Ostoja (Hostoja, Mościc, Ostojczyk) - polski herb szlachecki, noszący zawołania Hostoja i Ostoja. Występował głównie w ziemi krakowskiej, sandomierskiej, lubelskiej, łęczyckiej, sieradzkiej, poznańskiej, a także na Rusi, Prusach Królewskich. Mimo, że Ostojczykowie nie byli reprezentowani w Horodle, herb pojawił się też na Litwie i Białorusi po 1413.

Białynia (Bialina, Bielina, Bielizna, Bieluzna, Konopka) - polski herb szlachecki, związany z zawołaniem Bielina. Posługiwano się nim głównie w ziemiach: łęczyckiej, krakowskiej, sandomierskiej i sieradzkiej.

Białoskrzydł - polski herb szlachecki z nobilitacji. Nazwa herbu jest stylizowana na staropolską, co było częstą praktyką w przypadku herbów nadawanych w epoce Stanisława Augusta Poniatowskiego.

Wadwicz (Wadwic) – polski herb szlachecki noszący zawołanie Wadwic. Występował głównie w ziemi poznańskiej, zaś po unii horodelskiej w 1413 także na Litwie, Rusi.

Pomian (Bawolagłowa, Pierścina (Perstina), Poman, Pomianowicz, Proporczyk) - polski herb szlachecki, noszący zawołania Nowiny i Pomian. Występował głównie w ziemiach: poznańskiej i sandomierskiej. W ramach Unii horodelskiej przeniesiony na Litwę. Według legendy herbowej herb ten wywodzi się od herbu Wieniawa.

Heraldyka polska – dział heraldyki zajmujący się herbami polskimi, badający m.in. historię powstania i używania herbów w Polsce, swoiście polskie cechy herbów i reguły heraldyczne, pod wieloma względami różne się od heraldyki innych państw europejskich.

Herby pojawiły się w Polsce niewiele później niż w Europie zachodniej, gdzie powstały w XII w. W XIII w. spotykamy już pierwsze wizerunki herbów na pieczęciach książęcych a w wieku XIV herby polskiego rycerstwa występują już w wielu zachodnich rolach herbowych i herbarzach.

Ryś (Bąkowski, Jackowski, Nostycz-Bąkowski, Nostycz-Jackowski, Pantera) – polski herb szlachecki, używany przez kilkanaście rodzin, głównie z terenu Pomorza (Kaszuby). Znany głównie jako herb Bąkowskich i Jackowskich, występował w wielu wariantach. Wśród heraldyków istnieją rozbieżności co do tego, jak powinna wyglądać podstawowa wersja tego herbu.

Kujk (Koycke, Kuicke, Kuycke, Kuyk, Kwik, Kuike-Stüdziński, Kuycke-Studziński, Kuyk-Studzieński, Kujk-Studziński, Księżyc odmienny) − kaszubski herb szlachecki, według Przemysława Pragerta odmiana herbu Księżyc.

Rawicz (Rawa, Ursyn, Ursowic, Panna na niedźwiedziu, Miedźwiada, Miedźwioda, Niedźwiada, Niedźwiadek,Niedźwieda, Niedźwioda, Rawic, Rawita) – polski herb szlachecki, używany również przez szlachtę litewską, ukraińską i rosyjską. Według pierwszej wersji, początkowo przysługiwał jakoby polskim potomkom czeskich Wrszowców, druga (wg Kaspra Niesieckiego "lepsza") wersja podaje, że bardziej prawdopodobne jest polskie (jeszcze z czasów pogańskich) pochodzenie rodów posługujących się herbem Rawicz.

Oksza (Ascia, Bradacica, Bradaczyca, Brodacica, Halabarda, Hoksza, Oksa, Oxa, Kołda) – polski herb szlachecki z okresu dynastii Piastów, pochodzenia czeskiego.

Wittan – herb własny rodzin szlacheckich Wittan oraz Witan. Pochodzi od herbu Pierzchała, ale różni się od niego tym, że na tarczy posiada dwa lwy zamiast charakterystycznej dla pierwowzoru wieży szachowej.

Janina (Clipeus in Clipeum, Tarcza w Tarczy, Pole w Polu, Szczyt w Szczycie, Zgraja), polski herb szlachecki, rozpowszechniony głównie w ziemi krakowskiej, sandomierskiej, łęczyckiej i sieradzkiej.

Bartsch (Barcz, Barszcz, Wiewiórka, Luzytan) − polski herb szlachecki, używany przez rodzinę pochodzącą z Prus i Warmii, osiadłą także na Kaszubach. Według Józefa Szymańskiego z nobilitacji. Możliwe, że herb ten jest odmianą herbu Achinger lub Bażeński.

Trzywdar (Tria in donum) − polski herb szlachecki, używany przez kilkadziesiąt rodzin głównie z terenu Mazowsza i Podlasia. Według Andrzeja Kulikowskiego jest to odmiana herbu Grabie. Bardziej prawdopodobne jest jednak, że wywodzi się on z herbu Brodzic, które to przypuszczenie wyraził Józef Szymański.

