komisjach ulokowanych poza Polską. Wbrew wcześniejszym spekulacjom, nie zostały one przeprowadzone razem z wyborami prezydenckimi i referendum 2005 w sprawie traktatu konstytucyjnego UE.
Sołectwo – współcześnie w Polsce jest to jednostka pomocnicza gminy, charakterystyczna dla obszarów wiejskich. Obszar, zakres działania sołectwa i jego organów określa rada gminy w statucie sołectwa.

Po II wojnie światowej w ramach akcji repatriacyjnej w okolice miasta zostali przesiedleni mieszkańcy dawnych kresów II Rzeczypospolitej. Administracja polska zaczęła powstawać w maju 1945 r., a teren obecnej gminy podzielony był pomiędzy kilka gmin zbiorowych (m.in. Gołańcz Pomorska, Mrzeżyno, Sadlno) i gminę miejską Trzebiatów. W 1954 r. gminy zostały zastąpione na mniejsze jednostki podziału terytorialnego – gromady. Z czasem Gołańcz Pomorska i Trzebiatów miały wspólną Gromadzką Radę Narodową.

Żandarmeria Wojskowa (ŻW) – wyodrębniona i wyspecjalizowana służba Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej, której działalność polega na zapewnieniu przestrzegania dyscypliny wojskowej oraz ochranianie porządku publicznego i zapobieganie popełnianiu przestępstw na terenach jednostek wojskowych oraz w miejscach publicznych. ŻW pełni rolę policji wojskowej.
Jednostka pomocnicza gminy – lokalna wspólnota samorządowa mieszkańców części gminy. Jednostki są ustanawiane przez radę gminy (miasta). Najczęściej tworzone są: sołectwa, dzielnice i osiedla. Jednostki nie posiadają osobowości prawnej. Jednostka pomocnicza gminy stanowi strukturę społeczno-terytorialną, która przejmuje na swoim terytorium realizację zadań publicznych, ułatwiając gminie wykonywanie jej zadań.

Ustawa z 1972 r. o radach narodowych zlikwidowała z dniem 1 stycznia 1973 r. gromady, a w ich miejsce ustanowiła gminy. Gmina Trzebiatów (obszarów wiejskich) zaczęła funkcjonować 1 stycznia 1973 roku, z utworzoną Gminną Radą Narodową w Trzebiatowie i Urzędem Gminy w Trzebiatowie. Gmina powstała z trzech zniesionych gromad: Rogozina, Gorzysław i Trzebiatów. Obszar gminy został podzielony na 15 sołectw (Bieczyno, Chomętowo, Gąbin, Gołańcz Pomorska, Gorzysław, Gosław, Kłodkowo, Lewice, Mirosławice, Roby, Rogozina, Sadlno, Siemidarżno, Trzebusz, Włodarka). Ponieważ miasto Trzebiatów nie miało w tym czasie charakteru miasta rolniczego, dlatego nie zostało objęte reformą i nie włączono go do gminy. W mieście działała bez zmian Prezydium Miejskiej Rady Narodowej w Trzebiatowie. Ustawa dopuszczała możliwość łączenia we wspólne organy administracji gmin i miast. 9 grudnia 1973 roku została utworzona wspólna Rada Narodowa Miasta i Gminy w Trzebiatowie oraz jeden Urząd Miasta i Gminy w Trzebiatowie.

Polski Związek Łowiecki – ogólnokrajowa organizacja zrzeszająca polskich myśliwych i koła łowieckie. Jego geneza sięga XIX wieku i działalności pierwszych na ziemiach polskich towarzystw łowieckich. Utworzony w 1923 roku w Warszawie Centralny Związek Polskich Stowarzyszeń Łowieckich, przekształcił się w Polski Związek Stowarzyszeń Łowieckich (1929 r.), a następnie przyjął nazwę Polski Związek Łowiecki (1936 r.).
Gorzysław – wieś sołecka w północno-zachodniej Polsce, położona w województwie zachodniopomorskim, w powiecie gryfickim, w gminie Trzebiatów. Nieopodal wsi znajduje się mieszalnia i kopalnia gazu.

Do 1991 roku w mieście Trzebiatów oraz gminie wiejskiej Trzebiatów działały wspólne organy (na podstawie ustawy z dnia 20 lipca 1983. 1 stycznia 1992 połączono miasto oraz gminę wiejską w jedną jednostkę samorządu terytorialnego (gmina miejsko-wiejska).

Teren obecnej gminy w latach 1946–1998 wchodził w skład województwa szczecińskiego.

