Droga Czytelniczko, Drogi Czytelniku,

Czerniak złośliwy jest często występującym nowotworem złośliwym skóry. Niestety wyniki leczenia czerniaka w Polsce należą do najgorszych w Europie. Niezrozumiałe pozostają przyczyny późnego rozpoznawania czerniaka skóry, którego diagnostyka jest najprostszą i najtańszą w całej onkologii.

Kierujemy do Ciebie prośbę o wypełnienie anonimowej ankiety, która pozwoli na ocenę naszej wiedzy o czerniaku skóry, a w szczególności o profilaktyce i leczeniu tej choroby.
Czas jaki to zajmie - około 10-15 minut.

Czy chcesz pomóc w badaniach naukowych - odpowiedzieć na nasze pytania?

TAK, wypełniam
NIE, odmawiam

Zebrane informacje wykorzystane zostaną wyłącznie do celów naukowych
Polski Serwis Naukowy - OnLine od 1999 roku RSS RSS
  auto?
Dodaj do: 
Dodaj link do serwisu Facebook   Dodaj link do opisu GG  Dodaj link do serwisu Wykop   Dodaj link do serwisu Google   Dodaj link do serwisu Twitter  Dodaj link do serwisu Wyczaj.to   Dodaj link do serwisu Gwar   Dodaj link do serwisu Delicious  Dodaj link do serwisu Digg   Dodaj link do serwisu Furl   Dodaj link do serwisu Magnolia  Dodaj link do serwisu Reddit   Dodaj link do serwisu Simpy   Dodaj link do serwisu Slashdot  Dodaj link do serwisu Technorati   Dodaj link do serwisu YahooMyWeb
Warto przeczytać:
 
I Śląskie Dni Społeczeństwa Informacyjnego
"Truizmem stało się już twierdzenie, że współczesna gospodarka opiera się na wiedzy. Jest oczywiste, że tylko regiony potrafiące zapewnić swoim mieszkańcom realizację takich właśnie potrzeb, mają szansę stać się motorami rozwoju i atrakcyjnym...
 
Na dolnośląskie łąki wypuszczono kolejne susły moręgowane
Ponad czterdzieści susłów moręgowanych wypuścili 5 sierpnia na łąki w Jakubowie Lubińskim (Dolnośląskie) przyrodnicy z Polskiego Towarzystwa Ochrony Przyrody "Salamandra". Jak poinformował kierownik projektu dr Andrzej Kepel, celem akcji jest zwię...
 
Śląskie/ Rozpoczęły się zajęcia szkoły j. polskiego dla obcokrajowców
Ponad stu pięćdziesięciu obcokrajowców przyjechało w niedzielę do Cieszyna, żeby wziąć udział w 21. Letniej Szkole Języka, Literatury i Kultury Polskiej Uniwersytetu Śląskiego - poinformował rzecznik prasowy szkoły Marcin Maciołek. Kurs w ramach 21. Letniej Szkoły J...
 
Dwa śląskie bolidy wystartują na brytyjskim torze Silverstone
Studenci Politechniki Śląskiej po raz trzeci wystartują w wyścigu The Greenpower Corporate Challenge, który odbędzie się 29 kwietnia 2012 r. na słynnym torze wyścigowym Silverstone w Wielkiej Brytanii. Tym razem ubiegłoroczni zdobywcy drugiego miejsca, wystartu...
 
Prof. Woźniczka: powstania śląskie zbyt mało znane i promowane
Rola powstań śląskich jest marginalizowana, choć powinny być ważnym elementem budowy regionalnej tożsamości i wiedzy o Śląsku - uważa specjalizujący się w dziejach regionu historyk z Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach prof. Zygmunt Woźniczka. W latach 1919-1...

Reklama:


Język lapoński

Czy wiesz że...?
Ugrofinowie — grupa ludów uralskich posługujących się językami należącymi do grupy ugrofińskiej, zamieszkujących w północno-wschodniej Europie (głównie Rosja) i zachodniej Syberii. Niegdyś obszary zamieszkane przez plemiona ugrofińskie zajmowały znacznie większą powierzchnię; obecnie poszczególne narody ugrofińskie (z wyjątkiem ludów bałtofińskich) zamieszkują tereny nie mające ze sobą styczności geograficznej.

Język urzędowy - język, który otrzymał unikatowy status prawny na terenie państwa lub regionu administracyjnego. Zazwyczaj jest to język używany w krajowych strukturach legislacyjnych np. parlamencie, choć prawo niektórych krajów wymaga, by dokumenty urzędowe były przedstawiane również w innych językach.

Języki permskie to grupa języków ugrofińskich (rodzina uralska); są językami urzędowymi w Udmurcji i Republice Komi (Federacja Rosyjska). Języki permskie obok języka węgierskiego są najstarszymi zapisanymi językami ugrofińskimi; pierwsze teksty pochodzą z drugiej połowy XIV w. (znane jedynie z opisów, ponieważ oryginały zaginęły w XVIII w.)
Rozmieszczenie języków lapońskich: 1.południowolapoński, 2. ume, 3. pite, 4. lule, 5. północnolapoński, 6. skolt, 7. inari, 8. kildin, 9. ter. Obszar ciemniejszy oznacza gminy, w których języki lapońskie są językami urzędowymi.

