Janusz Klekowski - Polski Serwis Naukowy

Janusz Klekowski (ur. 1 października 1930 na Wileńszczyźnie, zm. 19 września 2007) - polski działacz opozycji antykomunistycznej, współpracownik Biura Interwencyjnego KOR. Przez wiele lat współpracował z Radiem Solidarność. Z zawodu muzyk wiolonczelista. Członek orkiestry Teatru Wielkiego w Warszawie.

Areszt Śledczy Warszawa-Mokotów (zwany też więzieniem na Rakowieckiej lub więzieniem mokotowskim) znajduje się w Warszawie przy ulicy Rakowieckiej 37.

List gończy – urzędowe ogłoszenie, zamieszczane w gazetach lub (rzadziej) rozklejane w formie plakatów, pokazywane w telewizji w porach największej oglądalności, ogłaszane czasem też przez radio, a także dostarczane do jednostek policji, straży granicznej itp., informujące o poszukiwaniu osób podejrzanych o popełnienie przestępstwa lub osób zbiegłych z aresztu lub więzienia. Najczęściej jest to rodzaj publicznego ogłoszenia przez prokuratora, że wydał nakaz aresztowania za podejrzanym. W liście gończym zazwyczaj zamieszcza się wizerunek poszukiwanego (jego zdjęcie lub rysunek, czasem tylko portret pamięciowy), rysopis i inne dane personalne, o ile są znane, a także rodzaj przestępstwa, o które jest podejrzany.

W 2001 roku uhonorowany odznaką Zasłużony Działacz Kultury, w roku 2006 odznaczony przez Prezydenta Lecha Kaczyńskiego Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski. Pochowany 28 września w grobie rodzinnym na Cmentarzu Wojskowym na Powązkach.

Działalność w Radiu Solidarność

Był pierwszym spikerem Radia Solidarność. Pierwsza audycja została nadana 12 kwietnia 1982 roku z dachu stołecznej kamienicy przy ul. Grójeckiej 19/25 o godz. 21.00. Jej treścią były m.in. komunikaty o więźniach z Rakowieckiej. Audycja zawierała prośbę o potwierdzenie odbioru przez miganie światłem w mieszkaniu.

Radio Solidarność, także Radio S – podziemna stacja radiowa Solidarności nadającą od 1982. Pierwsza audycja miała miejsce w Warszawie 12 kwietnia 1982 o godzinie 21.00. Nielegalny nadajnik został umieszczony na dachu bloku na warszawskiej Ochocie, przy ul. Grójeckiej 19/25. Audycja wyemitowana została na falach UKF i trwała osiem i pół minuty[1]. W ciągu najbliższych kilku lat powstało wiele innych stacji, m.in. we Wrocławiu, Świdniku, Toruniu, Puławach.

Polska, oficjalnie Rzeczpospolita Polska – państwo położone w Europie Środkowej nad Morzem Bałtyckim. Graniczy z Niemcami (na zachodzie), Czechami i Słowacją (na południu), Ukrainą i Białorusią (na wschodzie), na północnym wschodzie z Litwą oraz na północy z Rosją (obwód kaliningradzki). Ponadto polska granica wyłącznej strefy ekonomicznej na Bałtyku graniczy ze strefami Danii i Szwecji.

Sam to zdarzenie relacjonował tak: Na dachu Marek Rasiński trzymał antenę, ja sprawdzałem odbiór kilka metrów dalej na małym radiu. Nagle zobaczyliśmy że niemal cała Warszawa w zasięgu naszego wzroku migocze od zapalanych i gaszonych świateł. To był najpiękniejszy moment mojego życia, czułem euforię patrząc na te światła.

Był autorem sygnału rozpoznawczego radia - melodii "Siekiera, motyka" granej na flecie.

Stan wojenny został wprowadzony 13 grudnia 1981 r. na terenie całej Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej na mocy uchwały Rady Państwa z dnia 12 grudnia 1981 r., podjętej niejednogłośnie na polecenie Wojskowej Rady Ocalenia Narodowego (pozakonstytucyjnego tymczasowego organu władzy, faktycznie nadrzędnego wobec konstytucyjnych władz państwowych), poparty przez Sejm PRL uchwałą z dnia 25 stycznia 1982 r.. Został zawieszony 31 grudnia 1982 r., a zniesiono go 22 lipca 1983 r.

