Droga Czytelniczko, Drogi Czytelniku,

Czerniak złośliwy jest często występującym nowotworem złośliwym skóry. Niestety wyniki leczenia czerniaka w Polsce należą do najgorszych w Europie. Niezrozumiałe pozostają przyczyny późnego rozpoznawania czerniaka skóry, którego diagnostyka jest najprostszą i najtańszą w całej onkologii.

Kierujemy do Ciebie prośbę o wypełnienie anonimowej ankiety, która pozwoli na ocenę naszej wiedzy o czerniaku skóry, a w szczególności o profilaktyce i leczeniu tej choroby.
Czas jaki to zajmie - około 10-15 minut.

Czy chcesz pomóc w badaniach naukowych - odpowiedzieć na nasze pytania?

TAK, wypełniam
NIE, odmawiam

Zebrane informacje wykorzystane zostaną wyłącznie do celów naukowych
Polski Serwis Naukowy - OnLine od 1999 roku RSS RSS
  auto?
Dodaj do: 
Dodaj link do serwisu Facebook   Dodaj link do opisu GG  Dodaj link do serwisu Wykop   Dodaj link do serwisu Google   Dodaj link do serwisu Twitter  Dodaj link do serwisu Wyczaj.to   Dodaj link do serwisu Gwar   Dodaj link do serwisu Delicious  Dodaj link do serwisu Digg   Dodaj link do serwisu Furl   Dodaj link do serwisu Magnolia  Dodaj link do serwisu Reddit   Dodaj link do serwisu Simpy   Dodaj link do serwisu Slashdot  Dodaj link do serwisu Technorati   Dodaj link do serwisu YahooMyWeb
Warto przeczytać:
 
Irlandzka międzynarodowa konferencja nt. edukacji, Dublin, Irlandia
W dniach 16 - 18 kwietnia 2012 r. w Dublinie, Irlandia, odbędzie się wydarzenie pt. "Irlandzka międzynarodowa konferencja nt. edukacji". Konferencja jest międzynarodowym wydarzeniem poświęconym teoretycznym i praktycznym postępom w edukacji. Ma na celu promowanie d...
 
Rekrutacja polskich dzieci w Anglii i Irlandii do europejskiego projektu badań nad dwujęzycznością
Dzieci w wieku od 2 do 6 lat z polskich rodzin, które mieszkają w Anglii lub Irlandii i tam podejmą naukę, mogą wziąć udział w europejskich badaniach dotyczących rozwoju językowego. Badacze z Uniwersytetu Jagiellońskiego i Warszawskiego poszukują maluchów i ich rodziców, aby przeprowadzić anonimow...
 
Różnorodność w wyszukiwaniu dokumentów, Dublin, Irlandia
Dnia 18 kwietnia 2011 r. w Dublinie, Irlandia, odbędą się warsztaty pt. "Różnorodność w wyszukiwaniu dokumentów". W przypadku niejednoznacznego zapytania użytkownika, praktycznym podejściem ze strony systemu wyszukiwania informacji jest zwrócenie zróżnic...
 
18 konferencja robocza na temat inżynierii odwrotnej, Lero, Irlandia
18 konferencja robocza na temat inżynierii odwrotnej odbędzie się w dniach od 17 do 20 października 2011 roku w irlandzkiej miejscowości Lero. Inżynieria odwrotna to proces odkrywania zasad technologicznych urządzenia, przedmiotu lub systemu na drodze analizy jego b...
 
Ósma międzynarodowa konferencja nt. klimatu miejskiego, Dublin, Irlandia
W dniach 6 - 10 sierpnia 2012 r. w Dublinie, Irlandia, odbędzie się ósma międzynarodowa konferencja nt. klimatu miejskiego. Zmiany klimatu mogą wywołać znaczące i trwałe zmiany w statystycznym rozkładzie schematów pogodowych w okresach obejmujących od dziesiątek po mili...

Reklama:


Irlandzka Armia Republikańska

Czy wiesz że...?
Więzień polityczny – osoba, umieszczana w zakładzie karnym lub areszcie domowym ze względu na swoje przekonania polityczne lub poglądy. Często jest to związane z krytyką władzy, a czasem walkami w obrębie jednej partii politycznej. Czasami pojęcie jest utożsamiane z więźniem sumienia. Zwykle w takich przypadkach dowody są fabrykowane. Często więźniowie polityczni po uwolnieniu, jak na przykład Aleksander Sołżenicyn publikują wspomnienia (w tym wypadku Archipelag GUŁag).