Języki lapońskie (jęz. saamskie, saami) – grupa języków ugrofińskich (rodzina uralska), różniących się jednak dość znacznie od pozostałych języków ugrofińskich i nie zaliczanych do żadnego z trzech głównych zespołów językowych tj. bałtyckofińskiego, permskiego ani wołżańskiego. Posługuje się nimi ok. 35 tys. Lapończyków, zamieszkujących Laponię na dalekiej północy Skandynawii. Pozostałe około 100 tys. Lapończyków mówi językami urzędowymi krajów, w których mieszkają. Wszystkie języki lapońskie (oprócz języka północnolapońskiego) są zagrożone wymarciem.

Saamowie (Saami lub Sámi), Lapończycy – lud zamieszkujący Laponiękrainę historyczno-geograficzną w Europie Północnej, obecnie w granicach: Norwegii, Finlandii, Rosji oraz Szwecji. Lapończycy to pierwotna ludność całej Skandynawii.

Finlandia, Republika Finlandii (fiń. Suomi, Suomen Tasavalta; szw. Finland, Republiken Finland) – państwo w Europie Północnej, powstałe po odłączeniu od Rosji w 1918. Członek Unii Europejskiej. Graniczy od zachodu ze Szwecją i z Bałtykiem, od północy z Norwegią i od wschodu z Rosją.

W Norwegii, Szwecji i Finlandii języki lapońskie mają status regionalnych języków urzędowych.

Języki te są podobne do fińskiego, ale przypuszcza się, że pierwotnie Lapończycy mogli mieć swój własny język. Dopiero długie sąsiedztwo ludów ugrofińskich, którzy górowali nad nimi poziomem kultury materialnej i społecznej, wywarło wpływ na języki tego ludu. Piśmiennictwo w tych językach istnieje od XVII w. Języki lapońskie zachodnie w Norwegii, Szwecji i części Finlandii zapisywane są alfabetem łacińskim, a lapońskie wschodnie w Rosji i częściowo w Finlandii - grażdanką.

Język – ukształtowany społecznie system budowania wypowiedzi, używany w procesie komunikacji interpersonalnej. Na język składają się dwa elementy:

Alfabet łaciński (łacinka), tzw. alfabet rzymskialfabet, system znaków służących do zapisu większości języków europejskich oraz wielu innych. Jest najbardziej rozpowszechnionym alfabetem na świecie – posługuje się nim ok. 35% ludzkości. Wywodzi się z systemu służącego do zapisu łaciny.

Klasyfikacja

Podane liczby oznaczają liczbę aktywnych użytkowników języka.

  • Języki lapońskie:
  • lapońskie zachodnie (używane na terenach Norwegii i Szwecji)
  • grupa południowa
  • język południowolapoński – około 600 osób (1995)
  • język ume – niemal wymarły, około 10 osób (2010)
  • grupa północna
  • język pite – niemal wymarły, około 20 osób (2010)
  • język lule – 2000 osób (1995)
  • język północnolapoński – 20700 osób (1995)
  • lapońskie wschodnie (używane na terenach Finlandii i Rosji)
  • język skolt – 420 osób (2001)
  • język inari – 300 osób (2001)
  • język kildin – 500 osób (2007)
  • język ter – niemal wymarły, 2 osoby (2010)
  • język akkala – wymarły w 2003 roku
  • język kemi – wymarły
  • Klasyfikacja podana za Saami Linguistics, która jednak nie obejmuje wymarłego języka kemi.

    Język akkala - słabo poznany i obecnie wymarły język z grupy języków lapońskich wschodnich. Posługiwali się nim mieszkańcy kilku osad na Półwyspie Kolskim w Rosji. Ostatni użytkownik, Marja Sergina, zmarł 29 grudnia 2003 roku. Przez wiele lat uznawany był za dialekt języka kildin.

    Szwecja, Królestwo Szwecji (Sverige, Konungariket Sverige) – państwo w Europie Północnej, zaliczane do państw skandynawskich. Szwecja jest członkiem Unii Europejskiej od 1995 roku. Graniczy z Norwegią, Finlandią i Danią.

    Piśmiennictwo

    Pierwsze utwory napisane w językach lapońskich (pochodzące z XVIII w.) były drukami religijnymi: przekład Biblii, katechizm, modlitewniki, zbiory pieśni, kalendarze i abecadła. Ilość wydawnictw tego typu była bardzo duża. Obecnie książki i gazety lapońskie ukazują się w dwóch językach literackich: w języku północnolapońskim w Norwegii i Szwecji oraz w języku inari w Finlandii. Oprócz podręczników i gazet istnieje samodzielna literatura lapońska.

    Język saami północny, język północnolapoński - jeden z kilku języków używanych przez ugrofiński lud Saami w północnej części Norwegii, Finlandii i Szwecji, o największej liczbie użytkowników. Nazwa "lapoński", "Lapończycy" jest uważana przez Saami za obraźliwą.

