|
|
|
Polski Serwis Naukowy - OnLine od 1999 roku
RSS
Warto przeczytać: W dniach 9 - 10 lutego 2012 r. w Bari, Włochy, odbędzie się ósma, włoska konferencja naukowa nt. bibliotek cyfrowych.
W bibliotece cyfrowej zbiory są przechowywane w formatach cyfrowych i są dostępne lokalnie lub zdalnie. Tego rodzaju biblioteki znajdują różne zastoso... 12 mln zł zostanie w najbliższych latach wydane na ochronę żubra w trzech puszczach w północno-wschodniej Polsce: Białowieskiej, Boreckiej i Knyszyńskiej. Projekt jest dofinansowany z UE z programu Infrastruktura i Środowisko. Pieniądze będą m.in. prze... Kilkudziesięciu archeologów z całego świata zajmujących się pradziejami ludów mieszkających wzdłuż Nilu, będzie obradować na sympozjum "Origin and Early Development of Food Producing Cultures in Northeastern Africa - 30 years later" ("P... Wyniki nowych badań brytyjskich oraz niemieckich wskazują, że jeśli przemysł na świecie będzie rozwijać się w takim samym tempie jak obecnie, niemożliwe będzie utrzymanie wzrostu temperatury na Ziemi w obecnie ustalonych granicach. Badania, opisane w dwóch artykułach opublikowanych w czasopiśmie Nautre, opierały się na nowych symulacjach kompute... 21 lutego obchodzony jest Międzynarodowy Dzień Języka Ojczystego UNESCO, ustanowiony dla chronienia zanikających języków. W polskim Sejmie toczy się właśnie dyskusja na temat nadania statusu języka regionalnego dialektowi śląskiemu. Poseł...
Ostatnio na Forum:
Dyskusje
8
odp.
4
odp. Reklama:
Język abchaskiCzy wiesz że...? Język rosyjski (русский язык, russkij jazyk; dawniej też język wielkoruski) – język należący do grupy oraz jest jednym z pięciu języków oficjalnych a jednocześnie jednym z sześciu języków konferencyjnych Organizacji Narodów Zjednoczonych. Posługuje się pismem zwanym grażdanką, graficzną odmianą cyrylicy powstałą na skutek jej upraszczania. Języki kaukaskie – termin stosowany na określenie grupy języków, używanych przez rdzenną ludność Kaukazu. Pod względem liczby użytkowników rodzina języków kaukaskich nie jest zbyt liczna (zaledwie kilka mln), lecz wewnętrznie ogromnie zróżnicowana, ponieważ według rozmaitych zestawień może obejmować nawet do 50 różnych języków. Niektórzy językoznawcy uważają jednak, iż liczba ta jest znacznie przesadzona. Cyrylica – pismo alfabetyczne służące do zapisu języków wschodniosłowiańskich, większości południowosłowiańskich i innych. Nazwa nawiązuje do apostoła Słowian – św. Cyryla, który wspólnie ze św. Metodym, prowadząc misję wielkomorawską wśród Słowian zapisał i wprowadził do liturgii język słowiański. Do zapisu tego języka zostały stworzone dwa alfabety – głagolica i później cyrylica (pismo uproszczone na bazie dużego alfabetu greckiego – majuskuły oraz głagolicy, z której zostały przeniesione niektóre litery). Język abchaski (abch. аҧсуа бызшәа) należy do rodziny języków kaukaskich. Jest to język aglutynacyjny i polisynetyczny, używany w Abchazji (ok. 100 tys. osób) oraz w północno-wschodniej Turcji (ocenia się, iż liczba osób pochodzenia abchaskiego w Turcji może wynosić nawet 500 tys. osób, choć większość z nich język zna raczej biernie, na co dzień posługując się głównie tureckim). Samogłoski to głoski, przy powstawaniu których uczestniczą jedynie wiązadła głosowe, a strumień powietrza swobodnie przepływa przez kanał głosowy. Charakteryzują się regularnym rozkładem energii akustycznej, mają wyraźną strukturę formantową, która decyduje o ich barwie.
