Granatnik M79 - Polski Serwis Naukowy

M79 – amerykański granatnik jednostrzałowy.

Historia konstrukcji

Podczas wojny koreańskiej okazało się że Armia Stanów Zjednoczonych nie posiada broni zapewniającej skuteczne wsparcie na dystansach przekraczających zasięg rzutu granatem ręcznym a mniejszych niż bezpieczny dystans ognia artylerii. Tę rolę miały zapewniać granaty nasadkowe ale okazało się że są one co prawda skuteczne, ale ich celność jest niezadowalająca.

Łoże (zwane też dawniej lawetą) - zespół broni palnej służący do mocowania lufy i zapewnienia jej naprowadzania w płaszczyźnie pionowej i poziomej. Jego budowa i funkcje zależą od rodzaju broni. Łoże karabinu służy jednocześnie jako chwyt. Wraz z nakładką i okuciem, łączy wszystkie jego elementy. W pistolecie funkcję łoża pełni szkielet. W działach artyleryjskich łoże składa się z: łoża dolnego, łoża górnego, kołyski, mechanizmu podniesieniowego, mechanizmu kierunkowego, odciążacza i tarczy ochronnej.

Milkor M79 - południowoafrykański jednostrzałowy granatnik samodzielny.Jest to zmodyfikowana odmiana amerykańskiego granatnika M79. Drewniana kolbę M76 zastąpiono składaną, polimerową kolba pochodząca z karabinu Vektor R4. Granatnik wyposażono także w chwyt pistoletowy. Podobnie jak w przypadku granatnika Milkor MGL broń pozbawiona jest mechanicznych przyrządów celowniczych zastąpionych celownikiem kolimatorowym.

W 1952 rozpoczęto program "Niblick" mający na celu opracowanie nowego granatnika. Po serii analiz uznano, że najlepszy będzie granatnik z dwukomorowym układem miotającym. W 1953 firma Springfield Amory przedstawiła prototypy trzech granatników: pistoletowego, łamanego, i trójstrzałowego.

Karabin-granatnik (kbg, kb-g) (karabinek-granatnik (kbkg, kbk-g)) – broń mogąca pełnić funkcję zarówno karabinu (karabinka) jak i granatnika. Dawniej najczęściej karabiny-granatniki powstawały poprzez wyposażenie karabinów w nasadki do miotania granatów karabinowych lub nasadkowych (granatniki nasadkowe), obecnie najbardziej popularne są karabiny-granatniki będące wersjami karabinów automatycznych wyposażonymi w granatniki podlufowe. Najrzadziej spotykanym rodzajem są kbg z integralnym granatnikiem (KBP A-91M).

Przyrządy celownicze - urządzenia umożliwiające naprowadzanie lufy broni w płaszczyźnie pionowej i poziomej do takiego położenia, przy którym tor pocisku przechodzi przez cel.

W toku dalszych prób odrzucono najpierw granatnik trójstrzałowy (problemy z magazynkiem), a później pistoletowy. Do dalszych prac skierowano granatnik łamany (była to konstrukcja płk Roya E. Rayle'a wzorowana na myśliwskiej strzelbie Stevensa).

W następnych latach trwały wszechstronne próby i w 1961 granatnik został wprowadzony do uzbrojenia jako M79. Już pierwsze doświadczenia wojny wietnamskiej dowiodły że M79 jest bronią bardzo skuteczną. Pojawiły się także głosy krytyczne. Za największą wadę broni uważano konieczność uzbrojenia strzelca granatnika w drugą broń służącą do samoobrony. Dlatego postulowano opracowanie zestawu karabin-granatnik.

Wojna koreańska (kor. 한국전쟁) – wojna tocząca się w latach 1950–1953 na terytorium Półwyspu Koreańskiego między komunistycznymi siłami KRLD (północnokoreańskimi) i wspierającymi je wojskami ChRL, a siłami ONZ (głównie amerykańskimi) wspierającymi wojska Republiki Korei (południowokoreańskie).

Nowa Technika Wojskowa to ukazujący się od 1991 pierwszy w Polsce niezależny (od MON) miesięcznik o tematyce ogólnowojskowej, wydawany przez wydawnictwo Magnum-X. Początkowo od maja 1991 ukazywał się pod tytułem "Technika Wojskowa", od lipca 1992, w związku ze zmianą wydawcy, miesięcznik zmienił tytuł na obecny "Nowa Technika Wojskowa".

Wersja M79 przeznaczona do podwieszania pod karabin M16 powstała w ramach programu Special Purpose Individual Weapon. Jej konstruktorami byli Carl Lewis i Roy E. Earle. W 1967 do Wietnamu dotarła partia 6000 granatników oznaczonych jako XM148. Jednak testy w warunkach polowych wykazały że wersja podlufowa jest zawodna i trudna w ładowaniu. Były także problemy z celowaniem z podwieszonego granatnika.

