Hohenstaufowie - Polski Serwis Naukowy

Herb Hohenstaufów sycylijskich

Pocztówka z 1905 roku przedstawiająca zamek Hohenstaufen

Hohenstaufowie - dynastia niemieckich władców, w większości również cesarzy Świętego Cesarstwa Rzymskiego Narodu Niemieckiego i książąt Szwabii. Niemiecka nazwa dynastii - Staufen - pochodzi od nazwy zamku w Szwabii. Dynastia panowała w okresie 1079-1254.

Fryderyk I Barbarossa (Rudobrody) (ur. ok. 1125, zm. 10 czerwca 1190) – z dynastii Hohenstaufów, syn księcia Szwabii - Fryderyka II i księżniczki Judyty, córki księcia Bawarii Henryka IX Czarnego (zm. 1126) z rodu Welfów, konkurencyjnego w tamtym okresie wobec Hohenstaufów. Po śmierci ojca (1147) przyjął tytuł księcia Szwabii (jako Fryderyk III), 4 marca 1152 został koronowany na króla niemieckiego, a 18 czerwca 1155 został koronowany cesarzem Świętego Cesarstwa Rzymskiego. W latach 1154-1186 był również królem Włoch. W swych rządach wzorował się na najważniejszych cesarzach, między innymi Justynianie I Wielkim i Karolu Wielkim.

Święte Cesarstwo Rzymskie Narodu Niemieckiego , (niem.) Heiliges Römisches Reich Deutscher Nation, łac. Sacrum Romanum Imperium Nationis Germanicæ ,Sacrum Imperium 1157 , Sacrum Romanum Imperium - pierwsza wzmianka 1254, do 1512 Święte Cesarstwo Rzymskie, niem. Heiliges Römisches Reich , (łac.) Sacrum Romanum Imperium , nazwa odwołująca się do idei jak i tworu politycznego średniowiecznej i wczesnonowożytnej Europy.

Dzieje

Założycielem dynastii był Fryderyk I (zm. 1105 r.) książę Szwabii (stąd używana jest także nazwa dynastia szwabska), ożeniony z Agnieszką, siostrą cesarza Henryka V. Ich młodszy syn Konrad został w 1127 r. wybrany na króla niemieckiego jako Konrad III (zm. 1152 r.). Do 1135 r. był antykrólem wobec wybranego wcześniej Lotara Saskiego z Supplinburga. Dopiero po jego śmierci w 1138 r. objął pełną władzę.

Szwabia (niem. Schwaben lub Schwabenland) to historyczny i etniczny region w dzisiejszych Niemczech. Na Szwabię składa się wschodnia część Badenii-Wirtembergii (dawna Wirtembergia i Hohenzollern) i część zachodniej Bawarii – obecnie Rejencja Szwabia. W czasach średniowiecznych należały do niej także duże tereny dzisiejszej Szwajcarii oraz Alzacji.

Henryk V (niem. Heinrich V., ur. prawdopodobnie 11 sierpnia 1081 – zm. 23 maja 1125) - król niemiecki od 1105, cesarz rzymsko-niemiecki od 1111, syn i następca cesarza Henryka IV.

Fryderyk I Barbarossa (zm. 1190 r., od 1155 r. cesarz) prowadził aktywną politykę w całej Europie. W 1157 r. na podstawie układu w Krzyszkowie złożył mu hołd polski książę-princeps Bolesław IV Kędzierzawy. Dzięki małżeństwu jego syna Henryka VI z Konstancją, c. Rogera II króla sycylijskiego Hohenstaufowie przejęli również od 1194 r. władzę nad południowymi Włochami.

Konrad II Szwabski (ur. luty/marzec 1172 r.; zm. 15 sierpnia 1196 r. w Durlach) – książę Rothenburg ob der Tauber w latach 1189-1191 i Szwabii w latach 1191-1196.

Konrad IV / Konrad Hohenstaufen – (ur. 25 kwietnia 1228 w Andrii, we Włoszech, zm. 21 maja 1254 w Lavello). Jako Konrad II był królem Jerozolimy od 1228 do 1254). Jako Konrad IV był królem Niemiec w latach 1237–1254. Jako Konrad I był królem Sycylii w latach 1250–1254.

Od końca XII wieku Hohenstaufowie musieli rywalizować o koronę cesarską z dynastią Welfów. Śmierć Konrada IV w 1254 r. rozpoczęła tzw. okres Wielkiego Bezkrólewia w Niemczech. Okres ten zakończył się dopiero w 1273 r. wybraniem Rudolfa I hrabiego Habsburga. Dynastia wygasła wraz ze śmiercią syna Konrada IV, księcia Szwabii i króla Sycylii Konradyna. Zginął w 1268 r. ścięty na rozkaz Karola I Andegaweńskiego, nowego władcy Sycylii i Neapolu.

Konrad III (ur. 1093, zm. 15 lutego 1152 w Bambergu) – pierwszy król Niemiec z dynastii Hohenstaufów. Syn Fryderyka I, księcia Szwabii i Agnieszki, córki cesarza Henryka IV.

Konradyn von Hohenstaufen znany także jako Konrad (ur. 25 marca 1252 w Wolfstein, w Bawarii - zm. 29 października 1268 w Neapolu) - książę Szwabii, tytularny król Jerozolimy w latach 1254-1268, król Sycylii.