|
|
|
Polski Serwis Naukowy - OnLine od 1999 roku
RSS
Warto przeczytać: Obchody rocznicy odbędą się m.in. w tyskiej dzielnicy Czułów, przy nowym Pomniku Powstańców Śląskich. Pierwotny pomnik, wzniesiony w 1937 r., w miejscu śmierci jednego z pierwszych poległych powstańców, czułowianina Franciszka Mroza, ... Konkurs udzielania pierwszej pomocy, pomiary hałasu, ćwiczenia na fantomach - to niektóre atrakcje przygotowane dla gości odbywających się w środę i czwartek dni otwartych Śląskiego Uniwersytetu Medycznego w Katowicach.Zainteresowani medycyną będą mogli pozn... Blisko 4 tysiące studentów z 87 krajów uczyło się języka polskiego w Szkole Języka i Kultury Polskiej Uniwersytetu Śląskiego (SJiKP) w ciągu 20 lat jej działalności. Obchody jubileuszu instytucji rozpoczynają się 8 maja w budynku rektoratu Uniwersytetu Śląskiego... Uznanie gwary śląskiej za język regionalny to wyłącznie kwestia decyzji politycznej - ocenili uczestnicy poniedziałkowej konferencji, zorganizowanej w Katowicach z okazji przypadającego w poniedziałek Dnia Języka Ojczystego. Wzięli w niej udział politycy, nauko... Cztery nowe minerały z kontaktowych skał wysokotemperaturowych znaleźli dr hab. Evgeny Galuskin i dr hab. Irina Galuskina z Wydziału Nauk o Ziemi Uniwersytetu Śląskiego. Nowe minerały to: pavlovskyit, bitikleit, rusinovit i irinarassite. Znaleziono je n...
Ostatnio na Forum:
Dyskusje
8
odp.
4
odp. Reklama:
Gwiazdka CieszyńskaCzy wiesz że...? Jan Kubisz (ur. 1848 w Końskiej koło Trzyńca, zm. 1929 w Gnojniku) – nauczyciel, poeta, pamiętnikarz, polski działacz narodowy Śląska Cieszyńskiego. Królestwo Galicji i Lodomerii wraz z Wielkim Księstwem Krakowskim i Księstwem Oświęcimia i Zatoru ((niem.) Königreich Galizien und Lodomerien mit dem Großherzogtum Krakau und den Herzogtümern Auschwitz und Zator; (ukr.) Королівство Галичини і Лодомерії) - państwo (w praktyce prowincja i kraj koronny) na terytorium Galicji, w latach 1772-1918 wchodzące w skład Monarchii Habsburgów, Cesarstwa Austriackiego i Austro-Węgier. Kraina historyczna na wschodzie Europy Środkowej obecnie podzielona pomiędzy Polskę i Ukrainę. Nazwę Galicja często uogólnia się z obwodem lwowskim, iwanofrankowskim oraz tarnopolskim na zachodzie Ukrainy. Władysław Górnikiewicz (ur. 29 maja 1878 r. w Krakowie, zginął we wrześniu 1939 r.) — nauczyciel, polski działacz narodowy na Śląsku Cieszyńskim, żołnierz Armii Hallera, organizator polskiej oświaty na Górnym Śląsku, państwowy inspektor oświaty w województwie wołyńskim. "Gwiazdka Cieszyńska – Pismo naukowe i zabawne" – tygodnik wydawany w Cieszynie w latach 1851–1939. Po roku 1906 – dwutygodnik. Był kontynuacją Tygodnika Cieszyńskiego (1848-1851). HistoriaPismo po 1863 roku (po powstaniu styczniowym) podkreślało polskość Śląska, dbało o krzewienie oświaty wśród polskiej ludności Śląska Cieszyńskiego. W piśmie unikano radykalnych socjalistycznych haseł. W dobie absolutycznych rządów Alexandra Bacha w Cesarstwie Austriackim (lata 1852-1859) była jedyną polską gazetą na Śląsku Cieszyńskim. W latach 60. XIX wieku miała ok. 1400 subskrybentów, z czego 300 na Śląsku a 600 w Galicji. W latach 80. XIX wieku Gwiazdka Cieszyńska przedstawiała prawie wyłącznie katolickie poglądy, co związane było z ewolucją duchową jej edytora Pawła Stalmacha, który na łożu śmierci zmienił wyznanie na katolicyzm. Od 1888 było finansowane przez Katolickie Towarzystwo Prasowe. Następnie została organem prasowym organizacji Związek Śląskich Katolików, które w lutym 1923 połączyła się Polskim Stronnictwem Chrześcijańskiej Demokracji. W 1907 jej nakład wynosił ponad 4,6 tys. egzemplarzy. Związek Ślązaków Katolików w Czechosłowacji - organizacja reprezentująca w I Republice Czechosłowackiej (1921-38) interesy polskiej mniejszości narodowej na Śląsku Cieszyńskim i Opawskim
