Jacques-Yves Cousteau - Polski Serwis Naukowy

SP-350 – "podwodny spodek"

Jacques-Yves Cousteau (ur. 11 czerwca 1910 w Saint-André-de-Cubzac, zm. 25 czerwca 1997 w Paryżu) – francuski oficer marynarki, badacz mórz, podróżnik oraz filmowiec i pisarz, zwany "kapitanem" lub "komendantem Cousteau".

Życiorys

Jako syn nieustannie podróżującego prawnika od najmłodszych lat przywykł do częstych zmian miejsca pobytu. W młodości nie był wzorem grzecznego chłopczyka: usunięto go niegdyś nawet ze szkoły za wybicie pewnego razu 17 okien. Niemniej w 1930 pomyślnie zdał egzaminy do Francuskiej Akademii Marynarki (École Navale) w Breście, gdzie uzyskał stopień oficera artylerii. Równocześnie kończył szkołę lotniczą, jednakże groźny wypadek, który mu się przydarzył w 1936, przekreślił marzenia o karierze pilota. Cousteau zwrócił się wówczas wyłącznie ku morzu – podwodne dokonania i obserwacje opisał wraz z Frédéricem Dumasem, swoim współpracownikiem, w bestsellerowej książce Milczący świat, wydanej w 1953 (5 mln egzemplarzy w 20 językach).

Europejska Wspólnota Energii Atomowej (EWEA, także Euratom) – jedna z trzech Wspólnot Europejskich, powstała na mocy traktatów rzymskich 25 marca 1957 r (Traktat ustanawiający Europejską Wspólnotę Energii Atomowej). Decyzja o powstaniu Euratomu zapadła podczas obrad konferencji mesyńskiej w 1955 roku.
Nagroda Emmy (ang. Emmy Award) – amerykańska nagroda przyznawana za produkcję telewizyjną, między innymi dla najlepszego aktora i aktorki dramatycznego, komediowego, drugoplanowego, za najlepszy serial, film telewizyjny, scenariusz itp.

Praca dała mu sposobność prowadzenia podwodnych eksperymentów – w 1936 przetestował model podwodnych okularów, które można uznać za pierwowzór współczesnych masek.

W czasie okupacji hitlerowskiej Cousteau działał we francuskim ruchu oporu, za co po wojnie otrzymał Legię Honorową. Również w czasie wojny zrealizował swój pierwszy podwodny film, a także – wespół z inżynierem Emilem Gagnanem – zbudował swój pierwszy akwalung, aparat do nurkowania. Po wojnie opracowywał techniki usuwania min morskich i zajmował się badaniem morskich wraków.

II wojna światowa – największy konflikt zbrojny w historii świata, trwający od 1 września 1939 do 2 września 1945 (w Europie do 8 maja 1945), obejmujący zasięgiem działań wojennych prawie całą Europę, wschodnią i południowo-wschodnią Azję, północną Afrykę, część Bliskiego Wschodu i wszystkie oceany. Niektóre epizody wojny rozgrywały się nawet w Arktyce i Ameryce Północnej. Poza większością państw europejskich i ich koloniami, brały w niej udział państwa Ameryki Północnej i Ameryki Południowej oraz Azji. Głównymi stronami konfliktu były państwa osi i państwa koalicji antyhitlerowskiej (alianci).
Maska jest elementem sprzętu płetwonurka pozwalającym widzieć ostro pod wodą. Wraz z fajką i płetwami stanowi część tzw. ABC. Maska umożliwia wyraźne widzenie dzięki warstwie powietrza między gałką oczną a wodą. Jednakże refrakcja, czyli załamanie promienia światła, powoduje, że obiekty pod wodą wydają się na ogół być 25% większe i 33% bliższe.

W 1950 został prezesem towarzystwa oceanograficznego i zakupił z demobilu stary 400-tonowy poławiacz min, "Calypso", który po przeróbkach zaprojektowanych przez Cousteau stał się pływającym laboratorium i studiem telewizyjnym z wyposażeniem do zdjęć podwodnych, jednym z najsłynniejszych statków w dziejach.