Turystyka

Kąpielisko w Mrzeżynie

Układ urbanistyczny Trzebiatowa

Kościół we Włodarce

Głównymi atrakcjami turystycznymi gminy są: liczne zabytki Trzebiatowa, a także nadmorskie miejscowości letniskowe Mrzeżyno i Rogowo. Ponadto w 5 mniejszych wsiach znajdują się zabytkowe kościoły.

Szczecin Główny (do 1945 niem. Stettin Hauptbahnhof) – najważniejszy ze szczecińskich dworców, usytuowany przy ul. K. Kolumba na Nowym Mieście nad Odrą. Jedna z najstarszych stacji kolejowych na terenie Polski.
Mikroklimat, zespół czynników meteorologicznych bezpośrednio określających bytowe warunki organizmu lub grupy organizmów, zależy bezpośrednio od różnych przedmiotów terenowych, naturalnych lub sztucznych. Organizmy żyjące w dnie lasu żyją w innym mikroklimacie niż te, które żyją w warstwie koron drzewnych, jaskinia stwarza szczególny mikroklimat organizmom jaskiniowym, podobnie człowiek może stworzyć roślinom mikroklimat, uprawiając je w szklarniach lub cieplarniach.

Walorami turystycznymi gminy Trzebiatów są: położenie nad morzem i piaszczyste plaże, klimat nadmorski, bory bażynowe, możliwość wędkowania, przepływająca przez gminę rzeka Rega i jej ujście. Rega stanowi rozległe łowisko dla wędkarzy, na którym co roku w marcu odbywają się Ogólnopolskie Zawody Spiningowe o Puchar Burmistrza Trzebiatowa "Troć Regi". W wodach Regi dominują takie ryby jak: płoć, szczupak, troć wędrowna, łosoś szlachetny. Ponadto drugim większym łowiskiem jest jezioro Resko Przymorskie.

Wybory samorządowe VI kadencji odbyły się 21 listopada 2010 roku (I tura). II tura (ponowne głosowanie w wyborach wójtów, burmistrzów i prezydentów miast) odbyła się 5 grudnia i 19 grudnia 2010 roku. Termin wyborów został ogłoszony przez Prezesa Rady Ministrów Donalda Tuska 15 września 2010 roku.
Służba w Wojskowej Straży Pożarnej jest podobna do tej, jaką pełnią funkcjonariusze Państwowej Straży Pożarnej. Do tej służby wybierani są przede wszystkim poborowi, którzy w swoim życiu mieli już kontakt z działalnością pożarniczą np. w Ochotniczej Straży Pożarnej. W większości jednak są to już dobrze wyszkoleni i wyposażeni pracownicy cywilni wojska. W zależności od miejsca stacjonowania jednostki wojskowej oraz występującego w niej zagrożenia pożarowego, a także możliwości udzielania pomocy przez inne jednostki ochrony przeciwpożarowej, w jednostce może być utworzona wojskowa straż pożarna I, II, III lub IV kategorii. Jednak obecnie nie zostały jeszcze określone kryteria kwalifikacji straży do poszczególnych kategorii.

Rega jest wykorzystywana do spływów kajakowych na szlaku od górnego biegu rzeki. Jednakże są także organizowane spływy w dolnym biegu rzeki z Trzebiatowa i Kłodkowa.

Gmina posiada rozbudowaną bazę noclegową w Mrzeżynie i Rogowie.

Władze gminy pobierają opłatę miejscową od turystów w miejscowościach: Trzebiatów, Mrzeżyno i Rogowo.

Wg danych GUS w 2009 r. z obiektów zbiorowego zakwaterowania skorzystało 33 715 turystów, z czego 10,5% stanowili turyści zagraniczni. Urząd Miejski w Trzebiatowie przedstawia, iż na terenie gminy w 2001 r. istniało 7 tys. miejsc noclegowych (w tym 22% całorocznych), z których w sezonie letnim skorzystało blisko 40 tys. wczasowiczów. GUS przedstawia informacje, iż na terenie gminy w 2009 r. istniało 4662 miejsc noclegowych w obiektach zbiorowego zakwaterowania.

Wybory parlamentarne w Polsce w 2001 r. odbyły się 23 września. Zastosowano nowo uchwaloną ordynację wyborczą do Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej i do Senatu Rzeczypospolitej Polskiej.
Kaplica św. Gertrudy w Trzebiatowie (niem. St. Gertrudskapelle, łac. Pauperum hospitale cubiculum) – jedna z trzech zachowanych w Trzebiatowie gotyckich kaplic szpitalnych, od 1957 roku świątynia obrządku bizantyjsko-ukraińskiego pod wezwaniem Świętych Apostołów Piotra i Pawła.