Indie, Republika Indii (w hindi, भारत – trl.: Bhārat wymowa ?/i, Bhārat Gaṇarājya, trb.: Bharat, Bharat Ganaradźja; ang. India, Republic of India) – państwo w Azji Południowej, zajmujące większość subkontynentu indyjskiego.

Enniskillen (irl. Inis Ceithleann) - miasto w Wielkiej Brytanii (Irlandia Północna; stolica Hrabstwa Fermanagh). Według danych szacunkowych na rok 2009 liczy 15 592 mieszkańców.

Irlandzka Armia Republikańska (IRA; ang. Irish Republican Army; irl. Óglaigh na hÉireann, czyli Irlandzcy Ochotnicy) – organizacja zbrojna walcząca początkowo o niepodległość Irlandii, a od 1921 roku o przyłączenie Irlandii Północnej do Republiki Irlandii.

Historia

Powstanie IRA

Irlandzka Armia Republikańska powstała po nieudanym powstaniu wielkanocnym z kwietnia 1916 roku w wyniku przekształcenia Irlandzkich Ochotników (zachowała jednak irlandzką nazwę ochotników - Óglaigh na hÉireann). Twórcą IRA był Michael Collins, który zamierzał stworzyć oddziały, będące w stanie przetrwać w starciu z wielokrotnie silniejszymi wojskami British Army, dzięki zastosowaniu taktyki partyzanckiej.

Wielka Brytania (), Zjednoczone Królestwo Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej (ang. United Kingdom of Great Britain and Northern Ireland) – unitarne państwo wyspiarskie położone w Europie Zachodniej. W skład Wielkiej Brytanii wchodzą: Anglia, Walia i Szkocja położone na wyspie Wielka Brytania, Irlandia Północna leżąca w północnej części wyspy Irlandia. Guernsey, Jersey i Wyspa Man, posiadają odrębny status dependencji Korony brytyjskiej i nie wchodzą w skład Zjednoczonego Królestwa.

Krwawa niedziela (ang. Bloody Sunday, irl. Domhnach na Fola) – określenie wydarzeń, z 30 stycznia 1972 roku, kiedy to w Derry w Irlandii Północnej żołnierze brytyjscy z 1 Regimentu Spadochroniarzy zabili 13 uczestników (czternasty zmarł wkrótce potem w wyniku odniesionych ran) pokojowego marszu protestacyjnego przeciwko prawu umożliwiającemu internowanie każdego Irlandczyka podejrzanego o terroryzm oraz przeciwko zakazowi organizowania demonstracji i zgromadzeń publicznych.

Latem 1919 roku licząca 15 tysięcy ludzi armia republikańska zaczęła walkę przeciwko 50 tys. brytyjskich żołnierzy, których dodatkowo wspomagali liczni Ochotnicy Ulsterscy. Irlandzka wojna o niepodległość trwała dwa lata. IRA atakowała żołnierzy z zasadzek, zabijała agentów brytyjskiej policji oraz Irlandczyków współpracujących z Brytyjczykami. Władze brytyjskie odpowiedziały terrorem. Wojna zakończyła się w lipcu 1921 roku podpisaniem Traktatu (Treaty), na mocy którego 26 południowych hrabstw Irlandii stało się brytyjskim dominium. Decyzję o losie 6 hrabstw północnych pozostawiono na później. Jednym z sygnatariuszy Traktatu był Michael Collins, a większość żołnierzy IRA uznało go, mimo że jego warunki dalekie były od tego, o co walczyli. Ich stanowisko poparła też znaczna część społeczeństwa.

Powstanie wielkanocne (irl. Éirí Amach na Cásca, ang. Easter Rising) – powstanie, które wybuchło w stolicy Irlandii, Dublinie, 24 kwietnia 1916 roku.

Stany Zjednoczone, Stany Zjednoczone Ameryki (ang.: United States, United States of America, US, USA) – państwo w Ameryce Północnej graniczące z Kanadą od północy, Meksykiem od południa, Oceanem Spokojnym od zachodu, Oceanem Arktycznym od północnego zachodu, Oceanem Atlantyckim od wschodu.

