|
|
|
Polski Serwis Naukowy - OnLine od 1999 roku
 RSS
Dodaj do:
Warto przeczytać: Pierwszymi ludźmi, którzy zaczęli używać pisma, byli prawdopodobnie mieszkańcy starożytnej Mezopotamii, państwa leżącego niegdyś na terenie dzisiejszego Iraku. Pisali oni już w czwartym tysiącleciu przed... Stymulator, umożliwiający zbadanie obszarów mózgu zaangażowanych w analizę znaków dotykowych, opracowuje Weronika Dębowska z Instytutu Biologii Doświadczalnej im. M. Nenckiego. Dzięki urządzeniu będzie można obserwować, które rejony w mózgu i jak zmienia... "Truizmem stało się już twierdzenie, że współczesna gospodarka opiera się na wiedzy. Jest oczywiste, że tylko regiony potrafiące zapewnić swoim mieszkańcom realizację takich właśnie potrzeb, mają szansę stać się motorami rozwoju i atrakcyjnym... Ponad czterdzieści susłów moręgowanych wypuścili 5 sierpnia na łąki w Jakubowie Lubińskim (Dolnośląskie) przyrodnicy z Polskiego Towarzystwa Ochrony Przyrody "Salamandra". Jak poinformował kierownik projektu dr Andrzej Kepel, celem akcji jest zwię... Ponad stu pięćdziesięciu obcokrajowców przyjechało w niedzielę do Cieszyna, żeby wziąć udział w 21. Letniej Szkole Języka, Literatury i Kultury Polskiej Uniwersytetu Śląskiego - poinformował rzecznik prasowy szkoły Marcin Maciołek. Kurs w ramach 21. Letniej Szkoły J...
Ostatnio na Forum:
Dyskusje
8
odp.
4
odp. Reklama:
 Język osetyjskiCzy wiesz że...? Język rosyjski (русский язык, russkij jazyk; dawniej też język wielkoruski) – język należący do grupy oraz jest jednym z pięciu języków oficjalnych a jednocześnie jednym z sześciu języków konferencyjnych Organizacji Narodów Zjednoczonych. Posługuje się pismem zwanym grażdanką, graficzną odmianą cyrylicy powstałą na skutek jej upraszczania. Języki kaukaskie – termin stosowany na określenie grupy języków, używanych przez rdzenną ludność Kaukazu. Pod względem liczby użytkowników rodzina języków kaukaskich nie jest zbyt liczna (zaledwie kilka mln), lecz wewnętrznie ogromnie zróżnicowana, ponieważ według rozmaitych zestawień może obejmować nawet do 50 różnych języków. Niektórzy językoznawcy uważają jednak, iż liczba ta jest znacznie przesadzona. Alfabet łaciński (łacinka), tzw. alfabet rzymski – alfabet, system znaków służących do zapisu większości języków europejskich oraz wielu innych. Jest najbardziej rozpowszechnionym alfabetem na świecie – posługuje się nim ok. 35% ludzkości. Wywodzi się z systemu służącego do zapisu łaciny. Język osetyjski, osetyński (Ирон æвзаг, Iron ævzag lub Иронау, Ironau) należy wraz z językiem tackim i tałyskim do podgrupy irańskiej języków indoirańskich, którymi mówi się na Kaukazie. Uważa się, iż jest kontynuacją języka starożytnych Scytów, a ściślej - dialektów zachodnioscytyjskich. Alfabet (nazwa pochodzi od pierwszych liter alfabetu greckiego: alfa i beta) – najpopularniejszy system zapisywania mowy. Terminu używany w trzech głównych, powiązanych ze sobą i niekiedy mylonych znaczeniach, co jest źródłem licznych nieporozumień w dziedzinie historii i teorii pisma, oraz w jednym znaczeniu pochodnym. Piąty sens obejmuje użycie niepoprawne, czyli nazywanie "alfabetami" systemów nie będących nimi (pseudoalfabetów).
