Golden Hind - Polski Serwis Naukowy

Galeon Golden Hind (Złota Łania) był okrętem flagowym Francisa Drake'a podczas jego podróży dookoła świata. Spośród pięciu okrętów biorących udział w wyprawie był największy i jako jedyny powrócił cało do Anglii. Wodowano go w roku 1576 w porcie w Plymouth.

Podróż dookoła świata i zmiana nazwy

Pierwotnie okręt nazywał się "Pelican", nazwa została jednak zmieniona w trakcie wyprawy, w 1577 roku, kiedy Drake przygotował się do przepłynięcia przez cieśninę Magellana. Nowa nazwa została nadana okrętowi na cześć Sir Christophera Hattona, polityka angielskiego, lorda kanclerza Anglii, sponsora i wielkiego przyjaciela Drake'a, który w herbie miał właśnie złotą łanię.

Cieśnina Magellana (hiszp. Estrecho de Magallanes) – cieśnina pomiędzy kontynentem Ameryki Południowej, Wyspami Królowej Adelajdy, wyspą Riesco a wyspami Ziemi Ognistej, łącząca Ocean Atlantycki z Oceanem Spokojnym.

Herb (nazwa przyjęta z niem. Erbe) – znak rozpoznawczo-bojowy, wywodzący się z symboliki heroicznej lub znaków własnościowych, od XII w. ustalany według ścisłych reguł heraldycznych, pełniący funkcję wyróżnika osoby stanu rycerskiego, później szlacheckiego, także rodziny, rodu, organizacji kościelnej, mieszczańskiej bądź cechu rzemieślniczego, korporacji, miasta, jednostki podziału terytorialnego lub państwa.

Po powrocie z wyprawy, w kwietniu 1581 roku Drake został przez królową Elżbietę pasowany na rycerza. Uroczystość nie odbyła się jednak na dworze królewskim, ale właśnie na pokładzie jego okrętu zacumowanego w porcie Deptford (obecnie dzielnica Londynu), co było dodatkowym uznaniem jego zasług dla Korony Angielskiej. Tamże – jako pomnik wspaniałych czynów żeglarza – "Złota Łania" pozostała przez następnych 80 lat i dopiero za panowania króla Karola II zbutwiały kadłub galeonu rozpadł się. Nim do tego doszło, na rozkaz władcy uratowano część oryginalnego dębowego poszycia okrętu i w 1662 roku wykonano z niego pamiątkowe fotele dla jednej z bibliotek uniwersyteckich w Oxfordzie (Bodleian Library).

Kilometr (symbol: km) – powszechnie stosowana wielokrotność metra, podstawowej jednostki długości w układzie SI. Dokładniej, kilometr to 1000 metrów. Stowarzyszona i dość często używana jednostka powierzchni to kilometr kwadratowy (symbol: km²), a objętości – kilometr sześcienny (symbol: km³).

Southwark – dzielnica Londynu leżąca na południowym brzegu Tamizy, w pobliżu London Bridge. Od połowy XVII wieku znana również jako The Borough w porównaniu z sąsiadującą City.

Dane szczegółowe

Maszty: 3

Kadłub: drewniany

Wymiary kadłuba (przybliżone):

Długość: 70 stóp (21,3 m)

Szerokość: 19 stóp (5,8 m)

Zanurzenie: 9 stóp (2,7 m)

Załoga: 80-85 osób

Uzbrojenie: 18 armat

Ładowność: około 150 ton

Współczesne repliki

W roku 1973 wodowano pierwszą współczesną replikę statku. Przebyła ona ponad 250 000 km (140 000 mil morskich) i, podobnie jak oryginał, odbyła podróż dookoła świata oraz została wykorzystana w trzech filmach: Załoga kapitana Lyncha (1976), Szogun (1979) i Drake's Venture (1980). Od lat 90. okręt stoi przy nabrzeżu St Mary Overie w Southwark w Londynie (51°30′25″N 0°05′25″W / 51.50694, -0.09028). Został przekształcony w muzeum historii żeglarstwa ery elżbietańskiej. Druga replika stoi osiadła przy nabrzeżu w porcie morskim Brixham w Devon od roku 1963 (50°23′48″N 3°30′46″W / 50.39667, -3.51278).

Armata była dawniej bronią miotająca pociski za pomocą prochu. Współcześnie terminem tym określa się działo o bliskim płaskiemu torze lotu pocisku, służące do ostrzeliwania celów będących na linii pola widzenia.

Mila morska (NM, nautical mile – NM, International Nautical Mile – INM) – jest jednostką odległości stosowaną w nawigacji morskiej. Jest to długość łuku południka ziemskiego odpowiadająca jednej minucie kątowej koła wielkiego. W rzeczywistości ze względu na kształt kuli ziemskiej (Geoida) długość łuku 1 minuty kątowej jest różna w zależności od szerokości geograficznej, dlatego umownie przyjęto długość uśrednioną.

W Wikimedia Commons znajdują się multimedia związane z tematem:
Golden Hind

Replika w Londynie

Replika w Brixham

Linki zewnętrzne

Muzeum Golden Hind