Paweł Stalmach (ur. 13 sierpnia 1824 w Bażanowicach koło Cieszyna , zm. 13 listopada 1891 w Cieszynie) − polski dziennikarz, publicysta, działacz społeczny i narodowy działający na Śląsku Cieszyńskim. Przed swą śmięrcią naczelny Józef Londzin przekazał gazetę wraz z jej właśnościami organizacji Dziedzictwo Błogosławionego Jana Sarkandra. Reaktywowany w 1927 Związek Śląskich Katolików pokłóciło się z Dziedzictwem Błogosławionego Jana Sarkandra przed wyborami do Sejmu Śląskiego, w skutek czego Gwiazdka Cieszyńska przestała być organem prasowym Związku. W 1930 czasopismo obrało stanowisko chrześcijańskiej demokracji. Cieszyn (czes. Těšín, łac. Tessin, niem. Teschen) – miasto powiatowe w województwie śląskim, nad rzeką Olzą, na Pogórzu Śląskim. Historyczna stolica Śląska Cieszyńskiego. Miasto leży na granicy z Republiką Czeską i do czasu wprowadzenia postanowień układu z Schengen (21 grudnia 2007) było tam zlokalizowane największe drogowe przejście graniczne południowej Polski.
Absolutyzm oświecony – odmiana absolutyzmu - forma ustroju państwa rozpowszechniona w Europie w II połowie XVIII w., w której władca uznaje niektóre zasady umowy społecznej między sobą a społeczeństwem, przyznaje mu pewne wolności np. tolerancję religijną, jednocześnie jednak pozostając monarchą absolutnym, sprawującym władzę nad wszelkimi dziedzinami administracji państwowej. Mianuje się pierwszym sługą państwa. Z teorii tej korzystali władcy chcąc umocnić swoje rządy. W wieku XX wystąpiło również przeciwko wpływom socjalizmu i jego ruchu. Na łamach "Gwiazdki Cieszyńskiej" pisywali polscy działacze narodowi (m. in. Władysław Górnikiewicz), a także debiutowało wielu śląskich literatów. Byli to m.in.: Karol Miarka, Andrzej Cinciała, Jan Kubisz, Ernest Farnik, Józef Lompa, Bojko, Perges, Robert Zanibal, Juliusz Ligoń. Cesarstwo Austriackie niem. Kaisertum Österreich (dawniej pisane Kaiserthum Oesterreich) – państwo powstałe w 1804 w reakcji na proklamowanie przez Napoleona I Cesarstwa Francuskiego.
Robert Jan Franciszek Zanibal (ur. 23 października 1843 r., Błogocice k. Cieszyna – zm. 13 grudnia 1878). Nauczyciel, działacz narodowy, pisarz ludowy, krajoznawca i folklorysta. Absolwent dwuletniego seminarium nauczycielskiego (tzw. „preparandy”) w Cieszynie. Szykanowany za swe polskie przekonania, był przerzucany przez austriackie władze szkolne z miejsca na miejsce. Uczył m.in. w Końskiej nad Olzą i w Janowicach pod Łysą Górą (Beskid Śląsko-Morawski). Był aktywnym działaczem Czytelni Ludowej w Cieszynie i od 1863 r. animatorem ruchu dążącego do powołania polskiego, ponadwyznaniowego stowarzyszenia nauczycielskiego. Za swe narodowe przekonania został karnie przeniesiony do Galicji, na teren żywiecczyzny. Tam popadł w depresję psychiczną i zmarł w wyniku samobójstwa. Jego podobizny nie znamy. RedaktorzyPrzypisy
BobliografiaJózef Piotr Lompa (ur. 29 czerwca 1797, zm. 29 marca 1863) – górnośląski działacz, poeta, publicysta – współpracownik wielu ówczesnych pism, prozaik, autor polskich podręczników szkolnych. Urodził się w 1797 w Oleśnie, w rodzinie rzemieślniczej. Po ukończeniu studiów nauczycielskich przyczynił się do utworzenia szkoły podstawowej w Lubszy koło Lublińca, gdzie przez ok. 30 lat pracował na posadzie nauczyciela, ale także był pisarzem gminnym i organistą.