W Trzebiatowie działa Klub Przewodników PTTK "Baszta Kaszana", który skupia turystów indywidualnych i w grupach w ramach organizacji różnorodnych form uprawiania turystyki. Prowadzi działania w zakresie ochrony przyrody i zabytków, obsługi ruchu turystycznego, organizacji zlotów wycieczek, rajdów mających na celu propagowanie walorów regionu.

Urząd pracy – instytucja zajmująca się badaniem i analizowaniem rynku pracy, udzielaniem informacji osobom bezrobotnym oraz zajmująca się pośrednictwem zawodowym dla osób poszukujących pracy.
Straż Graniczna (SG) – jednolita, umundurowana, w pełni zawodowa formacja typu policyjnego. Została powołana do życia ustawą z dnia 12 października 1990, jej funkcjonowanie rozpoczęło się 16 maja 1991 wraz z rozformowaniem Wojsk Ochrony Pogranicza (WOP). Wykonuje zadania związane z ochroną granicy państwowej i kontrolą ruchu granicznego. Nadzór nad formacją sprawuje Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji. Komendant Główny Straży Granicznej jest centralnym organem administracji rządowej w sprawach ochrony granicy państwowej.

Zabytki

Osobny artykuł: Zabytki Trzebiatowa.

zabytkowy układ urbanistyczny w Trzebiatowie

fragmenty murów obronnych miasta Trzebiatów z XIII wieku

zespół zamkowo-pałacowy z XVII/XVIII wieku

gotycki kościół parafialny Macierzyństwa Najświętszej Marii Panny z XIV wieku

3 zabytkowe dzwony w kościele mariackim (1399 r., 1515 r., 1905 r.)

kaplice gotyckie w Trzebiatowie

barokowe sgraffito w Trzebiatowie datowane na 1635 rok

Baszta Kaszana z przełomu XIII i XIV wieku

kościół w Gosławiu (XIII w.)

średniowieczny kościół w Sadlnie

neogotycki kościół we Włodarce (XIX w.)

Szlaki turystyczne

Szlak Nadmorski im. Czesława Piskorskiego (Europejski Szlak Dalekobieżny E-9),

Międzynarodowy szlak rowerowy wokół Bałtyku R-10 – szlak wytyczony wzdłuż wybrzeża, trasa w gminie: Rogozina→ Sadlno→ Trzebiatów→ Nowielice→ Gorzysław→ Roby→ Mrzeżyno→ Rogowo

Większość szlaków rowerowych przebiega po drogach samochodowych. Aktualnie w gminie istnieją dwie ścieżki rowerowe Trzebiatów-Nowielice oraz Mrzeżyno-Rogowo.

Klimat umiarkowany – rozległa strefa klimatyczna, dzieląca się na półkuli północnej na chłodniejszą północną i cieplejszą południową i na półkuli południowej na cieplejszą północną i chłodniejszą południową. Średnia roczna temperatura waha się od 0 °C do 10 °C, a opady atmosferyczne występują w różnych porach roku. Charakterystyczną formacją roślinną dla klimatu umiarkowanego w części chłodniejszej jest tajga, natomiast części cieplejszej lasy liściaste i mieszane (kraje Europy Środkowej i południowa, czasem też środkowa część Skandynawii). Pory roku są w tej strefie łatwo rozpoznawalne i wyznaczane przez przebieg temperatury (ciepła, wilgotna wiosna, ciepłe, zazwyczaj suche lato, chłodna, wilgotna jesień i zima z niewykluczonymi opadami śniegu).
Meander (inaczej zakole) – fragment koryta rzeki o kształcie przypominającym pętlę lub łuk. Jest to forma związana z krętym przebiegiem koryta rzeki, tworzącym zakręty, pętle i nawroty.

Pomniki

Pomnik w hołdzie 36. Pułkowi Piechoty

Pomnik poświęcony niepowracającym z morza w Mrzeżynie

Pomnik w hołdzie bohaterskim żołnierzom 36. Pułku Piechoty, poległym i pomordowanym w obronie ojczyzny w latach 1919–1945

Pomnik Zaślubin Polski z morzem w Mrzeżynie

Pomnik papieża Jana Pawła II w Sanktuarium w Trzebiatowie

Miejscowości

W gminie Trzebiatów znajduje się 25 miejscowości:

Trzebiatów (niem. Treptow an der Rega) – miasto w północno-zachodniej Polsce, w woj. zachodniopomorskim, w powiecie gryfickim, siedziba miejsko-wiejskiej gminy Trzebiatów. Leży na Pobrzeżu Szczecińskim, nad rzeką Regą, w odległości ok. 8 km od Morza Bałtyckiego.
II wojna światowa – największy konflikt zbrojny w historii świata, trwający od 1 września 1939 do 2 września 1945 (w Europie do 8 maja 1945), obejmujący zasięgiem działań wojennych prawie całą Europę, wschodnią i południowo-wschodnią Azję, północną Afrykę, część Bliskiego Wschodu i wszystkie oceany. Niektóre epizody wojny rozgrywały się nawet w Arktyce i Ameryce Północnej. Poza większością państw europejskich i ich koloniami, brały w niej udział państwa Ameryki Północnej i Ameryki Południowej oraz Azji. Głównymi stronami konfliktu były państwa osi i państwa koalicji antyhitlerowskiej (alianci).