Abdank (Abdaniec, Abdanek, Abdank, Avdank, Awdancz, Awdaniec, Białkotka, Biłkotka, Czelejów, Habdaniec, Habdank, Haudaniec, Hawdaniec, Hebdank,Łąkotka, Łękawa, Łękawica, Skuba, Szczedrzyk) – polski herb szlachecki używany przez ród Awdańców.

Pobóg (Pobodze, Pobog, Pobożanie, Pobożanicz, Pobożany, Pobożenie, Pobożeny) - polski herb szlachecki, noszący zawołanie Pobodze. Występował głównie na Mazowszu oraz w ziemi krakowskiej, sandomierskiej, sieradzkiej, łęczyckiej i poznańskiej. Jan Długosz napisał o Pobogach - ad iracundiam proni, czyli do gniewu skłonni, porywczy, wybuchowi.

Tarnawa – polski herb szlachecki, używany przez kilkadziesiąt rodzin. Znane jest tylko jedno powiązane z nim zawołanie – identyczne jak nazwa – Tarnawa. Występował głównie w ziemi krakowskiej, sandomierskiej, lubelskiej i poznańskiej. Wizerunki tego herbu pochodzą dopiero z początku XVI wieku, choć z nazwy znany był już 100 lat wcześniej. Najbardziej znaną rodziną używającą tego herbu byli Malczewscy.

Denhoff (Doenhoff, Dönhoff, Donhoff, Dzik, Wieprzowa Głowa) - polski herb szlachecki używany głównie przez rody wywodzące się z niemieckiej szlachty inflanckiej.

Albecki − kaszubski herb szlachecki. Z powodu specyficznej historii regionu, mimo przynależności do Rzeczpospolitej, rodzina i herb nie zostały odnotowane przez polskich heraldyków.

Półkozic (Kozic, Oślagłowa, Ośle Uszy, Połkoza, Połkozic, Połukoza, Połukozic, Pułkoza, Żebro) - polski herb szlachecki, noszący zawołania Połkoza i Połukoza. Występował głównie w ziemi krakowskiej, lubelskiej, łęczyckiej i sieradzkiej. W wyniku unii horodelskiej w 1413 roku przeniesiony na Litwę.

Herb szlachecki - charakterystyczny znak rodowy ustalony według określonych reguł heraldycznych. W założeniu jest znakiem niepowtarzalnym, jednak może się nim posługiwać - w heraldyce polskiej - wiele rodów tzw. herbownych, tworzących w konsekwencji charakterystyczny dla polskiej heraldyki ród herbowy, grupujący rodziny czasem ze sobą wcale niespokrewnione. Wynika to m.in. z historii kształtowania się w Polsce stanu szlacheckiego, zachowującego tradycję przynależności do dawnych wielkich rodów lub klanów, także z praktyki przyjmowania jednego herbu przez rodziny niespokrewnione, ale służące w jednej chorągwi, a także w pewnym stopniu z prawnej możliwości tzw. adopcji herbowej osoby nobilitowanej przez jej szlacheckiego patrona należącego do genealogicznej linii danego rodu herbowego. Tylko polskim zwyczajem jest fakt, że różne rodziny szlacheckie mogą pieczętować się takim samym herbem. Rodziny te nawet nie są lub nie muszą być ze sobą skoligacone. Gdzie indziej herb jest własnością tylko jednej rodziny i tylko dla niej jest jej godłem, pieczęcią i znakiem. Dlatego zmiana koloru tła lub inności tego samego wizerunku powoduje powstanie innego herbu, jednak w Polsce jest to tylko inna odmiana herbu już istniejącego. Wywodzi się to z polskiego średniowiecznego systemu prowadzenia wojen i bitew, zwanego systemem chorągwi. Tym samym rycerze jednej chorągwi zwykle używali jej godła i nosili takie same herby. Stąd wiele rodzin szlacheckich w Polsce ma podobne lub identyczne herby. Często towarzyszyła temu formalna odmiana herbu. Praktyka ta została z czasem zakazana. W innych krajach europejskich dany herb przysługuje tylko jednej rodzinie. Choć znane są też sytuacje, gdy grupa rodzin noszących różne nazwiska odmiejscowe od różnych włości, ale wspólnego pochodzenia, nosi herby identyczne lub podobne, jak w Polsce. W średniowieczu wymagane było nawet wyróżnianie herbów poszczególnych członków rodziny, przez dodawanie specjalnych oznaczeń, bordiur itp. Ten zwyczaj przetrwał w heraldyce brytyjskiej. Charakterystycznym przykładem jest tu herb Księcia Walii, różniący się od herbu królewskiego nałożonym na tarczę kołnierzem turniejowym. W Polsce takie odróżnianie herbów osobistych było stosowane u zarania naszej heraldyki, przyczyniając się m.in. do powstawania odmian herbowych.

