Pomnik Karola Marcinkowskiego autorstwa Wiesława Koronowskiego przed wejściem do szkoły

I Liceum Ogólnokształcące i Gimnazjum Dwujęzyczne im. Karola Marcinkowskiego – najstarsze państwowe liceum, nazywane również Marcinkiem w Poznaniu.

Historia

Szkoła zajmuje neogotycki budynek zaprojektowany przez Fusta, wzniesiony w okresie od sierpnia 1901 do kwietnia 1903. Budynek wzniesiono dla Königliches Auguste-Victoria-Gymnasium, które miało stanowić kolejną instytucję wspierającą dominację niemieckojęzycznej ludności w Poznaniu . Szkoła rozpoczęła działalność 16 kwietnia 1903. Na terenie placówki zajmującym około 1,2 ha postawiono budynek główny z przybudówkami mieszkalnymi dyrektora i woźnego, sala gimnastyczna znajdująca się w oddzielnym budynku, żwirowane boisko oraz ogródek botaniczny. W głównym budynku duża (326 m³) aula, z ołtarzem i emporą z organami (ołtarz znajduje się dziś w podziemiach Kościoła św. Michała Archanioła, a organy uległy zniszczeniu) oraz z witrażami w oknach.

Po wybuchu powstania wielkopolskiego w dniu 1 kwietnia 1919, Komisariat Naczelnej Rady Ludowej mianował w szkole pierwszego polskiego dyrektora – Antoniego Borzuckiego, nadając jej jednocześnie nazwę: Państwowe Gimnazjum im. Karola Marcinkowskiego. Pierwszy rok szkolny nowa placówka rozpoczęła 1 maja 1919, a pierwsze matury odbyły się już w grudniu tegoż roku. Ostatni uczniowie i nauczyciele niemieckojęzyczni opuścili gmach w końcu 1920.

Na grudzień 1923 datuje się powstanie Towarzystwa Przyjaciół Gimnazjum im Karola Marcinkowskiego, które w 1929 ufundowało w auli teatralną scenę, na której tego samego roku, podczas PeWuKi, odbył się przegląd teatrów szkolnych z całego kraju. W tym okresie nauka w gimnazjum trwała 8 lat, lecz w wyniku reform jędrzejowiczowskich w 1932 nastąpiło przejście na naukę sześcioletnią w czteroletnim gimnazjum i dwuletnim liceum, a szkoła otrzymała numer 780. 1 września 1939 nowy rok szkolny już się nie rozpoczął.

Nauka została wznowiona 15 lutego 1945, jeszcze podczas walk o poznańską cytadelę. Zajęcia początkowo odbywały się w szkolnych budynkach zastępczych przy ul. Jarochowskiego, Matejki, Mylnej i Różanej. Do własnego budynku Marcinek wrócił w grudniu tegoż roku, gdy zwolniła go Armia Czerwona, posiadająca w niej dotychczas swój szpital polowy. Początkowo tok nauki odbywał się według układu przedwojennego. Od początku lat pięćdziesiątych szkoła stała się czteroletnim liceum ogólnokształcącym o numerze I. W 1956 przyznano mu status szkoły ćwiczeń Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza, a w 1962 wprowadzono poszerzony program nauczania języka francuskiego. Od 1964 należy do Stowarzyszenia Szkół UNESCO. We wrześniu 1967 dotąd męska szkoła została przekształcona w liceum koedukacyjne. Po ostatniej reformie szkoła funkcjonuje jako Zespół Szkół Ogólnokształcących, na które składa się francuskojęzyczne gimnazjum, liceum ogólnokształcące oraz liceum dla dorosłych.