|
|
|
Polski Serwis Naukowy - OnLine od 1999 roku
RSS
Warto przeczytać: Prof. Józef Szykulski z Zakładu Archeologii Epoki Kamienia Instytutu Archeologii Uniwersytetu Wrocławskiego wygłosi 18 stycznia prelekcję "Jaskinie i mumie. Badania archeologiczne w Peru", na temat kierowanego przez siebie projekt... Odkryciem cmentarzyska słabo znanego ludu sprzed 2 tys. lat u ujścia rzeki Tambo i kilkudziesięciu nieznanych obozowisk o chronologii sięgającej IX tysiąclecia p.n.e. w rejonie jeziora Jucumarini w Peru, mogą pochwalić się archeolodzy z Uniw... Unikalną w skali światowej strefę geologiczną i biologiczną kanionu Colca badało jedenastu naukowców z Akademii Górniczo Hutniczej i Uniwersytetu Pedagogicznego w Krakowie, Uniwersytetu Śląskiego, Głównego Instytutu Górnictwa i Uniwersytetu im. Kochanowsk... Polscy podróżnicy i naukowcy zabiegają, aby władze Peru utworzyły park narodowy dla ochrony słynnego kanionu Colca, odkrytego 30 lat temu przez polską ekspedycję Canoandes 79.We wrześniu w Peru ukazała się książka przedstawiająca plon wyprawy do kanionu w... Pochówki z bogatym wyposażeniem znaleźli polscy archeolodzy podczas badań w świątyni-mauzoleum w Castillo de Huarmey na północnym wybrzeżu Peru. "Waga znalezisk świadczy, że między VII a IX w n.e. było to główne centrum ekspansji Imperium Wari w te...
Ostatnio na Forum:
Dyskusje
8
odp.
4
odp. Reklama:
Język ajmaraCzy wiesz że...? Andy (hiszp. Los Andes, Cordillera de los Andes) to góry fałdowe znajdujące się w Ameryce Południowej na terenie Wenezueli, Kolumbii, Ekwadoru, Peru, Boliwii, Chile oraz Argentyny. Góry ciągną się wzdłuż Oceanu Spokojnego od zatoki Paria na północy po Ziemię Ognistą na południu, na przestrzeni ponad 9000 km, co sprawia, że jest to najdłuższy łańcuch górski na Ziemi. Szerokość Andów wynosi 200–800 km. Najwyższe szczyty to Aconcagua (6959 m n.p.m.), Ojos del Salado (6893 m n.p.m.) oraz Nevado Pissis (6793 m n.p.m.). Makrojęzyk (ang. macrolanguage), termin stosowany w językoznawstwie. Kategoria wprowadzona przez międzynarodowy standard ISO-639 na określenie języków, które posiadają kilka odmian, nie zawsze wzajemnie zrozumiałych, ale które ze względów pozajęzykowych (kulturowych, politycznych, etnicznych, religijnych itd.) traktowane są jako warianty tego samego języka. Niektóre języki posiadają kilkadziesiąt takich wariantów (np. arabski 30, keczua 44, zapotecki aż 58). Indianie – najliczniejsza i najbardziej zróżnicowana z trzech – obok Inuitów (Eskimosów) i Aleutów – grup ludności tubylczej (rdzennej, autochtonicznej) zamieszkujących oba kontynenty amerykańskie, obejmująca – zarówno dawniej, jak i dziś – setki ludów, plemion i grup o bardzo różnym charakterze i stopniu rozwoju. W tradycyjnej antropologii zaliczani są do rasy żółtej. Język ajmara (aymara) – język z rodziny ajmara, którym posługują się Indianie Ajmara. Ajmara niekiedy łączony jest z językiem keczua, tworząc wraz z nim tzw. subfylę keczumarańską. Inną klasyfikację proponuje Ethnologue, traktując ajmara jako tzw. makrojęzyk na który składają się dwa główne języki: ajmara centralny (w Boliwii i innych krajach) oraz ajmara południowy (w Peru). Język – ukształtowany społecznie system budowania wypowiedzi, używany w procesie komunikacji interpersonalnej. Na język składają się dwa elementy:
Aglutynacyjność (dosł. sklejanie) – w językoznawstwie proces morfologiczny polegający na stosowaniu różnego rodzaju afiksów, określających funkcję składniową wyrazu w wypowiedzeniu. Od końcówek fleksyjnych afiksy te odróżnia luźniejszy związek z rdzeniem wyrazu oraz ich częsta jednofunkcyjność – zazwyczaj określają one tylko jedną kategorię gramatyczną, co niesie za sobą konieczność jednoczesnego dodawania do wyrazu wielu afiksów (np. tur. geliyorum = "idę", gdzie -iyor oznacza czas teraźniejszy, a -um pierwszą osobę). Obecnie językiem ajmara posługuje się ok. 2,2 mln osób, głównie w Andach, a w Peru oraz Boliwii jest jednym z języków urzędowych (obok hiszpańskiego i keczua). Ajmara jest językiem aglutynacyjnym i, do pewnego stopnia, polisyntetycznym, z szykiem wyrazów SOV. FonologiaSamogłoski: Język ajmara posiada trzy samogłoski krótkie a, o, u, oraz odpowiadające im trzy samogłoski długie, zaznaczane w grafii za pomocą znaku umlautu: ä, ö, ü. Język hiszpański – język należący do rodziny romańskiej języków indoeuropejskich. Współczesne standardy literackie (z Hiszpanii i Ameryki hiszpańskojęzycznej) wywodzą się ze średniowiecznego języka kastylijskiego. Jeszcze dziś język hiszpański bywa nazywany kastylijskim, dla odróżnienia go od innych języków używanych w Hiszpanii (zob. niżej).