Języki irańskie – podrodzina języków indoeuropejskich, którymi posługuje się około 75 mln osób zamieszkujących Bliski i Środkowy Wschód oraz Azję Środkową. Wśród nich najbardziej rozpowszechnione są: perski (21 mln), paszto (20 mln) i kurdyjski (16 mln). Językiem osetyjskim posługują się Osetyjczycy w leżącej na terenie Federacji Rosyjskiej Republice Północna Osetia - Alania oraz w stanowiącej oficjalnie część Gruzji Osetii Południowej. Ogólna liczba posługujących się tym językiem oceniana jest na ok. 500 tys. osób. Wyróżnia się dwa główne dialekty: zachodnioosetyjski Digoron oraz wschodnioosetyjski Iron, do którego zalicza się także dialekt Tual, którym posługuje się ludność Osetii Południowej. Osetyjski zachował wiele archaicznych cech, charakterystycznych dla języków irańskich (m.in. zachowanie przypadków), natomiast jego fonetyka jest pod silnym wpływem sąsiednich języków kaukaskich. W słowniku widoczne są silne wpływy języka rosyjskiego. Osetia Południowa (gruz.: სამხრეთ ოსეთი – trl.: Samxret’ Oset’i, trb.: Samchret Oseti; oset.: Хуссар Ирыстон – trl.: Hussar Iryston, trb.: Chuszszar Iryszton; ros. Южная Осетия – trl.: Ûžnaâ Osetiâ, trb.: Jużnaja Osietija) – rejon w północnej Gruzji obejmujący tereny istniejącego do 1991 roku Południowoosetyjskiego Obwodu Autonomicznego, wchodzącego w skład ówczesnej Gruzińskiej SRR. Zajmuje powierzchnię 3,9 tys. km².
Gruzja (gruz. საქართველო, Sakartwelo) – państwo na Kaukazie Południowym (Zakaukaziu). Obszar 69,7 tys. km². Graniczy na północy z Rosją, na wschodzie z Azerbejdżanem, a na południu z Armenią i Turcją; zachodnią granicę kraju wyznacza wybrzeże Morza Czarnego. Stolicą Gruzji jest Tbilisi. Patronem Gruzji jest św. Jerzy. Początki piśmiennictwa - od XVIII w.. Za najwybitniejszego twórcę posługującego się językiem osetyjskim uważa się tworzącego w drugiej połowie XIX w. Kostę Chetagurowa. 
 
Do zapisu języka osetyjskiego wykorzystywane mogą być alfabety oparte na alfabecie gruzińskim albo łacińskim. Od 1937 r. oficjalnie używany jest alfabet, oparty na rosyjskiej grażdance: Dialekt (gr. διάλεκτος dialektos – "rozmowa, sposób mówienia") – regionalna odmiana języka, odznaczająca się swoistymi cechami fonetycznymi, leksykalnymi itp. Każdy posiada pewną liczbę wyrazów nie znanych innym odmianom, różnice leksykalnie mogą wynikać z odmiennych warunków przyrodniczych i kulturowych.
Grażdanka (ros. skrót odprzymiotnikowy od grażdanskij szrift, tj. pismo świeckie) – zbliżona do form antykwy łacińskiej graficzna odmiana cyrylicy, opracowana i wprowadzona za czasów Piotra I Wielkiego w latach 1708-1711. Pierwotnie dokonano tylko modyfikacji kształtu liter. А, Æ, Б, В, Г, Гъ, Д, Дж, Дз, Ё, Е, Ж, З, И, Й, К, Къ, Л, М, Н, О, П, Пъ, Р, С, Т, Тъ, У, Ф, Х, Хъ, Ц, Цъ, Ч, Чъ, Ш, Щ, Ъ, Ы, Ь, Э, Ю, Я а, æ, б, в, г, гъ, д, дж, дз, е, ё, з, и, й, к, къ, л, м, н, и, п, пъ, р, с, т, тъ, у, ф, х, хъ, ц, цъ, ч, чъ, ш, щ, ъ, ы, ь, э, ю, я Charakterystyczną literą w alfabecie osetyjskim jest æ, która nie występuje w żadnym innym alfabecie cyrylickim. Języki indoirańskie są największą grupą języków indoeuropejskich, w skład której wchodzą języki indyjskie, irańskie i dwa niesklasyfikowane języki. W sumie obejmuje 296 języków. Posługują się nimi ludzie na terytorium rozciągającym się od wschodniej Turcji po Pakistan i zachodnią część Indii.