Ewlija Czelebi (tur.Evliya Çelebi) ur. 25 marca 1611 r. w Stambule, a dokładnie w jego dzielnicy Unkapany, zm. prawdopodobnie w 1683 r. (dokładna data i miejsce śmierci nie jest znane). Podróżnik turecki ciekawie opisujący kraje, które przebył w dziele swojego życia "Księdze podróży" ("Sejahatname"). Abchaski jest blisko spokrewniony z językiem abazyńskim. Wyróżnia się dialekty: abżujski (legł u podstawy języka literackiego), bzybski oraz sadzki (w Turcji). Język abchaski jest niezwykle interesujący ze względu na to, iż jest to język skrajnie spółgłoskowy. Niektóre gramatyki podają, iż w języku tym występują zaledwie dwie samogłoski: otwarta samogłoska a oraz zamknięta samogłoska ǝ. W zależności od pozycji w wyrazie obydwie te samogłoski mogą być wymawiane jako zbliżone do e, i, o lub u, jednak różnica między tymi dźwiękami nie jest relewantna i nie odgrywa większej roli dla rozumienia wyrazów. Czasem jednak, po uwzględnieniu wszystkich tych dźwięków podaje się liczbę 6 samogłosek. Z kolei liczba spółgłosek w dialekcie abżujskim, który stał się podstawą języka literackiego, wynosi 58, zaś w dialekcie bzybskim - 67. Dla porównania: w języku polskim mamy 8 samogłosek i 36 spółgłosek, co i tak - jeśli porównamy z innymi językami słowiańskimi - jest dużą liczbą. Spółgłoska to dźwięk języka mówionego powstający w wyniku całkowitego lub częściowego zablokowania przepływu powietrza przez aparat mowy (kanał głosowy). W czasie wymawiania spółgłosek powstaje szmer, gdy powietrze natrafia na przeszkodę (zwarcie, zbliżenie).
Język abazyński (Абаза бызшва / Abaza byzšwa) - język kaukaski, używany przez Abazyńczyków. Język ten, wraz z językami abchaskim, adygejskim, kabardyńskim oraz ubyskim należy do północno-zachodniej (abchazo-adygejskiej) grupy języków kaukaskich. Jak się ocenia, językiem tym posługuje się ok. 30-40 tys. osób, głównie w Karaczajo-Czerkiesji, a także niewielka liczba osób w Turcji oraz innych krajach Bliskiego Wschodu. Wyszczególnia się dwa dialekty: tapanta (który stał się podstawą języka literackiego) i aszchara (stosunkowo bliski językowi abchaskiemu). Ze względu na sytuację polityczną Abchazji, język abchaski ma dziś stosunkowo wysoki prestiż i jest jednym z lepiej rozwiniętych "małych" języków Kaukazu. Jest to, wraz z językiem rosyjskim, oficjalny język samozwańczej Republiki Abchazji. Język ten używany jest w prasie, radiu i telewizji, powstaje w nim literatura piękna oraz dzieła naukowe. Ze względu na dzieje tego języka, dużo jest w nim zapożyczeń tureckich, gruzińskich oraz najnowszych - rosyjskich. Dialekt (gr. διάλεκτος dialektos – "rozmowa, sposób mówienia") – regionalna odmiana języka, odznaczająca się swoistymi cechami fonetycznymi, leksykalnymi itp. Każdy posiada pewną liczbę wyrazów nie znanych innym odmianom, różnice leksykalnie mogą wynikać z odmiennych warunków przyrodniczych i kulturowych.
Język gruziński (gruz. ქართული ენა, kartuli ena) – język południowokaukaski, używany przez ok. 4,2 mln osób głównie w Gruzji, gdzie jest językiem urzędowym, oraz przez dalsze 2,5 mln w Turcji, Rosji, USA i Europie, jak też przez niewielkie grupy w Iranie (tj. Gruzini ferejdańscy) i Azerbejdżanie (Ingilojcy). Jest też używany jako język literacki przez zamieszkujące Gruzję niewielkie wspólnoty etniczne, nie posiadające piśmiennictwa we własnych językach: przez Swanów, Megrelów i Lazów. Alfabet abchaskiPierwsze świadectwa języka abchaskiego zostały utrwalone w XIV w. przez podróżującego przez te tereny Ewliję Czelebiego. Pierwsze próby zapisywania tego języka podjęto w XIX w., po przyłączeniu Abchazji do Rosji. Pierwszy abchaski alfabet opracował w 1862 r. rosyjski kaukazolog Piotr Uslar. Wkrótce potem, w 1865 r. ukazał się pierwszy abchaski elementarz. Opracowany przez Uslara alfabet był oparty na cyrylicy i składał się z 37 liter. W 1905 r. alfabet ów poszerzono dodając kilka nowych liter, przez co alfabet liczył już wówczas 55 znaków. Grażdanka (ros. skrót odprzymiotnikowy od grażdanskij szrift, tj. pismo świeckie) – zbliżona do form antykwy łacińskiej graficzna odmiana cyrylicy, opracowana i wprowadzona za czasów Piotra I Wielkiego w latach 1708-1711. Pierwotnie dokonano tylko modyfikacji kształtu liter.
Języki polisyntetyczne - jedna z odmian struktury języków według typologii morfologicznej. W językach takich znika w praktyce różnica między wyrazem a zdaniem (nawet złożonym), np. w jupik: Przypisy
Zobacz teżGruzini (gruz.: ქართველები - Kartwelebi) − naród kartwelski, zamieszkujący głównie Gruzję (4 mln), a także Turcję (1,5 mln), Rosję 300 tys. oraz Stany Zjednoczone (140 tys.). Posługuje się językiem gruzińskim, który należy do kartwelskiej rodziny językowej. Dominującym wyznaniem wśród Gruzinów jest prawosławie.