Kolba - część broni strzeleckiej służąca do oparcia broni o ramię strzelca. Kolba może być stała, składana, teleskopowa lub przyłączana, wykonana z metalu, drewna lub tworzyw sztucznych. W miejscu oparcia o ramię strzelca często jest zakończona stopką gumową (trzewikiem), która amortyzuje odrzut broni i przedłuża kolbę lub metalową ( zwłaszcza w broni wojskowej) która osłania kolbę przed uszkodzeniami mechanicznymi.

Celownik ramkowy - mechaniczny celownik strzelecki, w którym szczerbina (lub przeziernik) umieszczone są na suwaku przesuwającym się wzdłuż prowadnic ustawionej pionowo ramki. Podczas transportu istnieje możliwość przechylenia ramki w położenie poziome. Zaletą celownika ramkowego jest duży zakres nastaw, wadami podatność na uszkodzenia (pionowa ramka może być stosunkowo łatwo zgięta przy przypadkowym zahaczeniu) i przysłanianie pola widzenia strzelca. Celowniki ramkowe są stosowane najczęściej w broni przeznaczonej do strzelania na duże odległości (np. karabinach maszynowych) oraz strzelających ogniem stromotorowym (granatnikach).

Problemy z XM148 sprawiły że ogłoszono nowy konkurs na granatnik podwieszany którego zwycięzcą została firma AAI Corporation. Po rozpoczęciu produkcji zaprojektowanego w tej firmie granatnika M203 produkcję M79 ograniczono, a później zatrzymano. Z czasem granatnik M203 wyparł M79 z uzbrojenia.

Wietnam (oficjalnie: Socjalistyczna Republika Wietnamu, wiet.: Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam) − państwo w Azji Południowo-Wschodniej. Graniczy z Chinami, Laosem i Kambodżą. Z liczbą ludności ponad 86 mln, jest 13. co do wielkości populacji państwem świata.

Lufa – zasadnicza część broni palnej, umożliwiająca nadanie pociskowi jednocześnie ruchu postępowego i obrotowego (lufy gwintowane) lub tylko postępowego (lufy gładkościenne) w odpowiednim kierunku.

Granatnik M79 ponownie znalazł się na uzbrojeniu żołnierzy amerykańskich w 2003. Okazało się że granaty 40 mm są doskonałym środkiem do niszczenia ładunków wybuchowych rozmieszczanych wzdłuż dróg przez iracki ruch oporu a bardziej celny M79 lepiej nadaje się do tego celu niż M203.

Wojna wietnamska (zwana też drugą wojną indochińską, a w Wietnamie wojną amerykańską) – działania militarne na Półwyspie Indochińskim w latach 1957-1975. W konflikt zaangażowane były z jednej strony komunistyczna Demokratyczna Republika Wietnamu (wspierana przez inne kraje komunistyczne, gł. Związek Radziecki oraz Chiny) i kontrolowane przez to państwo organizacje komunistyczne w Wietnamie Południowym, Laosie i Kambodży oraz z drugiej strony Republika Wietnamu i wspierająca ją międzynarodowa koalicja obejmująca Stany Zjednoczone i ich sojuszników – Koreę Południową, Tajlandię, Australię, Nową Zelandię i Filipiny. De facto stronami konfliktu były również Kambodża i Laos.

Granatnik podwieszany (podlufowy) - granatnik o kalibrze do 40 mm mocowany pod lufą karabinu lub karabinka, przeznaczony głównie do miotania granatów odłamkowych na odległość do 400 m. Zestaw złożony z karabinu i granatnika podwieszanego jest nazywany karabinem-granatnikiem. Podstawowymi zespołami granatnika podwieszanego są: lufa, zamek, Mechanizm spustowy i celownik.

Wersje granatnika

M79 – granatnik samodzielny

XM148 – granatnik podlufowy

Daewoo KM79 – wersja licencyjna M79 produkowana w Korei

Milkor M79 – zmodyfikowana wersja M79 produkowana w RPA

Opis konstrukcji

Granatnik M79 jest bronią jednostrzałową. Zasadniczymi częściami granatnika są lufa, łoże, mechanizm spustowy i kolba. Na lufie umieszczone są przyrządy celownicze składające się z muszki i celownika ramkowego.

Granatnik – indywidualna lub zespołowa broń strzelecka o kalibrze nieprzekraczającym zwykle 40 mm, przeznaczona do zwalczania celów powierzchniowych pociskami wybuchowymi (granatami) na dystansach do 400 metrów.

Granat ręczny – pocisk wyrzucany ręcznie, wypełniony materiałem wybuchowym, substancją dymotwórczą lub inną substancją. Granat ręczny wyposażony jest w zapalnik czasowy lub uderzeniowy.

Bibliografia

Przemysław Kupidura, Ryszard Woźniak, Mirosław Zahor. Granatniki. Cz. I. „Nowa Technika Wojskowa”. 2000. nr 6. S. str. 25-30. ISSN 1230-1655.