Gospodarowanie - Polski Serwis Naukowy

Gospodarowanie – to działalność ludzka, indywidualna i zbiorowa, która prowadzi do zaspokojenia potrzeb człowieka. Działalność ta polega na porównywaniu korzyści oraz kosztów i jest połączona z wyborem najlepszej dostępnej możliwości.

Proces gospodarowania obejmuje:

produkcję dóbr materialnych i usług,

podział wytworzonych dóbr i usług,

wymianę podzielonych dóbr i usług,

konsumpcję wymienionych dóbr i usług, a więc użytkowanie dóbr, korzystanie z usług i spożywanie określonych dóbr.

Wymiary gospodarowania

Gospodarowanie jest rodzajem ludzkiej aktywności mającej charakter „wielowymiarowy”, jako że przejawia się w różnych aspektach życia społecznego. Oznacza to, że w zależności od tego, z punktu widzenia którego z wymiarów gospodarowanie będzie rozpatrywane, inne kryteria wyboru uznane zostaną za racjonalne. W przypadku dominacji jednego z wymiarów, decyzje o alokacji zostaną podjęte na podstawie kryteriów związanych tylko z tym wymiarem.

Zysk - w rachunkowości jest to dodatni wynik finansowy przedsiębiorstwa lub określonej inwestycji albo pożyczki. Jego przeciwieństwem jest strata. Zysk jest wartością ekstensywną i nie określa bezpośrednio efektywności gospodarowania lub inwestowania. Wartością określającą efektywność gospodarowania i inwestowania jest rentowność.

Konsumpcja w mikroekonomii to zużywanie posiadanych dóbr w celu bezpośredniego zaspokojenia ludzkich potrzeb, które wpływa na poziom odnoszonej przez konsumenta użyteczności.

W związku z tym wyróżnia się następujące wymiary gospodarowania:

Wymiar techniczno-produkcyjny: Rozpatrywanie gospodarowania z punktu widzenia wymiaru techniczno-produkcyjnego oznacza skupienie uwagi na produkcji, czyli przetwarzaniu określonych, fizycznych nakładów, na pewien, również fizyczny produkt, za pomocą danej technologii wytwarzania. Kryterium wyboru jest produktywność czynników wytwórczych.

Wymiar ekonomiczny: Wymiar ekonomiczny wymusza rozróżnienie mikro- i makroekonomii. Z punktu widzenia mikroekonomii, kryterium wyboru jest wysokość uzyskanego zysku, z punktu widzenia makroekonomii – kombinacja celów polityki gospodarczej, najczęściej sprowadzająca się do kryterium zrównoważonego wzrostu.

Wymiar przestrzenno-ekologiczny: Wymiar przetrzenno-ekologiczny uwzględnia takie kryteria alokacji jak: ład przestrzenny i równowaga ekologiczna.

Wymiar społeczno-polityczny: Wymiar społeczno-ekonomiczny, jest wynikiem konfliktów powstających przy próbie podjęcia dezycji na postawie wyżej wymienionych wymiarów. W wymiarze społeczno-ekonomicznym następuje społeczne wartościowanie zaistniałych rozbieżności oraz ewentualna hierarchizacja preferencji techniczno-produkcyjnych, ekonomicznych i przestrzenno-ekologicznych.

Wymiar etyczny: W związku z faktem, iż postulaty społeczno-ekonomiczne w praktyce często sprowadzają się do realizowania celów politycznych, wymiar etyczny ma za zadanie wartościować podejmowane decyzje na dobre i złe.

Zobacz też

gospodarka

przedsiębiorstwo