Incydent w gospodzie Ikedaya - Polski Serwis Naukowy

Ikedaya współcześnie.

Incydent w gospodzie Ikedaya (jap. 池田屋事件, Ikedaya-jiken) – starcie zbrojne pomiędzy zwolennikami restauracji cesarstwa (ishin-shishi), sprzeciwiającymi się upadającej władzy sioguna a Shinsengumi, specjalnym oddziałem policyjnym, wiernym siogunatowi Tokugawa. Incydent miał miejsce 8 lipca 1864 w gospodzie (ryokanie) Ikedaya w Kioto, w Japonii.

Sōji Okita (jap. 沖田総司, Okita Sōji, ur. 1844, zm. 30 maja 1868) – dowódca pierwszej jednostki Shinsengumi, specjalnego oddziału policji w ostatnim okresie shogunatu Tokugawa, w Japonii.

Daimyō (jap. 大名, daimyō?) – panowie feudalni w średniowiecznej Japonii, po rozpoczęciu tzw. ery feudalnej (784 r.), potężni i wpływowi władcy ziemscy. Daimyō zarządzali nieraz całymi wioskami i miastami, a do dyspozycji mieli własne oddziały samurajów.

Ishin-shishi ("bezpańscy" samuraje - rōninowie) wykorzystywali gospodę Ikedaya jako punkt zbiorczy swoich sił. Ich plany zakładały podpalenie Kioto i pojmanie Katamori'ego Matsudairy, daimyō klanu (domeny) Aizu, którego obowiązki obejmowały w tamtym czasie utrzymywanie porządku w Kioto. Jednakże, członkowie Shinsengumi aresztowali jednego z ishin-shishi, Shuntarō Furutakę, który w czasie przesłuchania zdradził te plany. Metody przesłuchania, prowadzonego przez zastępcę dowódcy Shinsengumi, Toshizō Hijikatę, były podobno wyjątkowo brutalne.

Język japoński (日本語 nihongo lub nippongo) – język używany przez ok. 130 mln mieszkańców Japonii oraz japońskich emigrantów na wszystkich kontynentach.

Rurōni Kenshin, manga, oraz anime na jej podstawie, osadzona w realiach historycznych, opowiadająca o byłym szermierzu – zabójcy strony rojalistów w czasie bakumatsu (przeciwników Shinsengumi, popierającego szogunat).

Gdy więzień odmówił zeznań, Hijikata powiesił go za kostki ze związanymi rękoma i przebił mu pięty pięciocalowymi kolcami. Na otworach umieścił zapalone świece, z których gorący wosk ściekał do ran. W ten sposób uzyskano informację o spotkaniu ishin-shishi w gospodzie Ikedaya. Gdy zrozumiano, jak pilna jest sytuacja, Isami Kondō poprowadził oddział Shinsengumi do gospody, aby zabić ishin-shishi zanim będą w stanie zrealizować swój plan. Druga grupa, prowadzona przez Hijikatę, dotarła wkrótce potem.

Shinpachi Nagakura (jap. 永倉新八, Nagakura Shinpachi, ur. 11 maja 1839, zm. w styczniu 1915) – dowódca drugiej jednostki Shinsengumi, oddziału pełniącego funkcje policyjne w Kioto w schyłkowym okresie szogunatu Tokugawów.

Manga (jap. 漫画: man – wykonane szybko i lekko; ga – obraz, rysunek) – japońskie słowo wywodzące się ze sposobu ozdabiania rycin i innych form sztuki użytkowej, współcześnie używane poza Japonią oznacza japoński komiks.

Wciąż jest wątpliwe, czy Hijikata rzeczywiście zastosował tak okrutne metody. Obecne przy przesłuchaniu osoby (m.in. Shinpachi Nagakura) przekazały sprzeczne relacje na ten temat. Część popularnych opracowań fabularnych, jak "Moeyoken" pisarza Ryōtarō Shiby (prawdziwe nazwisko: Tei'ichi Fukuda), wydaje się ignorować potencjalny udział Hijikaty.

Pub (skrót od ang. public house) – specyficzny rodzaj lokalu, będące skrzyżowaniem baru z klubem, gdzie podaje się głównie piwo. Puby spotyka się przede wszystkim w Wielkiej Brytanii, Irlandii, Kanadzie, Australii, Nowej Zelandii oraz innych krajach pozostających pod wpływem kultury brytyjskiej. Pub jest nie tylko miejscem konsumpcji napojów alkoholowych, ale również miejscem spotkań towarzyskich, gier stolikowych, jak np. domino, szachy a także ruchowych, np. darts, kręgle. W wielu pubach można oglądać telewizyjne relacje ze spotkań sportowych. Niektóre z pubów oferują również usługi hotelowe.