Miasto Trzebiatów, w którym wyróżnia się 9 części miasta: Białoboki, Błogęcin, Jaromin, Mokre, Ostrowice, Przedmieście Gryfickie, Przedmieście Kołobrzeskie, Przesieka, Wyszkowo. Wsie Bieczyno, Chomętowo, Gąbin, Gołańcz Pomorska, Gorzysław, Gosław, Kłodkowo, Lewice, Mirosławice, Nowielice, Roby, Rogozina, Sadlno, Siemidarżno, Trzebusz, Wlewo, Włodarka, Zapolice. Osady Mrzeżyno Kolonie Rogowo Przysiółki, gajówki, kolonie Bieczynko, Chełm Gryficki, Paliczyno, Sadlenko

Podział administracyjny

Gmina Trzebiatów utworzyła 24 jednostki pomocnicze gminy (21 sołectw i 3 osiedla):

Kolej wąskotorowa - kolej o prześwicie mniejszym niż określany w danym kraju jako normalny, czyli w większości krajów europejskich 1435 mm. Kolej wąskotorowa cechuje się mniejszą zdolnością przewozową od kolei normalnotorowej, jednak można na niej stosować większe pochylenia i łuki o mniejszym promieniu, dzięki czemu jest nawet kilkakrotnie tańsza w budowie. Koleje wąskotorowe, początkowo niemal wyłącznie konne, rozpowszechniły się w przemyśle wydobywczym, hutnictwie, leśnictwie. Od połowy XIX wieku zaznacza się zróżnicowanie funkcji kolei wąskotorowych w zależności od prześwitu, następuje także częściowa unifikacja standardów k.w. Od połowy XIX wieku na k.w. stosuje się powszechnie trakcję parową, od końca XIX wieku wprowadza się na niektóre k. w. trakcję elektryczną, od połowy XX wieku także spalinową. Najstarsza nieprzerwanie funkcjonująca kolej wąskotorowa na świecie istnieje w Polsce - są to Górnośląskie Koleje Wąskotorowe.
Polski Autokefaliczny Kościół Prawosławny - jeden z kanonicznych Kościołów prawosławnych, obejmujący swoją jurysdykcją wszystkie parafie prawosławne na terenie Polski. W dyptychu lokalnych autokefalicznych cerkwi prawosławnych wymieniany na miejscu 12 dwunastym wg dyptychu greckiego, a na miejscu 13 wg dyptychu rosyjskiego. Spowodowane jest to różnymi terminami nadania autokefalii przez Konstantynopol i Moskwę. Według danych GUS, Kościół liczy 506,8 tys. wiernych i jest drugim pod względem liczebności Kościołem w Polsce. Opiece tego kościoła podlegają także prawosławni z Brazylii.

Sołectwa (nazewnictwo ze statutu) Sołectwo Bieczyno, Sołectwo Chomętowo, Sołectwo Gąbin, Sołectwo Gołańcz Pomorska, Sołectwo Gołańcz Pomorska II, Sołectwo Gorzysław, Sołectwo Gosław, Sołectwo Kłodkowo, Sołectwo Lewice, Sołectwo Mirosławice, Sołectwo Mrzeżyno, Sołectwo Nowielice, Sołectwo Roby, Sołectwo Rogozina, Sołectwo Sadlno, Sołectwo Siemidarżno, Sołectwo Trzebusz, Sołectwo Trzebusz Osiedle, Sołectwo Wlewo, Sołectwo Włodarka Osiedla Jaromin (w Trzebiatowie), Rogowo, Za Regą (w Mrzeżynie).

Gryfici – dynastia książąt pomorskich panująca na Pomorzu Zachodnim od XII do XVII wieku. Nazwa rodu ukształtowała się w XV wieku i została zaczerpnięta od Gryfa, którego członkowie rodziny używali jako swojego herbu od 1214 roku.
Pałac w Trzebiatowie – klasycystyczny pałac w Trzebiatowie, będący obecnie siedzibą Trzebiatowskiego Ośrodka Kultury. W pałacu mieści się biblioteka publiczna oraz galeria twórczości Lyonela Feiningera.

czytaj dalej: [2], [3]

w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)