Rozłamy

Ostatnia strona traktatu z podpisami

Jednak część członków IRA nie zgodziła się na Traktat. Wywołało to rozłam. Popierający Traktat bojownicy IRA stali się armią Wolnego Państwa Irlandzkiego, zaś przeciwnicy Traktatu, określani jako IRA antytraktatowa, postanowili walczyć o pełną niepodległość 32 irlandzkich hrabstw. Gdy nie zdołali uzyskać wystarczającego poparcia w wyborach, wszczęli wiosną 1922 roku wojnę domową. W trwających trochę ponad rok walkach zginęło około tysiąca ludzi. Wśród zabitych był Michael Collins, zastrzelony przez przeciwników Traktatu.

Dominium brytyjskie – forma ustrojowa istniejąca w ramach imperium brytyjskiego, stanowiąca formę pośrednią między samorządną kolonią a suwerennym państwem, jednak z czasem ewoluująca zdecydowanie w stronę tego ostatniego. Pierwszym dominium brytyjskim była Kanada, która otrzymała taki status w 1867 roku. Kolejnymi były Australia (1901), Nowa Zelandia (1907), Nowa Fundlandia (1907), Związek Południowej Afryki (1910) i Wolne Państwo Irlandzkie (1922).

Margaret Hilda Thatcher LG (z domu Roberts, ur. 13 października 1925) – brytyjska polityk, premier Wielkiej Brytanii w latach 1979-1990, chemik, prawnik. Stanowczość w stosunku do strajkujących górników oraz do państw komunistycznych spowodowała nadanie jej przydomku Żelaznej Damy (Iron Lady). Liberalną politykę gospodarczą jej gabinetu ochrzczono mianem thatcheryzmu. Jeden z czołowych "eurosceptyków", zwolenniczka ograniczonej integracji europejskiej.

IRA przegrała wojnę domową, ale nie wyzbyła się myśli o zjednoczeniu Irlandii. W roku 1937 organizacja próbowała zabić w Belfaście króla Jerzego VI. W 1939 przeprowadziła serię zamachów bombowych w Wielkiej Brytanii. Dwóch członków IRA zostało za nie skazanych na śmierć. Podczas II wojny światowej IRA podjęła współpracę z III Rzeszą, ale bez istotniejszych efektów.

Strajk głodowy, głodówka protestacyjna - forma strajku w którym protestujący, chcąc wymusić ustępstwa, decydują się nie przyjmować pokarmów, ale godzą się na opiekę lekarską. Ta forma strajku spotykana jest zarówno w przypadku protestów pracowniczych wobec kierownictwa firmy, jak również (rzadziej) w przypadkach, kiedy pewna grupa osób usiłuje wymóc na władzach państwowych korzystne dla siebie decyzje. Strajki głodowe zdarzają się również niekiedy w instytucjach takich jak więzienia, kiedy osadzeni domagają się poprawienia warunków odbywania kary, a także - bardzo rzadko - w koszarach, gdy odbywający zasadniczą służbę wojskową żołnierze decydują się na zbiorowy sprzeciw wobec swoich dowódców.

III Rzesza Niemiecka (niem. Das Dritte Reich) – nieoficjalna nazwa państwa niemieckiego pod rządami NSDAP w latach 19331945 – oficjalnie państwo nosiło nazwę Rzesza Niemiecka (Deutsches Reich), używano także nazwy Rzesza Wielkoniemiecka (Großdeutsches Reich).

Pod koniec lat pięćdziesiątych armia republikańska przeprowadziła kilkuletnią ofensywę na pograniczu Irlandii Północnej, ale nie przyniosła ona spodziewanych sukcesów. IRA w tym okresie skłaniała się coraz bardziej ku marksizmowi.

W roku 1966 powstała NICRA i rozpoczęła pokojową walkę o równouprawnienie katolików w Irlandii Północnej. Działalność NICRA wywołała gwałtowną reakcję części protestanckich mieszkańców Irlandii Północnej - najpierw bojówkarze wspierani czasami przez policjantów z RUC atakowali demonstracje, a w 1968 roku zaczęli atakować katolickie dzielnice. W tym okresie IRA była mało aktywna. Jesienią 1969 roku na kongresie organizacji doszło do rozłamu. Bardziej radykalni działacze stwierdzili, że władze IRA nie zrobiły wystarczająco dużo, aby ochronić katolików. Organizacja rozpadła się na radykalną Provisional IRA (IRA Tymczasowa, PIRA, irl. IRA Sealadach), której członków zwano Provos, i Official IRA (IRA Oficjalna, irl. IRA Oifigiúil). PIRA postawiła na dawne wartości republikańskie i rozpoczęła przygotowania do wojny partyzanckiej.