Karol Miarka (ur. 22 października 1825 w Pielgrzymowicach, zm. 15 sierpnia 1882 w Cieszynie) – polski działacz społeczny na Górnym Śląsku, nauczyciel, pisarz, publicysta i drukarz. Inicjator utworzenia i organizator wielu polskich organizacji społecznych oraz gospodarczych. Jest patronem wielu szkół w Polsce m.in. szkoły podstawowej w Przyszowicach oraz gimnazjum nr 20 w Katowicach.
Czy wiesz że...? beta Powstanie styczniowe (; zasięgiem objęło tylko ; Wilno zostało spacyfikowane przez oddziały Murawjowa Wieszatiela; po upadku powstania Kraj i Litwa pogrążyły się w żałobie narodowej; w 1867 zniesiono autonomię Królestwa Polskiego, jego nazwę i budżet, w 1869 zlikwidowano Szkołę Główną Warszawską, w latach 1869–1870 setkom miast wspierających powstanie odebrano prawa miejskie doprowadzając je tym samym do upadku, w 1874 zniesiono urząd namiestnika, w 1886 zlikwidowano Bank Polski; skasowano wszystkie klasztory w Królestwie, skonfiskowano ok. 1600 majątków ziemskich i rozpoczęto intensywną rusyfikację ziem polskich; po stłumieniu powstania znaczna część społeczeństwa Królestwa i Litwy uznała dalszą walkę zbrojną z zaborcą rosyjskim za bezcelową i zwróciła się ku pracy organicznej; powstanie przyczyniło się do korzystniejszego niż w dwóch pozostałych zaborach uwłaszczenia chłopów; pozostawiło trwały ślad w literaturze (Orzeszkowa – Nad Niemnem, Dąbrowska – Noce i dnie) i sztuce polskiej (Grottger – Polonia i Lithuania, Matejko – Polonia) XIX i XX wieku w kraju, na Litwie i na Białorusi.
Juliusz Ligoń (ur. 28 lutego 1823 w Prądach, zm. 17 listopada 1889 w Królewskiej Hucie) − polski działacz społeczny Górnego Śląska, publicysta i poeta, dziadek Stanisława Ligonia.
Polskie Stronnictwo Chrześcijańskiej Demokracji (Chrześcijańska Demokracja, PSChD) to ugrupowanie powstałe w 1919 w wyniku połączenia ugrupowań chadeckich z Galicji, Kongresówki i byłego zaboru pruskiego oraz ziem śląskich. Przywódcą był Wojciech Korfanty.
Józef Londzin (ur. 3 lutego 1862 w Zabrzegu koło Czechowic, zm. 21 kwietnia 1929 w Cieszynie) - ksiądz katolicki (od 1927 r. prałat, honorowy kanonik kapituł: katowickiej i sandomierskiej), działacz społeczny i polityczny, historyk, burmistrz miasta Cieszyna.
Andrzej Cinciała (ur. 8 czerwca 1825 w Kozakowicach Górnych, zm. 18 lutego 1898 w Cieszynie) - polski prawnik, działacz narodowy na Śląsku Cieszyńskim.
Muzeum Śląska Cieszyńskiego w Cieszynie to jedno z najstarszych muzeów publicznych w Europie Środkowej i najstarsze muzeum publiczne w Polsce, założone przez ks. Leopolda Jana Szersznika w roku 1802.
Socjalizm (łac.societas - wspólnota) - wieloznaczne pojęcie, odnoszące się do prób zmniejszenia nierówności społecznych i upowszechnienia świadczeń socjalnych, lub poddania gospodarki kontroli społecznej (poprzez instytucje państwowe, samorządowe, korporacyjne lub spółdzielcze). Częścią wspólną wszystkich odmian socjalizmu jest (częściowe lub całkowite) odrzucenie idei kapitalistycznego wolnego rynku, ograniczenie własności prywatnej oraz promowanie idei sprawiedliwości społecznej. W państwach rządzonych przez partie komunistyczne socjalizm był systemem, w którym środki produkcji były uspołecznione, a gospodarka według ideologii marksistowskiej miała być nastawiona na sprawiedliwy podział dóbr, a nie na zysk właścicieli kapitału. Socjalizm w tym systemie miał być drogą do komunizmu, który w praktyce nigdy nie został zrealizowany jako społeczeństwo bezklasowe. Powyższa treść oraz zamieszczone w niej powiązane definicje/pojęcia - udostępniane są na licencji Creative Commons: uznanie autorstwa, na tych samych warunkach, z możliwością obowiązywania dodatkowych ograniczeń.
Zobacz szczegółowe informacje o warunkach korzystania
Wszystkie hasła znajdujące się w naszym mirrorze Wikipedii mają znaczenie informacyjne i edukacyjne. Nie mogą być traktowane jako porady. |