Isami Kondō (jap. 近藤勇, Kondō Isami, ur. 9 października 1834, zm. 25 kwietnia 1868) - dowódca Shinsengumi (kyokuchō), specjalnego oddziału pełniącego funkcje policyjne w Kioto podczas ostatniego okresu siogunatu.

W sumie zabito 8 rōninów i aresztowano 23. Tylko jeden członek Shinsengumi zginął w czasie walki, a z powodu odniesionych ran zmarło później jeszcze dwóch. Wśród rannych znaleźli się Shinpachi Nagakura i Heisuke Tōdō. Podobno też przypadkiem wyszło na jaw, że dowódca pierwszej jednostki Shinsengumi, Sōji Okita, choruje na gruźlicę, gdyż zaczął on kaszleć krwią i stracił przytomność.

Original video animation (?), w skrócie OVA (?) – anime wydane bezpośrednio na rynek video, z pominięciem dystrybucji kinowej i telewizyjnej. Obecnie pojawiają się głównie na DVD, historycznie pojawiały się na LD i VHS.

Gruźlica (łac. tuberculosis, TB – tubercule bacillus) – powszechna i potencjalnie śmiertelna choroba zakaźna, wywoływana przez prątka gruźlicy (Mycobacterium tuberculosis). Gruźlica dotyczy najczęściej płuc (gruźlica płucna) lecz również może atakować ośrodkowy układ nerwowy, układ limfatyczny, naczynia krwionośne, układ kostno-stawowy, moczowo-płciowy oraz skórę. Inne mykobakterie takie jak Mycobacterium bovis, Mycobacterium africanum, Mycobacterium canetti czy Mycobacterium microti wywołują choroby zwane mykobakteriozami i z reguły nie infekują zdrowych osób dorosłych, natomiast są często spotykane u osób z upośledzeniem odporności np. w przebiegu AIDS.

Incydent uczynił oczywistym w Kioto, że jednostki Shinsengumi są silnym ugrupowaniem, z którym powinni liczyć się zwolennicy restauracji cesarstwa (ruch: sonnō-jōi - "czcić cesarza, przepędzić barbarzyńców"). Uważa się, że starcie to opóźniło ich ostateczne zwycięstwo (restauracja Meiji) o rok lub dwa.

Pachinko (jap. パチンコ, Pachinko?) – japońska gra automatyczna, przypominająca połączenie bilardu i pinballa, ale nie posiada "łapek" (ang. flippers). Tablica gry jest ustawiona pionowo i metalowe kulki opadają do różnych kieszeni. W nagrodę wygrywa się kolejne kulki, które można przy wyjściu wymienić na nagrody rzeczowe.

Anime (jap. アニメ – anime) – skrócone angielskie słowo animation (jap. アニメーション, animēshon?) oznaczające film animowany. W Japonii terminem tym określa się wszystkie filmy i seriale animowane, bez względu na kraj ich pochodzenia. Poza Japonią słowo anime służy wyłącznie do określenia japońskiej animacji. Istnieje także teoria, że termin anime pochodzi od francuskiego słowa animé (animowany) lub les dessins animés (animowane obrazy). Obie formy – pierwotna animēshon i skrócona anime – są rozpoznawane przez Japończyków.

Sama gospoda Ikedaya została zniszczona w czasie walki. Przez lata zmieniała właścicieli i przeznaczenie; był tam m.in. salon gry pachinko. Od 2009 jest typowym, japońskim pubem, izakaya. O wydarzeniu przypomina tablica pamiątkowa.

W kulturze popularnej

Starcie w gospodzie Ikedaya jest centralnym punktem mangi Shinsengumi Imon Peacemaker i powstałego na jej podstawie anime, Peacemaker Kurogane.

Incydent w ryokanie Ikedaya jest obecny w mandze Rurōni Kenshin (rozpoczęcie tzw. Kyoto Arch). W wersji anime pełniejszy obraz starcia i jego podłoża jest uwzględniony w OAV. Został także przedstawiony w anime Hakuōki Shinsengumi Kitan.

Ryokan (jap. 旅館, ryokan) – typ japońskiej gospody, zajazdu świadczącego usługi noclegu i wyżywienia dla podróżujących. Bez problemu znaleźć je można na terenie całego kraju, a w takich historycznych centrach turystycznych jak Kioto czy Nara występują licznie. Rozpiętość cenowa usługi noclegu w ryokanie waha się od 40 do 400 dolarów za jedną noc.

Hakuōki Shinsegumi Kitan (jap. 薄桜鬼〜新選組奇譚〜, Hakuōki ~Shinsegumi Kitan~) – 12-odcinkowe anime stworzone przez Studio DEEN na podstawie gry.

Na mapach: 35°00′32.2″N 135°46′11.6″E / 35.008944, 135.769889