Irlandia była pod panowaniem angielskim przez 750 lat, od złożenia hołdu lennego Henrykowi II z dynastii Plantagenetów w 1171 r. aż do utworzenia w 1921 r. Wolnego Państwa Irlandzkiego. Przez ten czas istniało na wyspie wiele ruchów niepodległościowych.

Irlandia (irl. Éire [ˈeːɾʲə]; ang. Ireland) – państwo w Europie Zachodniej, od 1973 państwo członkowskie Wspólnoty Europejskiej. Zajmuje większość terytorium wyspy o tej samej nazwie.

Wojna totalna

Mural upamiętniający Krwawą Niedzielę

W lutym 1971 roku z rąk IRA zginął pierwszy brytyjski żołnierz. 30 stycznia 1972 roku w Derry, w Irlandii Północnej, podczas pokojowej demonstracji żołnierze brytyjscy zabili 13 jej uczestników i ranili 14. Wydarzenie to nazwano "krwawą niedzielą". Zaczęła się wojna, w której IRA walczyła nie tylko z ulsterską policją (RUC) i brytyjską armią, ale też z nielegalnymi protestanckimi organizacjami zbrojnymi (np. UVF, UDA, UFF, LVF). W jej trakcie wszystkie strony dopuściły się licznych zbrodni. Prowadzone od czasu do czasu rozmowy nie przynosiły żadnych pozytywnych efektów. Przez ponad 20 lat zamachy bombowe, polityczne zabójstwa, ostrzeliwanie domów z broni maszynowej były elementami dnia codziennego w Irlandii Północnej, o zwykłych zamieszkach i podpaleniach nie wspominając. Miasta zostały przedzielone murami i drutem kolczastym.

Premier (z franc. premier - pierwszy, od łac. primus, pierwszy) – w wielu krajach szef rządu. W Polsce oficjalnie nazywany Prezesem Rady Ministrów (w okresie II Rzeczypospolitej w użyciu były również terminy: Prezydent Ministrów oraz Prezes Ministrów). W innych krajach nazywany: Pierwszy Minister (Wielka Brytania - Prime Minister), Kanclerz (Niemcy, Austria - Kanzler), Prezydent Ministrów (Ministerpräsident) – landy niemieckie, Minister Stanu (Statsminister) - kraje skandynawskie.

Ulster Defence Association (UDA, Stowarzyszenie Obrońców Ulsteru), działające także pod nazwą Ulster Freedom Fighters (UFF) – paramilitarna organizacja, założona przez północnoirlandzkich lojalistów, w celu walki z IRA oraz utrzymania zależności Północnej Irlandii od Wielkiej Brytanii. Razem z innymi protestanckimi organizacjami paramilitarnymi UDA odpowiedzialne jest za śmierć ponad 3000 osób na terenie Północnej Irlandii. Organizacje te przez długi czas były kontrolowane i używane przez brytyjski rząd centralny w celu eliminacji fizycznej bojowników IRA.

Najsilniejszym wsparciem dla IRA byli Irlandczycy żyjący w USA. Broń uzyskiwano z przeróżnych źródeł, z których najistotniejszym były libijskie dostawy.

W 1981 roku wielu przebywających w więzieniach członków IRA podjęło strajk głodowy, żądając uznania ich więźniami politycznymi (byli więzieni jako kryminaliści). W wyniku protestu zmarło 10 głodujących, w tym Bobby Sands, ówczesny lider IRA w więzieniu Maze, który w czasie strajku został wybrany członkiem Izby Gmin parlamentu brytyjskiego.

Lord Louis Francis Albert Victor Nicholas George Mountbatten, 1st Earl Mounbatten of Burma (hrabia Mountbatten-Birmy) KG, GCB, OM, GCSI, GCIE, GCVO, DSO, PC, (ur. 25 czerwca 1900 w Windsorze, Berkshire, Wielka Brytania, zm. 27 sierpnia 1979 na zatoce Donegal, Irlandia) - brytyjski polityk i wojskowy, admirał floty, ostatni wicekról Indii i przedostatni gubernator generalny Indii.

