Irlandzka Armia Obywatelska - Polski Serwis Naukowy

"Starry Plough", flaga Irlandzkiej Armii Obywatelskiej.

Irlandzka Armia Obywatelska(irl. Arm Cathartha na hÉireann, ang. Irish Citizen Army, ICA) - irlandzka organizacja paramilitarna.

Pierwotnie założona w 1913 roku dla ochrony demonstracji organizowanych przez związki zawodowe przed angielską policją. Założycielami ICA byli James Larkin i Jack White.

W 1914 doszło do rozłamu, w wyniku którego część działaczy, w tym Jack White przeszli do Irlandzkich Ochotników, zaś nowym przywódcą ICA został James Connolly.

Policja – umundurowana i uzbrojona formacja przeznaczona do ochrony bezpieczeństwa ludzi i mienia oraz do utrzymywania bezpieczeństwa i porządku publicznego. Do jej głównych zadań należy pilnowanie przestrzegania prawa i ściganie przestępców, jak również zapewnienie ochrony i pomocy w sytuacjach kryzysowych zarówno wobec ludzi jak i mienia. Jeżeli jest to konieczne, policja nadzoruje na poziomie operacyjnym także wszelkie służby ratownicze.

Irlandzcy Ochotnicy (irl. Óglaigh na hÉireann) - paramilitarna organizacja założona przez irlandzkich nacjonalistów w 1913 roku. W 1919 wraz z Armią Obywatelską utworzyła Irlandzką Armię Republikańską.

W 1916 ICA wzięła udział w powstaniu wielkanocnym. Po jego upadku większość działaczy podporządkowała się Irlandzkim Ochotnikom i utworzyła w 1919 IRA. Pozostała część działaczy po wybuchu wojny domowej w 1922 poparła antytraktatową IRA.

Po przegranej wojnie domowej ICA stała się organizacją marginalną, związaną ze skrajnie lewicowymi siłami politycznymi. Po 1934 większość działaczy zasiliła szeregi Partii Pracy.

Po śmierci Jamesa Larkina w 1947 ICA została rozwiązana.

Irlandzka wojna domowa (irl. Cogadh Cathartha na hÉireann) – konflikt zbrojny w Irlandii w latach 1922-1923 między zwolennikami i przeciwnikami Traktatu z Wielką Brytanią z 6 grudnia 1921, który powoływał do życia Wolne Państwo Irlandzkie, prekursora dzisiejszej Republiki Irlandii. Przeciwnicy Traktatu krytykowali go za to, że zachowywał konstytucyjny związek między Irlandią a Brytyjską Wspólnotą Narodów oraz że zgodnie z nim sześć hrabstw północnoirlandzkich nie wchodziło w skład Wolnego Państwa. Irlandzka wojna domowa kosztowała znacznie więcej ofiar niż poprzedzająca ją irlandzka wojna o niepodległość. Jej wynikiem był także głęboki podział społeczeństwa irlandzkiego, a skutki polityczne widoczne są do dzisiaj.

Irlandzka Armia Republikańska (IRA; ang. Irish Republican Army; irl. Óglaigh na hÉireann, czyli Irlandzcy Ochotnicy) – organizacja zbrojna walcząca początkowo o niepodległość Irlandii, a od 1921 roku o przyłączenie Irlandii Północnej do Republiki Irlandii.