Hans Berger - Polski Serwis Naukowy

Hans Berger

Hans Berger (ur. 21 maja 1873 w Neuses pod Coburg, zm. 1 czerwca 1941 w Jenie) – niemiecki lekarz neurolog i psychiatra, jeden z twórców elektroencefalografii.

Życiorys

Początkowo zamierzał zajmować się astronomią. Gdy służył w armii niemieckiej we wczesnych latach 90. XIX wieku, jego koń zsunął się po nasypie w dół, i niewiele brakowało by Berger odniósł poważne obrażenia. Jego siostra przebywająca daleko od niego miała w tym czasie dziwne wrażenie, że brat jest w niebezpieczeństwie, i skłoniła ojca by ten wysłał do niego telegram. To zdziwiło Bergera tak bardzo, że zmienił plany i zdecydował się studiować psychologię.

Jena – miasto na prawach powiatu w środkowych Niemczech nad rzeką Soławą (niem. Saale), w kraju związkowym Turyngia (niem. Thüringen). Z populacją 103392 mieszkańców (31 grudnia 2008 r.) jest drugim co do wielkości miastem regionu (po stolicy Turyngii Erfurcie).

II wojna światowa – największy konflikt zbrojny w historii świata, trwający od 1 września 1939 do 2 września 1945 (w Europie do 8 maja 1945), obejmujący zasięgiem działań wojennych prawie całą Europę, wschodnią i południowo-wschodnią Azję, północną Afrykę, część Bliskiego Wschodu i wszystkie oceany. Niektóre epizody wojny rozgrywały się nawet w Arktyce i Ameryce Północnej. Poza większością państw europejskich i ich koloniami, brały w niej udział państwa Ameryki Północnej i Ameryki Południowej oraz Azji. Głównymi stronami konfliktu były państwa osi i państwa koalicji antyhitlerowskiej (alianci).

Studia medyczne odbył na uniwersytecie w Jenie, tytuł doktora medycyny otrzymał w 1897 roku. W 1900 roku został asystentem Ottona Binswangera, profesora katedry neurologii i psychiatrii Uniwersytetu. Tam, razem z Oskarem Vogtem i Korbinbaiem Brodmannem zajmował się badaniami nad lateralizacją funkcji mózgu. Został profesorem w 1906 roku i zastąpił Binswangera w 1919 roku. Później został wybrany rektorem Uniwersytetu w Jenie (1927–1928) i ostatecznie profesor emeritus psychologii w 1938 roku.

Profesor emeritus (z łac., skrót prof. em., l. mn. professores emeriti) – profesor emerytowany, zwykle przed przejściem na emeryturę zajmujący stanowisko profesora zwyczajnego, najczęściej nadal pracujący na swojej macierzystej uczelni jako honorowy profesor pomocniczy, który prowadzi głównie seminaria magisterskie i doktorskie, rzadziej regularne wykłady dla studentów. Profesorów emerytów zatrudniają również prywatne szkoły wyższe.

Oskar Georg Dieckmann Vogt (ur. 6 kwietnia 1870 w Husum, zm. 30 lipca 1959 we Fryburgu Bryzgowijskim) – niemiecki lekarz neurolog i neuroanatom. Jego żoną była francuska neurolog Cécile Vogt-Mugnier.

Po wybuchu II wojny światowej, załamany jej konsekwencjami, popełnił samobójstwo przez powieszenie 1 czerwca 1941.

Dorobek naukowy

Pierwszy zapis EEG zarejestrowany przez Bergera

Wśród wielu jego zainteresowań naukowych na polu neurologii znajdowały się krążenie mózgowe, temperatura mózgowia i psychofizjologia. Największym wkładem Bergera do neurologii i medycyny w ogóle były pionierskie badania nad aktywnością elektryczną mózgu człowieka, które położyły fundamenty pod współczesną elektroencefalografię.

Adolf Abraham Beck (ur. 1 stycznia 1863 w Krakowie, zm. 1942 we Lwowie) – polski neurofizjolog, profesor fizjologii w Uniwersytecie Jana Kazimierza we Lwowie.

Korbinian Brodmann (ur. 17 listopada 1868 w Liggersdorf, zm. 22 sierpnia 1918 w Monachium) – niemiecki lekarz neurolog, który ustanowił podział kory mózgu na 47 pól, później zwanymi polami Brodmanna. Jeden z twórców cytoarchitektoniki ludzkiego mózgu.

Przed nim pierwsze doświadczenia wykonali Richard Caton (1875) w Anglii, Adolf Beck (1890) w Polsce i Władimir Prawdicz-Neminski (1912) w Rosji. W 1924 roku Berger dokonał pierwszego zapisu EEG u człowieka i wprowadził stosowaną do dziś nazwę. Opisał też rodzaje fal i rytmy obecne w prawidłowo działającym mózgu.

Otto Ludwig Binswanger (ur. 14 października 1852 w Scherzingen, zm. 15 lipca 1929 w Kreuzlingen) – szwajcarski neurolog i psychiatra. Jego ojciec Ludwig Binswanger (1820–1880) był założycielem Sanatorium Kreuzlingen, brat Robert Binswanger (1850–1910) był psychiatrą, bratanek Ludwig Binswanger (1881–1966) psychologiem.

Astronomia (gr. ἀστρονομία Astronomía) – nauka o ciałach niebieskich, ich budowie, ruchach, pochodzeniu i ewolucji oraz o materii rozproszonej w przestrzeni kosmicznej (zwanej też kosmosem). Astronomia, a ściślej jej dział zwany kosmologią, zajmuje się także Wszechświatem jako całością. Nazwa astronomia pochodzi z greki: ἄστρον astron (gwiazda) + νόμος nómos (prawo).

Międzynarodowe uznanie przyszło do Bergera nie od razu. Jego wyniki zostały potwierdzone przez naukowców brytyjskich i amerykańskich, takich jak Edgar Douglas Adrian, i dopiero w 1937 został zaproszony do przedstawienia swoich prac na forum międzynarodowym.

Wybrane prace

Strona tytułowa pierwszej monografii Bergera poświęconej elektroencefalografii

Experimentell-anatomische Studien u«ber die durch den Mangel optischer Reize veranlassten Entwicklungshemmungen im Occipitallappen des Hundes und der Katze. Archiv für Psychiatrie und Nervenkrankheiten 33, ss. 521-567 (1900)

Experimentelle Untersuchungen über die von der Sehsphäre aus ausgelösten Augenbewegungen. Monatsschrift für Psychiatrie und Neurologie 9, ss. 185-211 (1901)

Zur Lehre von der Blutzirkulation in der Schädelhöhle des Menschen namentlich unter dem Einfluss von Medikamenten; experimentelle Untersuchungen. Jena, G. Fischer, 1901

Über die körperlichen Aüsserungen psychischer Zustände. Weitere experimentelle Beiträge zur Lehre von der Blutzirkulation in der Schädelhöhle des Menschen. Jena: Fischer, 1904-1907

Untersuchungen über die Temperatur des Gehirns. Jena: Fischer, 1910

Trauma und Psychose. Berlin, 1915

Hirn und Seele. Jena, 1919

Psychophysiologie in 12 Vorlesungen. Jena: Fischer, 1921

Über die Lokalization im Grosshirn. Jena, 1927

Ueber das Elektroenkephalogramm des Menschen. Archiv für Psychiatrie und Nervenkrankheiten 87, ss. 527-570 (1929)

Das Elektroenkephalogramm des Menschen. Halle an der Saale: Buchdruckerei des Waisenhauses, 1938

Linki zewnętrzne

Hans Berger w bazie Who Named It (ang.)