II wojna światowa – największy konflikt zbrojny w historii świata, trwający od 1 września 1939 do 2 września 1945 (w Europie do 8 maja 1945), obejmujący zasięgiem działań wojennych prawie całą Europę, wschodnią i południowo-wschodnią Azję, północną Afrykę, część Bliskiego Wschodu i wszystkie oceany. Niektóre epizody wojny rozgrywały się nawet w Arktyce i Ameryce Północnej. Poza większością państw europejskich i ich koloniami, brały w niej udział państwa Ameryki Północnej i Ameryki Południowej oraz Azji. Głównymi stronami konfliktu były państwa osi i państwa koalicji antyhitlerowskiej (alianci).

Na początku lat 90. IRA przeprowadziła zamachy bombowe w centrach brytyjskich miast wyrządzając ogromne szkody. Dzięki telefonicznym ostrzeżeniom było niewiele ofiar wśród ludzi.

Zawieszenia broni

We wrześniu 1994 IRA ogłosiła zawieszenie broni, które przetrwało do lutego 1996 roku. Kolejne zawieszenie broni IRA ogłosiła w lipcu 1997 roku i trwa ono do dzisiaj.

Gdy w kwietniu 1998 roku zawarto porozumienie wielkopiątkowe, IRA Tymczasowa zgodziła się na część postanowień i obiecała przestrzegać zawieszenia broni.

Katolicyzm – doktryna Kościoła chrześcijańskiego – jednej z dwóch grup Kościołów, obok Kościoła prawosławnego, powstałych w wyniku rozłamu w Kościele chrześcijańskim w 1054 (tzw. schizmy wschodniej). Jedna z największych grup wyznań chrześcijańskich, obok prawosławia i protestantyzmu oraz ogół zasad wiary i życia religijnego do których odwołuje się Kościół rzymskokatolicki wraz z Kościołami wschodnimi pozostającymi z nim w pełnej jedności, wspólnoty tradycjonalistyczne, starokatolickie oraz część anglikańskich, liberalnych i niezależnych.

Traktat angielsko-irlandzki (ang. Anglo-Irish Treaty, Treaty, irl. Conradh Angla-Éireannach) - traktat angielsko-irlandzki, kończący irlandzką wojnę o niepodległość.

Część członków IRA, nie godząc się na porozumienie pokojowe, założyła Prawdziwą IRA (Real IRA - RIRA, irl. Fíor-IRA). Wtedy też ujawniła się IRA Kontynuacja (Continuity IRA - CIRA, irl. IRA Leanúnach), która wyodrębniła się już w 1986 roku, gdy IRA zrezygnowała z niezasiadania jej przedstawicieli w organach Republiki Irlandzkiej i Wielkiej Brytanii (Irlandii Północnej), ale trzymała to w tajemnicy.

Protestantyzm — jedna z głównych gałęzi chrześcijaństwa, obok katolicyzmu i prawosławia, na którą składają się wyznania religijne powstałe na skutek ruchów reformacyjnych wewnątrz Kościoła rzymskokatolickiego rozpoczętych wystąpieniem Marcina Lutra w XVI wieku oraz ruchów przebudzeniowych w łonie macierzystych wyznań protestanckich w kolejnych stuleciach.

Londonderry (Derry, irl. Doire lub Doire Cholm Chille) – miasto w hrabstwie o tej samej nazwie w Irlandii Północnej, nad rzeką Foyle. Obecnie drugie co do wielkości miasto Irlandii Północnej (84 tys.mieszkańców).

Zgodnie z porozumieniem IRA (podobnie jak jej protestanccy odpowiednicy) miała złożyć broń. Organizacja przystąpiła do tego niechętnie i dopiero po zamachu islamskiej organizacji terrorystycznej na WTC z 11 września 2001 roku, stojąc twarzą w twarz z nagłym zanikiem poparcia wśród irlandzkich środowisk w Stanach Zjednoczonych, IRA Tymczasowa oddała do zniszczenia część swoich arsenałów. Jej sytuację pogorszyło pochwycenie dwóch jej członków w Kolumbii, gdzie uczyli członków FARC konstruowania bomb.