Larysza (Larysa, Laryssa, Larissa, Larysz, Boryszow, Gleszyn) – polski herb szlachecki pochodzenia niemieckiego (niem. Larisch). Jest to jeden z najstarszych znanych herbów szlacheckich wymienionych już u Długosza. Być może wyewoluował on z zaginionego herbu Glezyna, wspominanego jedynie w źródłach, który przedstawiał dwa noże odwrócone względem siebie.

Biberstein (Bibersztein, Bibersztajn, Bibersztyn, Bieberstein, Momot, Wiberszten) - polski herb szlachecki pochodzenia niemieckiego, związany z zawołaniami Bibersztyn i Momot. Posługiwano się nim głównie w ziemiach: krakowskiej i sandomierskiej.

Leliwa (Leliwczyk, Leliwita) – polski herb szlachecki, noszący zawołanie Leliwa. Według najczęściej cytowanej w dawnych publikacjach opinii Jana Długosza herb ten wywodzi się z Niemiec. Opinii tej nie podziela jednak współczesny historyk Włodzimierz Dworzaczek. Jego zdaniem zarówno ród Leliwitów jak i sam herb ma polską proweniencję. Herb Leliwa występował głównie w ziemi krakowskiej, sandomierskiej oraz na terenie województwa poznańskiego[1]. Spośród ponad 800 rodów[2] używających podstawowej wersji herbu Leliwa do największego znaczenia politycznego oraz statusu majątkowego doszli Tarnowscy, Sieniawscy, Morsztynowie, Hlebowiczowie i Czapscy. Wpływowymi Leliwitami byli też Tyszkiewiczowie, ale im przysługiwała odmiana, Leliwa II. Potwierdzeniem statusu większości tych rodów było otrzymanie tytułów hrabiowskich i stosownych odmian w herbie (patrz sekcja odmiany, wersje arystokratyczne oraz alternatywne przedstawienia herbu). Leliwą pieczętował się także Juliusz Słowacki[3].

Sołtan (Sołtanowicz, Sułtan) − polski herb szlachecki, odmiana herbu Syrokomla. Alfred Znamierowski, który uważa herb Ustarbowskich za osobny herb, podobny do Sołtana (w artykule przyjęte jest stanowisko przeciwne), podaje, że herb własny Ustarbowskich to odmiana Abdanka.

Niesobia (Krzywosąd, Słodziej, Złodzieje) – herb szlachecki. Jeden z najstarszych i najdostojniejszych herbów polskich. Uwieczniony w ich mateczniku, jakim jest klasztor w Lądzie.

Gryf (Swoboda, Świeboda, także Jaxa) - polski herb szlachecki legalnie używany przez rodziny szlacheckie należące do rodu Gryfitów-Świebodziców lub formalnie adoptowane do tego herbu przez członków rodu przy nobilitacji.

Trąby (Trąbki, Tuba, Tres Tubae, Tria Cornua, Trzy Trąby, Tubae) - polski herb szlachecki o zawołaniach Brzezina i Trąba. Występował głównie w ziemi krakowskiej, łęczyckiej, przemyskiej i na Rusi.

Wieniawa (Bawoł, Pernsten, Pierstynia, Pierścina, Żubrza Głowa), herb szlachecki pochodzenia morawskiego, pochodzący z XI w. Najstarsza znana pieczęć z tym herbem pochodzi z 1382 roku.

Amadej (Amadejowa, Amadey, Hamadaj, Hamadej, Hamadejowa, Hamadziej, Homadziej, Orlek, Orłek, Orłek bez ogona) - polski herb szlachecki, noszący zawołania Hamadaj, Hamadej i Sokola. Alfred Znamierowski pisze iż herb przybył z Włoch przez Węgry.

Lubicz (Luba, Lubow, Łuba) - polski herb szlachecki. Jeden z najbardziej rozpowszechnionych polskich herbów szlacheckich, używany w całej Rzeczypospolitej.

Fincke (Finke) − polski herb szlachecki z nobilitacji galicyjskiej. Według odosobnionej opinii Uruskiego jest to odmiana herbu szlacheckiego Ostoja. Nie należy mylić go z herbem Finckensteinów (Ostoja Pruska), który również bywa nazywany Fink (Finck).

Grzymała (Grzymalita, Odwaga, Ślasa) – polski herb szlachecki. Najbardziej rozpowszechniony w ziemi krakowskiej, lubelskiej, poznańskiej, sandomierskiej i sieradzkiej.

Szaława (Saława, Salava, Sielawa) – polski herb szlachecki, używany przez kilkadziesiąt rodzin, z których największe znaczenie uzyskali Ledóchowscy.

Bielawa - polski herb szlachecki, o nieznanym dziś wyglądzie. Wzmianki o nim pojawiają się w źródłach pisanych w XV w (Liber beneficiorum Jana Długosza. W tym też wieku zaginął. Franciszek Piekosiński przypuszczał, że Bielawa to zawołanie herbu Szeliga, a Stanisław Dziadulewicz utożsamiał Bielawę z Białynią.