Zbigniew Romaszewski (ur. 2 stycznia 1940 w Warszawie) – polski polityk, działacz opozycji w okresie PRL, jedyny senator RP sprawujący nieprzerwanie urząd od czasu ponownego powołania Senatu w 1989 (I, II, III, IV, V, VI i VII kadencji), od 2007 wicemarszałek Senatu VII kadencji.

Historia powstania sygnału została przez niego opisana tak: Zbyszek i ja chcieliśmy, żeby to była melodia patetyczna, zgodna z duchem czasu, "Z dymem pożarów" czy "Rota". Ale co nam przyszło do głowy, to okazywało się, że już gdzieś wykorzystano tę melodię. Zosia Romaszewska, współtwórczyni Radia, obstawała od początku przy pierwszych taktach "Siekiera, motyka" - znanej warszawskiej piosenki z czasów okupacji, co wydawało się nam zbyt lekkie. W końcu na tym stanęło i okazało się, że był to doskonały pomysł.

Niewiele osób zorientowało się, że niechcący przestylizował rytm i melodię tej piosenki. Pamiątkowy flet przechowywał aż do śmierci.

Siekiera, motyka – piosenka popularna na ulicach okupowanej przez hitlerowców Warszawy. W lekki sposób opowiada ona o życiu w stolicy. Powstała w 1942, śpiewana była w wielu wariantach z różnymi zwrotkami. W 1943 została opublikowana po raz pierwszy w wydawnictwie podziemnym (w zbiorku Posłuchajcie, ludzie..., wydanym w lutym 1943 r. przez KOPR). Autor piosenki pozostał nieznany. Utwór szybko zdobył uznanie ludności miasta i był wykonywany przez kapele uliczne, co było wówczas przez Niemców zabronione od 1942.

Orkiestra – duży zespół instrumentalny liczący zazwyczaj od kilkunastu, do kilkudziesięciu, a nawet ponad stu instrumentów. W celu synchronizacji gry takiej ilości instrumentalistów w orkiestrze potrzebny jest dyrygent.

W początkowej fazie rozwoju Radia był jednym z nielicznych członków ekipy. Nagrywał audycje razem z małżeństwem Romaszewskich i następnie uczestniczył w montażu audycji przy użyciu nożyczek i taśmy klejącej. Sam relacjonuje to tak: Mózgiem Radia Solidarność był Zbigniew Romaszewski, to on pisał teksty pierwszych audycji. Nagrywaliśmy je najpierw na taśmę na bardzo wiekowym magnetofonie szpulowym. Aby uniknąć pogłosu, robiliśmy to klęcząc przed tapczanem z głowami pod kołdrą. Czytaliśmy informacje na przemian - ja i Zofia Romaszewska.

Pozostała działalność

obserwator procesów radomskich po 1976 roku,

współpracownik Biura Interwencyjnego KOR,

redaktor jego "Biuletynu Informacyjnego",

współpracownik wydawnictw podziemnych (m.in. NOW-a),

publicysta konspiracyjnej prasy,

kolporter nielegalnych książek.

w latach 1985–1987 redaktor biuletynu „Informacji Komisji Interwencji i Praworządności NSZZ «Solidarność»”. W stanie wojennym przez prawie 3 lata poszukiwany listem gończym przez PRL-owską bezpiekę.

Order Odrodzenia Polski, Polonia Restituta - drugie najwyższe polskie państwowe odznaczenie cywilne, nadawane za wybitne osiągnięcia na polu oświaty, nauki, sportu, kultury, sztuki, gospodarki, obronności kraju, działalności społecznej, służby państwowej oraz rozwijania dobrych stosunków z innymi krajami. Ustanowione ustawą z 4 lutego 1921.

Zasłużony Działacz Kultury - polska odznaka honorowa, nadawana osobom zasłużonym w tworzeniu, upowszechnianiu i ochronie kultury przez ministra właściwego do spraw kultury i ochrony dziedzictwa narodowego.

Przypisy

Kronika Warszawy 3/2007 ISSN 0137-3099

Linki zewnętrzne

Radio "Solidarność" – artykuł w czasopiśmie „Nasz Dziennik”