Sinn Féin (irl. – "My sami") – irlandzka organizacja i partia. Data jej utworzenia nie jest wyraźnie określona. Najwcześniejszą datą może być rok 1898, lub 1905 w którym nazwą Sinn Féin określono grupę irlandzkich organizacji politycznych. Według Brytyjczyków, w roku 1916 zorganizowała ona powstanie, z którym nie miała jednak bezpośredniego związku. Partia o nazwie Sinn Féin została formalnie założona w roku 1917. Była to irlandzka partia lewicowa, republikańska, separatystyczna, związana z IRA. Aktualnie jest aktywnym uczestnikiem życia politycznego w Irlandii, jak również w Irlandii Północnej, gdzie jest największą partią nacjonalistyczną, zdobywającą w wyborach ok. 25% głosów. W czasie referendum w 2008 roku zdecydowanie opowiedziała się przeciw przyjęciu traktatu lizbońskiego.

Kolumbia (hiszp. Colombia, Republika Kolumbii – República de Colombia) – państwo w północno-zachodniej części Ameryki Południowej leżące nad Morzem Karaibskim i Oceanem Spokojnym.

W chwili obecnej IRA Tymczasowa nie prowadzi działalności zbrojnej. Czasami zamachy przeprowadza Prawdziwa IRA, jednak jej możliwości są dość ograniczone, zwłaszcza po tym, jak wielu zwolenników odwróciło się od niej po zamachu w Omagh. Poza tym zamachem jej najgłośniejszą akcją było ostrzelanie z granatnika przeciwpancernego siedziby MI6 (pocisk jedynie wbił się w ścianę). Niewielkim poparciem cieszy się również CIRA, która twierdzi, że jest jedynym kontynuatorem republikańskich tradycji dawnej IRA.

Na mapach: 54°10′33″N 6°20′56″W / 54.17583, -6.34889 Newry (irl. Iúr Cinn Trá lub An tIúr) - miasto w Wielkiej Brytanii (Irlandia Północna, Hrabstwo Down i Hrabstwo Armagh) o statusie city. Według danych szacunkowych na rok 2009 liczy 28 146 mieszkańców.

British Army (Armia Brytyjska) – wojska lądowe Brytyjskich Sił Zbrojnych, powstałe w 1707 roku po zjednoczeniu Anglii i Szkocji w Królestwo Wielkiej Brytanii.

28 lipca 2005 roku IRA oficjalnie ogłosiła koniec walki zbrojnej, a 26 września tego samego roku IRA złożyła wycenianą na ponad 150 ton broń, co potwierdziła Międzynarodowa Niezależna Komisja Rozbrojeniowa (IIDC). W ramach współpracy, rząd w Londynie ogłosił plan normalizacji dla Irlandii Północnej, zakładający zmniejszenie liczby brytyjskich żołnierzy w tej prowincji z ponad 10 tys. do 5 tys. w ciągu dwóch lat.

Irlandzcy Ochotnicy (irl. Óglaigh na hÉireann) - paramilitarna organizacja założona przez irlandzkich nacjonalistów w 1913 roku. W 1919 wraz z Armią Obywatelską utworzyła Irlandzką Armię Republikańską.

Real IRA (Prawdziwa IRA; RIRA, irl. Fíor-IRA) – radykalny odłam IRA założony w 1997 przez przeciwników porozumienia wielkopiątkowego, organizujący zamachy terrorystyczne. W ich największym zamachu, który miał miejsce 15 sierpnia 1998 w Omagh zmarło 29 lub 31 osób. Zorganizowała ona także zamachy przed siedzibą BBC (4 marca 2001 roku – 1 osoba ranna) i wybuch w Londynie (3 sierpnia 2001 roku – 7 rannych). Przyznaje się także do zamachu na bazę wojskową Massereene, w hrabstwie Antrim, ok. 25 km na północny zachód od Belfastu (7 marca 2009), w którym zginęło 2 żołnierzy a 4 cywilów zostało rannych (w tym jeden Polak). RIRA dopuściła się także zabójstwa na 48-letniego Stephena Carrolla policjanta w mieście Craigavon w Irlandii Północnej. Zabójcą był 18-letni członek organizacji.

Jednak mimo tych postanowień w marcu 2009 r., radykałowie podający się za członków RIRA przeprowadzili zamach na bazę wojskową Massereene w Antrim (Ulster), w wyniku którego dwóch brytyjskich żołnierzy poniosło śmierć. W czasie tej akcji ranny został 31-letni Polak.