W latach 1952–1953 Cousteau poprowadził "Calypso" na Morze Czerwone, na pierwszą ze swych wypraw badawczych. Przywiózł z niej swój pierwszy podwodny kolorowy film, zrealizowany na głębokości 45 m. Jednym z najbardziej znanych osiągnięć komandora jest też odkrycie i penetracja starożytnego statku greckiego do przewozu wina, spoczywającego na głębokości 40 m niedaleko Marsylii. Milczący świat, film dokumentalny zrealizowany przez Cousteau, przyniósł mu w 1956 Grand Prix (Złotą Palmę) na Festiwalu Filmowym w Cannes, a rok później Oscara. W sumie odbierał tę nagrodę trzy razy (również za filmy: Złota rybka i Świat bez słońca). Jego dokumenty zdobyły w Stanach Zjednoczonych łącznie 40 nominacji do prestiżowych nagród Emmy.

Floryda, ang. State of Florida – stan na południowym wschodzie Stanów Zjednoczonych, na półwyspie Floryda otoczonym przez wody Zatoki Meksykańskiej na zachodzie i Oceanu Atlantyckiego na wschodzie. Floryda graniczy na północy z Alabamą i Georgią. Teren jest nizinny, płaski lub pofałdowany, liczne jeziora i bagna, głównie na południu; 2/3 stanu pokrywają tereny leśne.
Bestseller (z ang. "najlepiej sprzedający się") - książka lub inne wydawnictwo, które dzięki tematowi, sposobowi ujęcia, szczególnej aktualności lub innym czynnikom uzyskuje w pewnym okresie największą popularność i najwyższe nakłady, niejednokrotnie niezależnie od swej wartości artystycznej.

W 1963, wspólnie z Jeanem de Woutersem, opracował podwodny aparat fotograficzny o nazwie "Calypso-Phot", na który licencję sprzedał później firmie Nikon.

Razem z Jeanem Mollardem zbudował miniaturową łódź podwodną SP-350, za pomocą której mógł się zanurzyć na głębokość 350 m. W 1965 zdołał osiągnąć głębokość 500 m.

Cousteau został dyrektorem muzeum oceanograficznego w Monako, po czym utworzył podmorską grupę badawczą w Tulonie i był kierownikiem Conshelf Saturation Dive Program, długoterminowego eksperymentu polegającego na zbudowaniu załogowej kolonii podmorskiej. Był też pierwszym cudzoziemcem, któremu przyznano członkostwo Amerykańskiej Akademii Nauk.

Charles André Joseph Marie de Gaulle ?/i [ʃaʀl ɑ̃ˈdʀe ʒoˈzɛf maˈʀi dəˈgol] (ur. 22 listopada 1890 w Lille, zm. 9 listopada 1970 w Colombey-les-Deux-Églises) – francuski polityk i teoretyk wojskowości, w czasie II wojny światowej stał na czele emigracyjnego rządu Francji, kontynuującego walkę z Niemcami hitlerowskimi. W latach 1959-1969 był prezydentem Francji i twórcą nowej konstytucji ustanawiającej półprezydencki system rządów. Przed II wojną światową był znany głównie jako propagator idei masowego użycia broni pancernej. Napisał kilka książek. Człowiek Roku 1958 według magazynu Time.
Jimmy Carter, właściwie James Earl Carter, junior (ur. 1 października 1924 w Plains) – amerykański polityk, działacz Partii Demokratycznej, 39. Prezydent USA w latach 1977 do 1981, a także międzynarodowy działacz humanitarny i na rzecz praw człowieka, laureat Pokojowej Nagrody Nobla w 2002, baptysta, Człowiek Roku 1976 według magazynu Time oraz autor wielu książek.

Gdy w lipcu 1960 EURATOM zamierzał zrzucić do wody znaczne ilości odpadów radioaktywnych, Cousteau zorganizował publiczną kampanię, która zyskała duże poparcie społeczne. Pociąg wiozący odpady został zatrzymany przez grupę kobiet i dzieci siedzących na torach i zawrócony do miejsca wyjazdu. Francuski badacz był zdecydowanym przeciwnikiem eksperymentów nuklearnych, czemu dał wyraz w trakcie wizyty prezydenta Charles'a de Gaulle'a w Monako.