Osetia Północna (oficj. Republika Północnoosetyjska – Alania, ros. Республика Северная Осетия – Алания, Riespublika Siewiernaja Osietija – Ałanija, oset. Цæгат Ирыстоны Аланийы Республикæ) – jedna z republik wchodzących w skład Federacji Rosyjskiej, położona na północnym Kaukazie. Przykładowy tekst w języku osetyjskim (wiersz Kosty Chetagurowa): W języku osetyjskim prowadzona jest Osetyjska Wikipedia. Linki zewnętrzne
Rosja, Federacja Rosyjska (. Rosja jest największym państwem na świecie według powierzchni, jej terytorium jest większe od kontynentu: Europy, Australii i Antarktydy. Pod względem liczby ludności zajmuje 9. miejsce (po Chinach, Indiach, USA, Indonezji, Brazylii, Pakistanie, Bangladeszu i Nigerii).
Scytowie – koczownicze ludy irańskie wywodzące się z obszarów pomiędzy Ałtajem a dolną Wołgą[potrzebne źródło], zamieszkujące od schyłku VIII lub od VII wieku p.n.e. północne okolice Morza Czarnego. Byli spokrewnieni z Sakami i Sarmatami.
Czy wiesz że...? beta Kosta Chetagurow (ur. 15 października 1859 r., zm. 1 kwietnia 1906 r.) – osetyjski pisarz, poeta, publicysta i działacz społeczny, uznawany za najwybitniejszego pisarza, tworzącego w języku osetyjskim. Jeden ze współtwórców alfabetu osetyjskiego i faktyczny twórca literatury osetyjskiej. Wydany w 1899 r. tom wierszy Osetyjska lira (Ирон фæндыр) uważa się za klasykę literatury osetyjskiej a jednocześnie jedno z najważniejszych dzieł jakie powstały w małych literaturach narodów kaukaskich.
Fonetyka (dawniej głosownia) - jeden z działów lingwistyki zajmujący się badaniem dźwięków mowy ludzkiej (zwanych głoskami) od strony ich artykulacji (tj. sposobu wytwarzania za pomocą narządów mowy; to tzw. fonetyka artykulacyjna), ich cech fizycznych (dokładniej: akustycznych - fonetyka akustyczna) ich odbierania (fonetyka audytywna), reakcji, jakie owe głoski wywołują w psychice człowieka (psychofonetyka).
Przypadek - kategoria gramatyczna głównie języków fleksyjnych, przez którą odmieniają się rzeczowniki, przymiotniki, liczebniki, zaimki, imiesłowy (określane przez to zbiorczym mianem imion), a niekiedy też czasowniki (co w języku polskim nie występuje).
Osetyjczycy (w różnych źródłach występują także formy Osetyńczycy, Osetowie oraz Osetyńcy; osetyjskie ирæттæ, ros. осетины) – naród kaukaski, zamieszkujący przede wszystkim dwie niewielkie republiki – Osetię Północną, wchodzącą w skład Federacji Rosyjskiej, oraz Osetię Południową, wchodzącą w skład Gruzji, a także w Turcji. Ogólną liczbę Osetyjczyków ocenia się na ok. 700 tys, w tym 515 tys w całej Rosji, głównie w Osetii Północnej, 70 tys. w gruzińskiej części Osetii Południowej i 100 tys. w tureckiej. Powyższa treść oraz zamieszczone w niej powiązane definicje/pojęcia - udostępniane są na licencji Creative Commons: uznanie autorstwa, na tych samych warunkach, z możliwością obowiązywania dodatkowych ograniczeń.
Zobacz szczegółowe informacje o warunkach korzystania
Wszystkie hasła znajdujące się w naszym mirrorze Wikipedii mają znaczenie informacyjne i edukacyjne. Nie mogą być traktowane jako porady. |
