Jan Marijnissen - Polski Serwis Naukowy

Jan Marijnissen (ur. 8 października 1952, w Oss), polityk holenderski, przewodniczący Partii Socjalistycznej od 1988, lider jej klubu parlamentarnego w latach 1994-2008 i deputowany do parlamentu od 1994.

Biografia

Jan Marijnissen urodził się w 1952 w Oss. Po ukończeniu szkoły pracował w fabrykach w pobliżu swego rodzinnego miasta. Jako spawacz przez ponad dziesięć lat pracował w przemyśle metalurgicznym (1974-1985). W 1972 został członkiem powstałej Partii Socjalistycznej (SP). W 1976 został najmłodszym holenderskim radnym, stanowisko radnego Oss zajmował do 1993. W tym czasie stworzył w mieście struktury Partii Socjalistycznej. W latach 1987-1989 wchodził w skład zgromadzenia prowincjonalnego Brabancji Północnej. W 1988 został przewodniczącym SP. Pod jego przywództwem partia przekształciła się z lokalnego w ogólnokrajowe ugrupowanie. W 1994 partia weszła po raz pierwszy do parlamentu, zdobywając w nim 2 mandaty. 5 maja 1994 Marijnissen został liderem klubu parlamentarnego SP w Tweede Kamer, niższej izbie holenderskiego parlamentu.

Tweede Kamer (pełna nazwa: Tweede Kamer der Staten-Generaal, Druga Izba Stanów Generalnych) - izba niższa Stanów Generalnych, parlamentu Holandii. Często bywa nazywana również holenderską Izbą Reprezentantów. Składa się ze 150 członków wybieranych na cztery lata w 18 wielomandatowych okręgach wyborczych.

Partia Pracy, Partij van de Arbeid (PvdA) - holenderska partia polityczna, założona w 1946, socjaldemokratyczna. Jedna z gł. partii w parlamencie, kilkakrotnie współrządząca (m.in. 1989–2002 i od 2007). Premierzy z PvdA: m.in. Willem Drees, Wim Kok. Obecnie przewodniczącym partii jest Job Cohen.

Od tego czasu siła i znaczenie partii powoli, acz systematycznie wzrastały. W wyborach w 1998 socjaliści zdobyli już 5 mandatów, a w 2002 dziewięć. We wcześniejszych wyborach w 2003 PS utrzymała ten stan posiadania. W wyborach w listopadzie 2006 partia Marijnissena zdobyła 25 mandatów, stając się trzecią siłą w parlamencie.

Język niderlandzki, język holenderski (Nederlands, Nederlandse taal) - język indoeuropejski z grupy języków germańskich zaliczany do języków dolnoniemieckich. Językiem niderlandzkim posługuje się ok. 27 milionów ludzi. Dla 23 milionów jest językiem ojczystym (pierwszym) i/lub językiem kultury i literatury, a dla kolejnych 4 milionów drugim językiem. Większość użytkowników tego języka mieszka na zachodzie Europy. Niderlandzki jest oficjalnym językiem urzędowym w Holandii i Belgii (Flandria), a poza Europą w Surinamie, na Antylach Holenderskich i Arubie. Niderlandzki jest blisko spokrewniony z językiem niemieckim i wykazuje podobieństwo do angielskiego. Języki o mniejszym zasięgu, które są blisko spokrewnione z niderlandzkim to afrikaans (język kreolski do 1925 uważany za lokalną odmianę niderlandzkiego) i fryzyjski (w mniejszym stopniu, gdyż nie należy do języków dolnofrankijskich).

Partia Socjalistyczna (nid. Socialistische Partij) - holenderska partia polityczna. Powstała w 1971 r., jako partia maoistowska - Komunistyczna Partia Holandii (marksistowsko-leninowska).

Marijnissen odgrywał wiodącą rolę w wielu kampaniach społecznych, m.in. przeciwko zanieczyszczaniu środowiska. Przez swoich krajanów nazywany czarodziejem z Oss, stał się znany w całej Holandii, gdy okazał się być jednym z architektów odrzucenia w holenderskim referendum projektu konstytucji europejskiej w czerwcu 2005.

Brabancja Północna (hol.: Noord-Brabant) – prowincja na południu Holandii o powierzchni całkowitej 5 081,76 km². Językiem urzędowym jest język niderlandzki; powszechnie używany jest dialekt brabancki tego języka, podobnie jak w należącej do Belgii Brabancji Flamandzkiej.

Przedterminowe wybory parlamentarne w Holandii odbyły się 22 listopada 2006 roku, po tym jak szef holenderskiego gabinetu Jan Peter Balkenende złożył dymisję z powodu wycofania się z koalicji rządowej partii Demokraci 66 i VVD. Wybory wygrała ponownie partia dotychczasowego premiera Apel Chrześcijańsko-Demokratyczny (CDA), pozostając w parlamencie jako największa partia z liczbą 41 miejsc, w porównaniu z poprzednimi wyborami straciła 3 mandaty. Największy wzrost zanotowała Partia Socjalistyczna (SP), zdobywając 25 miejsc, przy 9 miejscach w poprzednich wyborach. Wśród partii opozycyjnych największe poparcie zdobyła Partia Pracy (PvdA), zdobywając 33 miejsca, jednak wynik ten oznacza utratę 9 mandatów. Znaczne poparcie straciły także partie konserwatywno-liberalne Partia Ludowa na rzecz Wolności i Demokracji (VVD) oraz Demokraci 66 odpowiednio zmniejszając swoją liczbę miejsc z 28 do 22 i z 6 do 3. Niespodziewanie dobry wynik uzyskała nowa, skrajnie prawicowa Partia Wolności (PVV) Geerta Wildersa, były członek parlamentu poseł VVD-u, która zdobyła 9 mandatów. Pierwszy raz w historii nie lider partii VVD miał największą liczbą głosów (Mark Rutte, (553.200) , ale numer 2, Rita Verdonk (620.555).

17 czerwca 2008 zrezygnował ze stanowiska szefa klubu parlamentarnego SP, argumentując decyzję względami zdrowotnymi (dyskopatia). Zachował jednak stanowisko przewodniczącego partii.

Pragnie być postrzegany jako zwykły człowiek, mówiący prostymi słowami. W zamyśle swego założyciela, Partia Socjalistyczna ma stanowić alternatywę wobec Partii Pracy. Krytycy zarzucają mu jednak autorytarny styl przywództwa oraz ultralewicowe poglądy w sferze opieki socjalnej. Część krytyków nazywa go wprost lewicowym populistą.

Jest żonaty, ma jedną córkę.

Publikacje

Marijnissen jest autorem kilku książek:

Samenleven kan je niet alleen (You can't live together alone, 1993).

Tegenstemmen, een rood antwoord op Paars (Voting against, a red answer to Purple, 1996).

Effe Dimmen! Een rebel in Den Haag(Enough! A socialist bites back, 1998).

Schrale Rijkdom(Poor Richness, 2002).

Nieuw Optimisme (New Optimism, 2003).

Przypisy

↑ J.G.Ch.A. (Jan) Marijnissen (niderl.). Parlement&Politiek. [dostęp 2010-03-13].
Marijnissen vertrekt als SP-fractievoorzitter (niderl.). trouw.nl, 17 czerwca 2008. [dostęp 2010-03-13].

Linki zewnętrzne

Strona osobista i blog Jana Marijnissena (niderl.)

De Politieke Barometer (niderl.)