Jan Sawicki - generał - Polski Serwis Naukowy

Ten artykuł dotyczy generała armii rosyjskiej i Wojska Polskiego. Zapoznaj się również z: inne osoby o tym samym imieniu i nazwisku.

Jan Sawicki (ur. 24 czerwca 1872 w Telatyczach, zm. w maju 1940 w Jarosławlu) – generał major kawalerii Armii Imperium Rosyjskiego oraz generał brygady Wojska Polskiego.

Władysław Eugeniusz Sikorski (ur. 20 maja 1881 w Tuszowie Narodowym, zm. 4 lipca 1943 na Gibraltarze) – polski wojskowy i polityk, generał broni Wojska Polskiego, Naczelny Wódz Polskich Sił Zbrojnych i premier Rządu na Uchodźstwie podczas II wojny światowej.

Podporucznik (ppor.) – najniższy stopień oficerski w Wojsku Polskim, z korpusu oficerów młodszych. Polski oficer w stopniu podporucznika na naramiennikach nosi dwie gwiazdki.

Życiorys

Kształcił się w szkole realnej w Białymstoku. Mając 20 lat wstąpił do kawalerii armii rosyjskiej. W 1894 ukończył Oficerską Szkołę Kawalerii w Petersburgu w stopniu podporucznika kawalerii. Podpułkownik z 1910, a od 1914 pułkownik i dowódca pułku dragonów. Podczas I wojny światowej dowodził pułkiem oraz brygadą kawalerii na frontach austriackim i niemieckim. 23 lipca 1917 awansował do stopnia generała majora. Po rewolucji październikowej był członkiem Polskiego Komitetu Wojskowego przy rosyjskiej 8 Armii i dowódcą tworzonych w niej oddziałów polskich.

Lucjan Żeligowski (ur. 17 października 1865 w Oszmianie, zm. 9 lipca 1947 w Londynie) – pułkownik piechoty Armii Imperium Rosyjskiego i generał broni Wojska Polskiego, znany z tzw. buntu Żeligowskiego, podczas którego zajął Wilno i jego okolice, proklamując powstanie tzw. Litwy Środkowej.

Felicjan Sławoj Składkowski, właściwie: Sławoj Felicjan (ur. 9 czerwca 1885 w Gąbinie, zm. 31 sierpnia 1962 w Londynie) – doktor medycyny, generał dywizji Wojska Polskiego, premier II RP.

W marcu 1919 został przyjęty do Wojska Polskiego i mianowany dowódcą III Brygady Jazdy na froncie galicyjskim i wołyńskim. Przejściowo dowodził także 13 Dywizją Piechoty. 1 maja 1920 został zatwierdzony z dn. 1 kwietnia 1920 w stopniu generała podporucznika. W czasie wojny polsko-bolszewickiej 1919-1920 był dowódcą 1 Dywizji Jazdy (od czerwca) i Grupy Operacyjnej Jazdy (od 15 lipca). Skutecznie walczył z oddziałami Konarmii Siemiona Budionnego na Wołyniu i Podolu.

Gustaw Konstanty Orlicz-Dreszer, ps. Orlicz (ur. 2 października 1889 w Jadowie k. Wołomina, zm. 16 lipca 1936 w Gdyni Orłowie) – żołnierz Legionów Polskich, członek Polskiej Organizacji Wojskowej, kawalerzysta, generał dywizji Wojska Polskiego, uczestnik I wojny światowej oraz walk o niepodległość Polski w wojnie z bolszewikami.

I wojna światowa – pomiędzy od czasu wojen napoleońskich na kontynencie europejskim zakończony klęską Państw Centralnych, likwidacją mocarstw Świętego Przymierza i powstaniem w Europie Środkowej i południowej licznych państw narodowych. Mimo ogromu strat i wstrząsu nimi wywołanego wojna ta nie rozwiązała większości konfliktów, co doprowadziło do wybuchu II wojny światowej 21 lat po jej zakończeniu.

Po wojnie (sierpień 1920 – czerwiec 1924) służył w Centralnej Komisji Kontroli Stanów. 3 maja 1922 został zweryfikowany w stopniu generała brygady ze starszeństwem z dn. 1 czerwca 1919 w korpusie generałów. 1 czerwca 1924 objął dowództwo 3 Dywizji Kawalerii w Poznaniu. 16 listopada 1925 został wyznaczony na stanowisko dowódcy 2 Dywizji Kawalerii w Warszawie. Przeniesienie miało bezpośredni związek z usunięciem gen. bryg. Gustawa Orlicz-Dreszera ze stołecznego garnizonu przez ówczesnego ministra spraw wojskowych, gen. dyw. Władysława Sikorskiego, za wygłoszone dzień wcześniej w Sulejówku przemówienie. 31 grudnia 1925 – po objęciu teki ministra spraw wojskowych przez gen. broni Lucjana Żeligowskiego – został przywrócony na poprzednie stanowisko służbowe. Podczas zamachu stanu w maju 1926 opowiedział się po stronie legalnych władz RP. Z dn. 30 kwietnia 1927 został przeniesiony w stan spoczynku. Osiadł w rodzinnym majątku w Telatyczach.

Sulejówek – miasto i gmina we wschodniej Polsce, w województwie mazowieckim, w powiecie mińskim w aglomeracji warszawskiej. W latach 1975-1998 miasto administracyjnie należało do województwa warszawskiego.

Poznań (, niem. Posen, jidysz פּױזן Pojzn, ros. - Познань) – jedno z najstarszych i największych polskich miast, położone nad rzekami Wartą i Cybiną, na Pojezierzu Wielkopolskim. Stolica Wielkopolski i województwa wielkopolskiego. W obrębie miasta znajduje się duży węzeł drogowy i kolejowy oraz międzynarodowy port lotniczy Ławica. Piąte pod względem liczby ludności miasto w Polsce i szóste pod względem powierzchni.

We wrześniu 1939 był ciężko chory i nie mógł chodzić o własnych siłach. Po agresji sowieckiej na Polskę został aresztowany we Lwowie przez NKWD i wywieziony do Rosji. W maju 1940 zmarł w szpitalu w Jarosławlu.

Odznaczenia

Krzyż Walecznych

Przypisy

↑ O kawalerii polskiej XX wieku s. 69
Jan Banaśkiewicz, Generałowie Wojska Polskiego, więźniowie NKWD ZSRR, zamordowani wiosną 1940 r., zmarli w więzieniach i ocaleni (pol.) [dostęp 2011-12-02]
Romuald Szeremietiew, Zmasakrowana Generalicja (pol.) [dostęp 2011-12-02]

Bibliografia

Felicjan Sławoj Składkowski, Nie ostatnie słowo oskarżonego, Warszawa 2003

H. P. Kosk, Generalicja polska, t. 2, Oficyna Wydawnicze "Ajaks", Pruszków 2001

Zdzisław Nicman, Gen. bryg. Jan Sawicki (1872-1940), "Polska Zbrojna"

Cezary Leżeński / Lesław Kukawski: O kawalerii polskiej XX wieku. Wrocław: Zakład Narodowy im. Ossolińskich, 1991, s. 66. ISBN 83-04-03364-X.