Gruczoły przedsionkowe większe - Polski Serwis Naukowy

Gruczoły Bartholina

Gruczoły przedsionkowe większe, gruczoły Bartholina (łac. glandulae vestibulares maiores, glandulae Bartholini) – leżące wewnątrz warg sromowych większych gruczoły wytwarzające śluzową wydzielinę.

Znajdują się w środkowo-dolnej części warg sromowych większych, objęte przez sploty naczyniowe. Ich przewody wyprowadzające uchodzą na ściankach bocznych przedsionka pochwy. W czasie podniecenia seksualnego gruczoły te wytwarzają śluz sprawiający że wejście do pochwy staje się wilgotne i śliskie.

Gruczoł - narząd (gruczoł zwarty) lub jedna do kilku komórek gruczołowych (gruczoł rozproszony), których podstawową funkcją jest wytwarzanie i wydzielanie substancji poza swój obszar. Substancje takie określa się ogólnie jako wydzielinę (sekret).

Caspar Bartholin młodszy (ur. 10 października 1655 w Kopenhadze, zm. 11 czerwca 1738) – duński anatom, jako pierwszy opisał tzw. gruczoły Bartholina. Był wnukiem swojego imiennika Caspara Bartholina, z którym jest czasem mylony. Jego ojciec Tomasz, był innym znanym naukowcem z rodziny Bartholinów.

U mężczyzn odpowiednikiem są gruczoły Cowpera.

Eponim

Gruczoły przedsionkowe większe po raz pierwszy zostały opisane w XVII wieku, przez duńskiego anatoma Caspara Bartholina Młodszego (1655-1738). Niektóre źródła błędnie przypisują ich odkrycie jego dziadkowi, teologowi i anatomowi Casparowi Bartholinowi Starszemu (1585-1629).

Eponim (gr. ἐπώνυμος eponymos – "dawca imienia, nazwy") – osoba historyczna lub fikcyjna; człowiek, bóg, heros, rzadziej zwierzę lub przedmiot, od którego wzięła się nazwa jakiejś innej rzeczy, zjawiska, miejsca, miejscowości, np. harpagon – ‘osoba skąpa’ (od imienia bohatera Skąpca Molière’a), sodoma i gomora – ‘siedlisko występku, gniazdo rozpusty, niemoralności, grzechu, bezbożności’ (od nazw biblijnych miast).

Caspar Bartholin starszy (ur. 12 lutego 1585, zm. 13 lipca 1629) — polihistor pochodzenia duńskiego, najbardziej znany ze swych osiągnięć w medycynie i teologii.

Zobacz też

Zapalenie gruczołu Bartholina

Gruczoły przedsionkowe mniejsze

Przypisy

Narządy trójkąta urogenitalnego, University of Arkansas Medical School
Chrétien FC., Berthou J. Crystallographic investigation of the dried exudate of the major vestibular (Bartholin's) glands in women.. „Eur J Obstet Gynecol Reprod Biol”. 135. 1, s. 116-22, 2007. doi:10.1016/j.ejogrb.2006.06.031. PMID 16987591.
C. C. Gillispie (red.): Dictionary of Scientific Biography, New York 1970.
Zobacz też Bartholin's gland w bazie Who Named It (ang.)

Bibliografia

Gerhard Martius, Meinert Breckwoldt, Albrecht Pfeiderer; Urban&Partner 1997. Ginekologia i położnictwo ISBN 83-85842-77-2

Jörg Baltzer, Klaus Friese, Michael Graf, Friedrich Wolff; Thieme 2004. Praxis der Gynäkologie und Geburtshilfe ISBN 3-13-144261-1, ISBN 978-3-13-144261-1

Zapoznaj się z zastrzeżeniami dotyczącymi pojęć medycznych i pokrewnych w Wikipedii.

Pochwa (łac. vagina) – odcinek żeńskich dróg rodnych. Jest przewodem mięśniowo-błoniastym, silnie rozciągliwym i elastycznym, długości 5 cm do 14 cm (zazwyczaj 6 cm do 8 cm), stanowiącym połączenie między macicą a przedsionkiem pochwy, będącym częścią sromu (pudendum feminum). Najwęższa w swojej dolnej części stopniowo się rozszerza. W części środkowej ma około 2 cm do 3 cm szerokości. Pochwa stanowi miejsce wprowadzenia nasienia, obejmując prącie w czasie kopulacji oraz drogę, którą wydostaje się płód podczas porodu, a także drogę odpływu krwi menstruacyjnej. W czasie rozwoju płodowego powstaje z połączenia części dystalnych przewodów przyśródnerczowych (przewodów Müllera).

Gruczoły opuszkowo-cewkowe (gruczoły Cowpera, łac. glandulae bulbourethrales) – parzysty narząd wielkości grochu, otwierający się do cewki moczowej w obrębie tylnej ściany jej opuszki, znajduje się poniżej prostaty. Odpowiadają za wydzielanie przezroczystej wydzieliny (preejakulatu) z cewki moczowowej. Wydzielina ta zabezpiecza plemniki przed kwaśnym środowiskiem cewki moczowej i pochwy, gdyż jest to płyn o charakterze zasadowym.