    Laponia (fiń. Lappi, szw. i norw. Lappland, ros. Лапландия, lapońskie Sápmi) – region w północnej Europie, obejmujący swoim zasięgiem Półwysep Kolski w Rosji oraz północne tereny trzech państw nordyckich: Finlandii, Szwecji i Norwegii. Zajmuje obszar ok. 380 000 km².

    Przypisy

    1. Wielka Encyklopedia Powszechna PWN. T. 6: Kont–Mam. Warszawa: PWN, 1965, s. 388. 
    2. M. Paul Lewis: Ethnologue: Languages of the World. Wyd. 16. Dallas, Tex.: SIL International, 2009.  (ang.) (jęz. południowolapońskipitelulepółnocnolapońskiskoltinarikildinakkala)
    3. Lisa Karpowa: The 5 Smallest Languages of the World (ang.). 18.02.2010. [dostęp 2011-10-31].
    4. Péter Hajdú: Narody i języki uralskie. Warszawa: PWN, 1971.  Oryginał: Finnugar népek és nyelvek. Budapest: 1962. 

    Bibliografia

  • Ida. Toivonen, Diane Carlita Nelson: Saami Linguistics. Amsterdam ; Philadelphia: John Benjamins Pub., 2007. ISBN 978-90-272-4803-9. 
  • Linki zewnętrzne

  • Północnolapońska wersja Wikipedii
  • Południowolapoński zaczątek Wikipedii w Inkubatorze w języku niemieckim
  • Południowolapoński zaczątek Wikipedii w Inkubatorze w języku angielskim
  • Języki wołżańskie,określane też jako języki: wołżańsko-fińskie, fińsko-maryjskie lub fińsko-czeremiskie- grupa językowa w obrębie uralskiej rodziny językowej.

    Kultura (z łac. colere = "uprawa, dbać, pielęgnować, kształcenie") – termin ten jest wieloznaczny, pochodzi od łac. cultus agri ("uprawa ziemi"), interpretuje się go w różny sposób przez przedstawicieli różnych nauk. Kulturę można określić jako ogół wytworów ludzi, zarówno materialnych, jak i niematerialnych: duchowych, symbolicznych (takich jak wzory myślenia i zachowania).





    Czy wiesz że...? beta

    Język fiński (suomi, IPA: /ˈsuɔmi/, suomen kieli) – język należący do podgrupy języków bałtyckofińskich, zaliczanej do podrodziny języków ugrofińskich z rodziny uralskiej. Najbliżej jest spokrewniony m.in. z językiem estońskim oraz językami ludów północno-zachodniej Rosji, dalsze pokrewieństwo łączy go z językiem węgierskim.
    Język południowolapoński (Åarjelsaemien gïele) – jeden z języków lapońskich (saami), używany w środkowej części Szwecji i Norwegii. Silnie zagrożony wymarciem. Posługuje się nim zaledwie po 300 osób w Szwecji i Norwegii.
    Grażdanka (ros. skrót odprzymiotnikowy od grażdanskij szrift, tj. pismo świeckie) – zbliżona do form antykwy łacińskiej graficzna odmiana cyrylicy, opracowana i wprowadzona za czasów Piotra I Wielkiego w latach 1708-1711. Pierwotnie dokonano tylko modyfikacji kształtu liter.
    Język lule (Julevsámegiella) – język lapoński, którym posługuje się ok. 2000 osób w północnych częściach Szwecji (ok. 1500 osób) i Norwegii (ok. 500 osób). Wśród języków lapońskich plasuje się na drugim miejscu pod względem liczby użytkowników, po północnolapońskim.
    Wydawnictwo Naukowe PWN SA – polskie wydawnictwo z siedzibą w Warszawie, założone w 1951, w obecnej formie prawnej działające od 1997. Jednostka dominująca grupy kapitałowej, w skład której wchodzi kilkanaście przedsiębiorstw, głównie wydawnictw.
    Rosja, Federacja Rosyjska (. Rosja jest największym państwem na świecie według powierzchni, jej terytorium jest większe od kontynentu: Europy, Australii i Antarktydy. Pod względem liczby ludności zajmuje 9. miejsce (po Chinach, Indiach, USA, Indonezji, Brazylii, Pakistanie, Bangladeszu i Nigerii).
    Język inari (inari: anarâškielâ) - język lapoński, którym posługuje się około 300 mieszkańców gminy Inari w północnej Finlandii. Według Sámediggi (Parlamentu Saami w Finlandii) 269 osób używa inari jako pierwszego języka. Jest on uznawany za poważnie zagrożony wyginięciem, ponieważ większość posługujących się nim to osoby w wieku średnim i starsze, jedynie kilka dzieci uczy się obecnie inari.
    Powyższa treść oraz zamieszczone w niej powiązane definicje/pojęcia - udostępniane są na licencji Creative Commons: uznanie autorstwa, na tych samych warunkach, z możliwością obowiązywania dodatkowych ograniczeń. Zobacz szczegółowe informacje o warunkach korzystania

    Wszystkie hasła znajdujące się w naszym mirrorze Wikipedii mają znaczenie informacyjne i edukacyjne.
    Nie mogą być traktowane jako porady.