Peru (Perú, Republika Peru – República del Perú) – paÅ„stwo w zachodniej części Ameryki PoÅ‚udniowej, nad Oceanem Spokojnym. Jest to trzecie co do wielkoÅ›ci paÅ„stwo kontynentu po Brazylii i Argentynie oraz drugi najwiÄ™kszy kraj andyjski po Argentynie. StolicÄ… Peru jest Lima. SpółgÅ‚oski: EtymologiaDawna sugestia, że sÅ‚owo "ajmara" pochodzi od słów "jaya" (starożytny) i "mara" (rok, czas) jest, z dużą dozÄ… prawdopodobieÅ„stwa, błędna. Prawdziwa etymologia nazwy pozostaje niejasna. Informacje na ten temat można znaleźć w książce LingüÃstica Aimara napisanej przez szanowanego peruwiaÅ„skiego jÄ™zykoznawcÄ™ Rodolfo Cerrón-Palomino (2000: s. 34-6). Boliwia, Wielonarodowe PaÅ„stwo Boliwia () – paÅ„stwo na kontynencie poÅ‚udniowoamerykaÅ„skim. Graniczy z BrazyliÄ… na północy i wschodzie, Paragwajem i ArgentynÄ… na poÅ‚udniu oraz z Chile i Peru na zachodzie. PaÅ„stwo nie posiada dostÄ™pu do morza.
Ajmara, Ajmarowie (Aymara) – lud południowoamerykański, należący do keczuańskiej rodziny językowej. Na początku naszej ery zamieszkiwał tereny Boliwii, z głównym ośrodkiem w Tiahuanaco, i w Peru. W okresie II-V w. stworzył na tym obszarze wysoką cywilizację (w pobliżu jeziora Titicaca). W XIV w. został podbity przez Inków. W okresie konkwisty hiszpańskiej częściowo wyniszczony. Niezwykłe cechyJęzyk ajmara posiada szereg cech, które są cytowane jako niezwykłe. Na przykład, ajmara jest podawany jako język używający logiki trójwartościowej (większość języków używa logiki dwuwartościowej). Umberto Eco w Ricerca della Lingua Perfetta Nella Cultura Europea (W Poszukiwaniu Idealnego Języka w Kulturze Europejskiej) pisze o ajmara jako języku z niezwykła giętkością i zdolnością do neologizmów. Języki polisyntetyczne - jedna z odmian struktury języków według typologii morfologicznej. W językach takich znika w praktyce różnica między wyrazem a zdaniem (nawet złożonym), np. w jupik:
SOV (ang. Subject Object Verb, dosł. podmiot dopełnienie orzeczenie) – skrót oznaczający typ zdania, w którym podmiot występuje przed dopełnieniem, a orzeczenie występuje na końcu oraz typ języka, w którym takie zdania są dominujące. Jest to jeden z dwóch najpopularniejszych typów obok SVO. BibliografiaMajewicz, Alfred F., Języki świata i ich klasyfikacja, PWN, Warszawa, 1989, ISBN 83-01-08163-5 Linki zewnętrznePrzypisy
Czy wiesz że...? beta Język keczua, kiczua (runa simi; hiszp. quechua) – język z rodziny keczua, którym posługują się Indianie Keczua. Był językiem urzędowym imperium inkaskiego aż do jego upadku, a po konkwiście do jego rozpowszechnienia przyczynili się misjonarze, przyjmując go za oficjalny język ewangelizacji. Obecnie językiem keczua posługuje się ok. 11 mln osób, głównie w Andach, od Argentyny, przez Ekwador aż po Kolumbię, a w Peru oraz Boliwii jest jednym z języków urzędowych (obok hiszpańskiego). Z języka keczua wywodzą się polskie wyrazy, takie jak inka, lama, puma, kauczuk, kondor czy guano. Powyższa treść oraz zamieszczone w niej powiązane definicje/pojęcia - udostępniane są na licencji Creative Commons: uznanie autorstwa, na tych samych warunkach, z możliwością obowiązywania dodatkowych ograniczeń.
Zobacz szczegółowe informacje o warunkach korzystania
Wszystkie hasła znajdujące się w naszym mirrorze Wikipedii mają znaczenie informacyjne i edukacyjne. Nie mogą być traktowane jako porady. |