IS-2 Mucha - Polski Serwis Naukowy

IS-2 Mucha – drugi powojenny polski szybowiec skonstruowany w Instytucie Szybownictwa (późniejszy Szybowcowy Zakład Doświadczalny) w Bielsku Białej. Jeden z najbardziej popularnych szybowców w latach 40. i 50., który pozwolił osiągnąć polskim szybownikom światowy poziom wyszkolenia i umiejętności.

II wojna światowa – największy konflikt zbrojny w historii świata, trwający od 1 września 1939 do 2 września 1945 (w Europie do 8 maja 1945), obejmujący zasięgiem działań wojennych prawie całą Europę, wschodnią i południowo-wschodnią Azję, północną Afrykę, część Bliskiego Wschodu i wszystkie oceany. Niektóre epizody wojny rozgrywały się nawet w Arktyce i Ameryce Północnej. Poza większością państw europejskich i ich koloniami, brały w niej udział państwa Ameryki Północnej i Ameryki Południowej oraz Azji. Głównymi stronami konfliktu były państwa osi i państwa koalicji antyhitlerowskiej (alianci).

Polska, oficjalnie Rzeczpospolita Polska – państwo położone w Europie Środkowej nad Morzem Bałtyckim. Graniczy z Niemcami (na zachodzie), Czechami i Słowacją (na południu), Ukrainą i Białorusią (na wschodzie), na północnym wschodzie z Litwą oraz na północy z Rosją (obwód kaliningradzki). Ponadto polska granica wyłącznej strefy ekonomicznej na Bałtyku graniczy ze strefami Danii i Szwecji.

Historia

Ideą przyświecającą powstaniu Muchy było zbudowanie szybowca, który miał zastąpić używane w aeroklubach, poniemieckie Schneider Grunau Baby. Miała być to konstrukcja tania w masowej produkcji i użytkowaniu o dobrych osiągach w lotach treningowych i wyczynowych oraz prostej budowie. W 1946 roku inżynier Franciszek Kotowski i inżynier Irena Kaniewska rozpoczęli pracę nad szybowcem wykorzystując doświadczenia zdobyte podczas prawie równolegle projektowanego innego szybowca Instytutu Szybownictwa IS-1 Sęp. Gotowa Mucha (SP-561) po raz pierwszy wzniosła się w powietrze 24 kwietnia 1948 roku, za jej sterami siedział pilot doświadczalny Piotr Mynarski. Rok później, 21 maja oblatano wersję seryjną IS-2 Mucha-bis o numerze SP-887. W porównaniu z prototypami wprowadzono kilka zmian. Jednoczęściową, odejmowaną osłonę kabiny pilota, zamiast kawałków bieżnika opony samochodowej, które amortyzowały przednią płozę szybowca, wprowadzono nadmuchiwaną dętkę. Pierwszych dziesięć Much-bis posiadało hamulce aerodynamiczne IAW opracowane w Instytucie Aerodynamicznym w Warszawie, wszystkie następne Muchy posiadały już zmienione hamulce. Wykonane z blachy, płytowe, opracowane w Instytucie Szybownictwa ze zmienionym mechanizmem ich otwierania. Umieszczono je po obydwu stronach skrzydeł. Doświadczenia zebrane podczas używania odmiany seryjnej pozwoliły na dokonanie kolejnych modyfikacji szybowca. Poprawiono szczelność kabiny, zamontowano pod kadłubem kółko ułatwiające manewrowanie szybowcem na ziemi, usztywniono napęd hamulców aerodynamicznych, poprawiono zamontowanie usterzenia wysokości. Tak zmodyfikowany szybowiec otrzymał oznaczenie IS Mucha-ter i 10 października 1950 roku po raz pierwszy wzbiła się w powietrze (egzemplarz o numerze SP-1046). Łącznie wyprodukowano 20 Much-bis i 116 Much-ter. Jeden egzemplarz Muchy-ter (SP-1000) przekazano do NRD. Szybowce produkowano w zakładach w Jeżowie, Poznaniu, Gdańsku i Łodzi.

Sosna (Pinus L. 1753) – rodzaj roślin z rodziny sosnowatych (Pinaceae Lindl.) obejmujący niemal 115 gatunków drzew i krzewów. Występują przeważnie w strefie klimatu umiarkowanego półkuli północnej, choć niektóre gatunki rosną również w strefach cieplejszych (tu jednak zwykle w górach). W Ameryce Środkowej najdalej na południe sięgają do Gwatemali, Salwadoru i Nikaragui, zaś w Azji do Archipelagu Malajskiego. Jedyne naturalne stanowisko na półkuli południowej znajduje się na Sumatrze (P. merkusii).

Górnopłat to samolot lub szybowiec, którego skrzydła umieszczone w górnej części kadłuba pośrednio (parasol) lub bezpośrednio. Stosowany często w naddźwiękowych myśliwcach ze względu na mały opór, dużą nośność oraz wzrost stateczności. Często używany w samolotach myśliwsko-bombowych, bombowych i transportowych, ze względu na łatwość załadunku (komora załadunkowa może znaleźć się nisko nad ziemią) np. Lockheed C-130 Hercules.

Konstrukcja

Mucha była jednomiejscowym, wolnonośnym górnopłatem o drewnianej konstrukcji. Do budowy używano wysokogatunkowego drewna sosny, z metalu wykonano okucia główne, pasy dźwigara skrzydła i główną wręge. Skrzydło jednodźwigarowe o obrysie trapezowym wyposażone w lotki szczelinowe oraz płytowe hamulce aerodynamiczne. Podwozie stałe składajnące się z drewnianej płozy podkadłubowej, za którą znajdowało się koło ułatwiającej manewrowanie szybowcem na ziemi oraz płozy ogonowej. Kadłub o konstrukcji półskorupowej, kryty drewnianą sklejką.

Poznań (, niem. Posen, jidysz פּױזן Pojzn, ros. - Познань) – jedno z najstarszych i największych polskich miast, położone nad rzekami Wartą i Cybiną, na Pojezierzu Wielkopolskim. Stolica Wielkopolski i województwa wielkopolskiego. W obrębie miasta znajduje się duży węzeł drogowy i kolejowy oraz międzynarodowy port lotniczy Ławica. Piąte pod względem liczby ludności miasto w Polsce i szóste pod względem powierzchni.

Język polski (polszczyzna) należy wraz z językiem czeskim, słowackim, pomorskim (kaszubskim), dolnołużyckim, górnołużyckim oraz wymarłym połabskim do grupy języków zachodniosłowiańskich, stanowiących część rodziny języków indoeuropejskich.

Linki zewnętrzne

Fotograficzny rejestr szybowców. (pol.)

Przypisy

↑ Piotr Piechowski: Modelarstwo lotnicze. IS-2 Mucha (pol.). [dostęp 10 listopada 2010].

Bibliografia

Szybowiec treningowo-wyczynowy IS-2 Mucha, "Skrzydlata Polska", nr 32 (1984), s. 10, ISSN 0137-866x.