Niespełna rok później, w lutym 2010 r., przed budynkiem sądu w Newry, wybuchowi uległ samochód, wypełniony ok. 300-350 kg ładunków wybuchowych. Do zamachu przyznała się Real IRA.

Irlandzka Narodowa Armia Wyzwoleńcza (INLA, ang. Irish National Liberation Army, irl. Arm Saoirse Náisiúnta na hÉireann) – organizacja zbrojna działająca w Irlandii Północnej powstała 8 grudnia 1974 jako odłam Irlandzkiej Armii Republikańskiej wokół Seamusa Costello (zastrzelonego przez jednego z członków Official IRA w 1977).

Mural (z angielskiego mural oznacza ścienny) − nazwa pochodzenia hiszpańskiego oznaczająca w skrócie dzieło dekoracyjnego malarstwa ściennego, najczęściej monumentalne.

Zamachy

Wybrane zamachy przypisywane IRA (Tymczasowej, jeśli nie podano inaczej):

  • 21 lipca 1972 – ”krwawy piątek” – w ciągu jednego dnia 22 bomby eksplodowały w Belfaście, zabijając 9 osób
  • 21 listopada 1974 – eksplozje w dwóch pubach w Birmingham – 21 zabitych
  • 15 września 1976 - wybuch bomby w koszarach brytyjskich w Newry - zginęło 8 żołnierzy.
  • 27 sierpnia 1979 – dwa zamachy bombowe jednego dnia – zginęli: lord Louis Mountbatten, ostatni wicekról Indii w pierwszym oraz 18 brytyjskich żołnierzy w drugim
  • 12 października 1984 – eksplozja bomby na konferencji brytyjskiej Partii Konserwatywnej – 5 zabitych, premier Margaret Thatcher ledwo uszła z życiem
  • 1987 – wybuch bomby podczas pochodu protestantów w Enniskillen – 11 zabitych
  • 1991 – moździerzowy ostrzał siedziby premiera przy Downing Street
  • 15 sierpnia 1998 – zamach bombowy w Omagh – 31 zabitych, setki rannych (Prawdziwa IRA - RIRA)
  • Zobacz też

  • Konflikt w Irlandii Północnej
  • Sinn Féin
  • INLA
  • Commons in image icon.svg
    Konflikt w Irlandii Północnej (ang. The Troubles – "Kłopoty", irl. Na Trioblóidí) – konflikt o podłożu etniczno-politycznym, rozgrywający się na obszarze Irlandii Północnej, okresowo rozszerzający się również na Anglię, Republikę Irlandii i kontynentalną Europę, trwający od końca lat 60. XX wieku aż do podpisania porozumienia wielkopiątkowego w Belfaście w 1998 roku. Pomimo podpisania porozumienia pokojowego nadal dochodzi do sporadycznych aktów przemocy.

    Rozejm (zawieszenie broni, w staropolszczyźnie armistycjum od łac. arma - broń i stitium - zaprzestanie) - pojęcie z zakresu prawa międzynarodowego, oznaczające czasowe lub bezterminowe wstrzymanie działań wojennych pomiędzy stronami walczącymi na wszystkich frontach. Najczęściej wiąże się z zaprzestaniem wrogich działań do czasu zawarcia traktatu pokojowego (chociaż nie zawsze, na przykład stan rozejmu pomiędzy Koreą Północną i Południową trwa od 1953 do dzisiaj).