Organizacja Narodów Zjednoczonych (ang. United Nations, UN, fr. Organisation des Nations Unies, hiszp. Organización de las Naciones Unidas, ros. Организация Объединенных Наций /Organizacyja Objedinionnych Nacyj/, arab. الأمم المتحدة /al-Umam al-Muttahida/, chiń. 联合国 /Lianheguo/), ONZ – uniwersalna organizacja międzynarodowa, z siedzibą w Nowym Jorku, powstała 24 października 1945 r. w wyniku wejścia w życie Karty Narodów Zjednoczonych. ONZ jest następczynią Ligi Narodów.
Trałowiec to okręt specjalnie przeznaczony do oczyszczania akwenów żeglownych z min za pomocą holowanych trałów, a także do stawiania min, stąd oboczna nazwa minowiec.

W 1974 powstało Towarzystwo Cousteau, mające się zajmować ochroną życia w oceanach. Obecnie liczy ono ok. 300 tys. członków.W 1975 odkrył wrak statku "Britannic". W 1977 Cousteau otrzymał wspólnie z Peterem Scottem ONZ-owską nagrodę za wkład w ochronę środowiska, a kilka lat później prezydent Stanów Zjednoczonych, Jimmy Carter, przyznał mu Medal Wolności. W 1992 został zaproszony na ONZ-owską konferencję na temat ochrony środowiska i rozwoju, a potem został stałym konsultantem ONZ i Banku Światowego.

11 czerwca jest 162. (w latach przestępnych 163.) dniem w kalendarzu gregoriańskim. Do końca roku pozostaje 203 dni. Słońce w tym dniu znajduje się w zodiakalnym gwiazdozbiorze Bliźniąt.
Francuski ruch oporu 1940-1944 (fr. Résistance) - walka społeczeństwa francuskiego przeciwko okupantom niemieckim oraz władzom kolaboracyjnym podczas II wojny światowej.

W 1979 przeżył tragedię. Jego syn i współpracownik, Philippe (ur. 1940), zginął w katastrofie hydroplanu. Ze swoich dwu małżeństw miał jeszcze dwóch synów, Jeana-Michela (ur. 1938) i Pierre'a-Yves'a (ur. 1982) oraz córkę Dianę (ur. 1980). Był człowiekiem bogatym. Mimo iż posiadał liczne apartamenty na całym świecie, najchętniej mieszkał na pokładzie starego "Calypso". Jego aktywność nie słabła do ostatnich dni – budował nawet "Calypso II", jeszcze nowocześniejszy od poprzedniego statek-pływające laboratorium.

Presidential Medal of Freedom (Prezydencki Medal Wolności, Medal Wolności) – najwyższe odznaczenie państwowe Stanów Zjednoczonych Ameryki. Odznaczenie może być przyznawanie cywilom i żołnierzom.
Monako, Księstwo Monako (fr. Monaco, Principauté de Monaco, monegaski (nie jest językiem urzędowym) Munegu, Principatu de Munegu) – niewielkie miasto-państwo położone w Europie Południowej nad Morzem Śródziemnym w obrębie Riwiery francuskiej. Po Watykanie jest to drugie najmniejsze pod względem powierzchni niezależne państwo świata.

W 1990 francuski kompozytor Jean-Michel Jarre wydał album Waiting for Cousteau, dedykowany Cousteau za jego osiągnięcia. Rok później Cousteau zaprosił Jarre'a do współpracy w tworzeniu filmu dokumentalnego Palawan The Last Refuge. Jarre skomponował tytułowy utwór oraz wykorzystał swoje utwory z dotychczasowych albumów w ścieżce dźwiękowej filmu.

National Academy of Sciences (NAS) – narodowa akademia nauk Stanów Zjednoczonych jest amerykańską korporacją, której członkowie pro publico bono służą jako doradcy w zakresie nauki, inżynierii oraz medycyny. Jej członkowie są co rok wybierani przez bieżących członków, biorąc pod uwagę ich dorobek naukowy i osiągnięcia badawcze.
Morze Czerwone (arab.البحر الأحم ر [al-bahhr al-ahhmar]) – morze śródlądowe między Afryką, a Półwyspem Arabskim, część Oceanu Indyjskiego.

czytaj dalej: [2], [3]

w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)