Józef Buzek - Polski Serwis Naukowy

Józef Buzek (ur. 16 listopada 1873 w Końskiej k. Cieszyna, zm. 22 września 1936 w Cieszynie) – polski statystyk, ekonomista, polityk, poseł na Sejm Ustawodawczy i senator I kadencji w II RP.

Był luteraninem i krewnym premiera Jerzego Buzka.

Życiorys

Był synem Jerzego, światłego rolnika i działacza społecznego i jego drugiej żony Zuzanny z Delongów.

W 1894 ukończył gimnazjum w Cieszynie, następnie studia na Uniwersytecie Jagiellońskim i w Wiedniu. W 1899 obronił doktorat, a w 1902 habilitację ze statystyki na Uniwersytecie Lwowskim. Został na tej uczelni docentem prywatnym, zaś od 1904 profesorem nadzwyczajnym, a od 1910 profesorem zwyczajnym nauki i prawa administracyjnego. W latach 1915–1917 zastępował prof. Zbigniewa Pazdrę na katedrze nauk prawniczych Politechniki Lwowskiej, w roku akademickim 1916–1917 był dziekanem Wydziału Prawa Uniwersytetu Lwowskiego.

Cieszyn (czes. Těšín, łac. Tessin, niem. Teschen) – miasto powiatowe w województwie śląskim, nad rzeką Olzą, na Pogórzu Śląskim. Historyczna stolica Śląska Cieszyńskiego. Miasto leży na granicy z Republiką Czeską i do czasu wprowadzenia postanowień układu z Schengen (21 grudnia 2007) było tam zlokalizowane największe drogowe przejście graniczne południowej Polski.

Zakład Narodowy im. Ossolińskich – zasłużony dla polskiej nauki i kultury Instytut (do 1939 r. – łączył w sobie Bibliotekę, Wydawnictwo i Muzeum im. Lubomirskich), ufundowany dla Narodu Polskiego w 1817 roku przez Józefa Maksymiliana Ossolińskiego, otwarty w 1827 roku we Lwowie.

W latach 1905–1917 należał do Stronnictwa Narodowo-Demokratycznego. Od 1907 do 1918 pełnił mandat posła do parlamentu austriackiego, był tam wiceprzewodniczącym Koła Polskiego.

Był współzałożycielem i w latach 1918–1929 dyrektorem Głównego Urzędu Statystycznego w Warszawie. W latach 1919–1922 sprawował mandat posła na Sejm z listy PSL "Piast". Zgłosił projekt konstytucji Polski jako państwa federalnego, który został odrzucony przez Sejm. W 1920 współpracował przy tworzeniu Statutu Organicznego Województwa Śląskiego. W latach 1922–1927 był senatorem.

Gebethner i Wolff – znane warszawskie przedsiębiorstwo wydawnicze i księgarskie założone w 1857 przez Gustawa Adolfa Gebethnera i Augusta Roberta Wolffa przy Krakowskim Przedmieściu w Warszawie (Pałac Potockich), a później również w Krakowie. Istniało do 1950, zlikwidowane przez komunistów (antykwariat działał do 1961 r.).

Jerzy Karol Buzek (ur. 3 lipca 1940 w Śmiłowicach na Zaolziu) – polski polityk, profesor nauk technicznych, poseł na Sejm III kadencji oraz premier rządu RP w latach 1997–2001, od 2004 poseł do Parlamentu Europejskiego VI i VII kadencji, a od 14 lipca 2009 jego przewodniczący.

Autor pozycji Historia polityki narodowościowej rządu pruskiego wobec Polaków od traktatów wiedeńskich do ustaw wyjątkowych 1908 r. wydanej we Lwowie w 1909. Podkreślał w niej problem subhastacji, przechodzenia majątków polskich w ręce niemieckie.

Przypisy

J. Golec, S. Bojda, Słownik biograficzny ziemi cieszyńskiej, t. 1, Cieszyn 1993, s. 55.

Literatura dodatkowa

Stanisław Głąbiński: Buzek Józef. W: Polski Słownik Biograficzny. T. 3: Brożek Jan – Chwalczewski Franciszek. Kraków: Polska Akademia Umiejętności – Skład Główny w Księgarniach Gebethnera i Wolffa, 1937, s. 155–156. Reprint: Zakład Narodowy im. Ossolińskich, Kraków 1989, ISBN 8304032910