    Czy wiesz że...? beta

    Ulster Volunteer Force (UVF, Oddziały Ochotników z Ulsteru) – ciągle działająca organizacja paramilitarna, stworzona i działająca wśród północnoirlandzkich protestantów. Organizowała wiele zamachów terrorystycznych wymierzonych w katolickich mieszkańców Irlandii Północnej.
    Ulster Volunteer Force (UVF, Oddziały Ochotników z Ulsteru) – ciągle działająca organizacja paramilitarna, stworzona i działająca wśród północnoirlandzkich protestantów. Organizowała wiele zamachów terrorystycznych wymierzonych w katolickich mieszkańców Irlandii Północnej.
    Wolne Państwo Irlandzkie (irl. Saorstát Éireann) – istniejące w latach 1922-1937 niepodległe państwo obejmujące 26 z 32 hrabstw Irlandii, oddzielonych od Zjednoczonego Królestwa Wielkiej Brytanii i Irlandii.
    FARC-EP (hiszp. Fuerzas Armadas Revolucionarias de Colombia – Ejército del Pueblo, pol. Rewolucyjne Siły Zbrojne Kolumbii - Armia Ludowa) – najstarsza, największa i o największym potencjale kolumbijska grupa partyzancka, która została utworzona w 1964, pierwotnie jako zbrojne skrzydło Kolumbijskiej Partii Komunistycznej.
    Irlandczycy (ang.: Irish (people), irl.: Muintir na hÉireann, na hÉireannaigh, na Gaeil) - naród pochodzenia celtyckiego zamieszkujący Irlandię. W przeszłości ich językiem ojczystym był język irlandzki, ale współcześnie jest to zazwyczaj język angielski (tylko dla niespełna 1% Irlandczyków językiem ojczystym jest język irlandzki). Dominującym wyznaniem wśród Irlandczyków jest katolicyzm, schrystianizowani w V wieku naszej ery. Zasadniczą rolę w etnogenezie odegrali celtowie którzy w IV-III wieku p.n.e. opanowali Irlandię. Od XII wieku świadomość narodowa kształtowała się w walce z Anglikami. W XVII wieku utracili całkowicie niepodległość spowodowało to liczną emigrację w XIX i na początku XX wieku do Ameryki. Około 80 mln osób na całym świecie przyznaje się do pochodzenia irlandzkiego. Istnieje bardzo duża diaspora Irlandczyków mieszkających poza Irlandią, najwięcej w Stanach Zjednoczonych bo 36,5 mln. Wielu zamieszkuje także Kanadę 4,3 mln i Australię 1,9 mln. W średniowieczu irlandzka kultura oddziaływała na Europę zachodnią, ale stopniowo ulegała kulturze angielskiej i traciła celtycki charakter. Od XIX wieku notuje się odrodzenie irlandzkiej kultury i zachowanie celtyckie tożsamości, zwłaszcza języka. W kulturze ludowej przetrwały do dziś elementy celtyckie, bogaty i żywy folklor muzyczny i słowny. Kult Świętego Patryka bohatera narodowego.
    Ulster Defence Association (UDA, Stowarzyszenie Obrońców Ulsteru), działające także pod nazwą Ulster Freedom Fighters (UFF) – paramilitarna organizacja, założona przez północnoirlandzkich lojalistów, w celu walki z IRA oraz utrzymania zależności Północnej Irlandii od Wielkiej Brytanii. Razem z innymi protestanckimi organizacjami paramilitarnymi UDA odpowiedzialne jest za śmierć ponad 3000 osób na terenie Północnej Irlandii. Organizacje te przez długi czas były kontrolowane i używane przez brytyjski rząd centralny w celu eliminacji fizycznej bojowników IRA.
    Irlandzka wojna domowa (irl. Cogadh Cathartha na hÉireann) – konflikt zbrojny w Irlandii w latach 1922-1923 między zwolennikami i przeciwnikami Traktatu z Wielką Brytanią z 6 grudnia 1921, który powoływał do życia Wolne Państwo Irlandzkie, prekursora dzisiejszej Republiki Irlandii. Przeciwnicy Traktatu krytykowali go za to, że zachowywał konstytucyjny związek między Irlandią a Brytyjską Wspólnotą Narodów oraz że zgodnie z nim sześć hrabstw północnoirlandzkich nie wchodziło w skład Wolnego Państwa. Irlandzka wojna domowa kosztowała znacznie więcej ofiar niż poprzedzająca ją irlandzka wojna o niepodległość. Jej wynikiem był także głęboki podział społeczeństwa irlandzkiego, a skutki polityczne widoczne są do dzisiaj.
    Powyższa treść oraz zamieszczone w niej powiązane definicje/pojęcia - udostępniane są na licencji Creative Commons: uznanie autorstwa, na tych samych warunkach, z możliwością obowiązywania dodatkowych ograniczeń. Zobacz szczegółowe informacje o warunkach korzystania

    Wszystkie hasła znajdujące się w naszym mirrorze Wikipedii mają znaczenie informacyjne i edukacyjne.
    Nie mogą być traktowane jako porady.