Piotr Uslar (ros. Петр Карлович Услар, ur. 1 września 1816 r., zm. 20 lipca 1875 r., według starego stylu 20 sierpnia 1816-8 lipca 1875) – rosyjski generał, inżynier i językoznawca niemieckiego pochodzenia, zasłużony badacz języków kaukaskich oraz etnografii ludów Kaukazu. Członek-korespondent Petersburskiej Akademii Nauk (od 1868 r.).
Czy wiesz że...? beta Języki słowiańskie – grupa języków w obrębie rodziny języków indoeuropejskich (podrodzina bałtosłowiańska). Składa się z trzech zespołów językowych: zachodnio-, wschodnio- i południowosłowiańskiego. Najstarsze zachowane manuskrypty z tekstami słowiańskimi pochodzą z X wieku. Do zapisu języków słowiańskich używane są lub były alfabety: głagolicki, cyrylicki i łaciński (w niewielkim zakresie również arabski). Wywodzą się z języka prasłowiańskiego używanego przez dawnych Słowian, który uległ ostatecznemu rozbiciu na dialekty regionalne w wyniku ekspansji Słowian na Bałkany w VI wieku naszej ery.
Język polski (polszczyzna) należy wraz z językiem czeskim, słowackim, pomorskim (kaszubskim), dolnołużyckim, górnołużyckim oraz wymarłym połabskim do grupy języków zachodniosłowiańskich, stanowiących część rodziny języków indoeuropejskich.
Turcja (tur. Türkiye, Republika Turcji – Türkiye Cumhuriyeti) – państwo położone w Azji na półwyspie Azja Mniejsza, a częściowo również w Europie ze stolicą w Ankarze. Część europejska – Tracja stanowi 3% powierzchni i oddzielona jest od części azjatyckiej morzem Marmara oraz cieśninami Bosfor i Dardanele. Turcja jest krajem czterech mórz, gdyż od północy otacza ją Morze Czarne, od zachodu Morze Egejskie i morze Marmara, a od południa Morze Śródziemne – nazywane w języku tureckim Morzem Białym.
Alfabet łaciński (łacinka), tzw. alfabet rzymski – alfabet, system znaków służących do zapisu większości języków europejskich oraz wielu innych. Jest najbardziej rozpowszechnionym alfabetem na świecie – posługuje się nim ok. 35% ludzkości. Wywodzi się z systemu służącego do zapisu łaciny.
Rosja, Federacja Rosyjska (. Rosja jest największym państwem na świecie według powierzchni, jej terytorium jest większe od kontynentu: Europy, Australii i Antarktydy. Pod względem liczby ludności zajmuje 9. miejsce (po Chinach, Indiach, USA, Indonezji, Brazylii, Pakistanie, Bangladeszu i Nigerii).
Abchazowie, Abchazi (nazwa własna: Apsua) – rdzenna ludność Abchazji, licząca w Abchazji około 100 tys. osób. Liczne populacje występują także w Turcji, liczna emigracja zarobkowa w Federacji Rosyjskiej i w mniejszym stopniu w krajach arabskich, dokąd wyemigrowali w XIX w. oraz w Europie Zachodniej (emigracja zarobkowa). W XIX wieku ponad połowa populacji Abchazów wyemigrowała do Turcji (muhadżirstwo), kolejna duża fala emigracji ludności abchaskiej w latach 1918-1922-w konsekwencji powstała silna diaspora abchaska w Turcji. Abchazowie wyznają islam sunnicki (od XV w.) i prawosławie (chrześcijaństwo zaczęło rozprzestrzeniać się na tych terenach już w IV w. n.e.), przy czym przedstawiciele tego narodu, żyjący w Rosji, są w większość prawosławni, zaś abchaska diaspora wyznaje islam.
Aglutynacyjność (dosł. sklejanie) – w językoznawstwie proces morfologiczny polegający na stosowaniu różnego rodzaju afiksów, określających funkcję składniową wyrazu w wypowiedzeniu. Od końcówek fleksyjnych afiksy te odróżnia luźniejszy związek z rdzeniem wyrazu oraz ich częsta jednofunkcyjność – zazwyczaj określają one tylko jedną kategorię gramatyczną, co niesie za sobą konieczność jednoczesnego dodawania do wyrazu wielu afiksów (np. tur. geliyorum = "idę", gdzie -iyor oznacza czas teraźniejszy, a -um pierwszą osobę). Powyższa treść oraz zamieszczone w niej powiązane definicje/pojęcia - udostępniane są na licencji Creative Commons: uznanie autorstwa, na tych samych warunkach, z możliwością obowiązywania dodatkowych ograniczeń.
Zobacz szczegółowe informacje o warunkach korzystania
Wszystkie hasła znajdujące się w naszym mirrorze Wikipedii mają znaczenie informacyjne i edukacyjne. Nie mogą być traktowane jako porady. |