|
|
|
Polski Serwis Naukowy - OnLine od 1999 roku
 RSS
Dodaj do:
Warto przeczytać: Zwrócenie uwagi na wszechstronną obecność geologii w różnych dziedzinach życia to cel konkursu fotograficznego "Geologia w obiektywie", ogłoszonego przez Muzeum Ziemi PAN. Zdjęcia zrobione na terenie Polski i niepoddane obróbce cyfrowej można zgłaszać ... Naukowcy z Europy, pracujący pod kierunkiem Charité - Universitätsmedizin Berlin i Centrum Medycyny Molekularnej im. Maxa Delbrücka w Niemczech, odkryli powiązanie między genami a niedoborem magnezu. Zaprezentowane w czasopiśmie American Journal of Human G... W dniach 2 - 4 listopada 2011 r. w Amsterdamie, Holandia, odbędzie się szóste międzynarodowe sympozjum nt. gazów cieplarnianych innych niż dwutlenek węgla.
Aerozole i troposferyczny ozon wnoszą znaczący wkład w zmiany klimatu. Redukcja tych emisji jest często bardziej rentowna niż obniżanie emisji CO2...
Ostatnio na Forum:
Dyskusje
8
odp.
4
odp. Reklama:
 Jaskinia krasowaCzy wiesz że...? Stalaktyt, sopleniec, nawis – grawitacyjny naciek jaskiniowy mający zazwyczaj kształt wydłużonego, odwróconego stożka (sopla), narastającego od stropu jaskini krasowej ku jej spągowi. Jaskinia – naturalna pusta przestrzeń w skale o rozmiarach umożliwiających jej penetrację przez człowieka. Najliczniejsze są jaskinie krasowe, grawitacyjne, tektoniczne, lodowcowe, wietrzeniowo-erozyjne lub pseudokrasowe. Odkrywanie (eksploracja), dokumentowanie oraz naukowe badanie jaskiń to speleologia. Draperia naciekowa, zasłona naciekowa - naciek jaskiniowy w formie pionowej, cienkiej "zasłony" , często o oryginalnym kształcie, zwisającej ze stropu jaskini krasowej, ściany czy występu skalnego. Powstaje w wyniku wytrącania się węglanu wapnia z wody sączącej się ze szczeliny skalnej lub ściekającej wzdłuż krawędzi skały. Jaskinia krasowa – jaskinia powstała wskutek procesu krasowienia. Zaliczana jest do form krasu podziemnego. Przybiera przeróżne kształty uformowane wskutek drążącej działalności wody zawierającej dwutlenek węgla. We wnętrzu jaskini krasowej można wyróżnić poszczególne formy krasu oraz nacieki: Woda do jaskini dostaje się ponorem, natomiast uchodzi wywierzyskiem, jeśli dnem płynie rzeka. W zagłębieniach mogą także powstawać jeziorka. Trawertyn (martwica wapienna, źródleniec, tuf wapienny) - porowata skała osadowa składająca się głównie z kalcytu i aragonitu. Odmiana martwicy wapiennej.
Dwutlenek węgla (CO2, nazwa systematyczna: ditlenek węgla lub tlenek węgla(IV)) – nieorganiczny związek chemiczny, tlenek węgla na IV stopniu utlenienia. Wyróżniamy dwa typy jaskiń krasowych: Jaskinie mogą być rozbudowane w kierunku poziomym lub pionowym. Jaskinie krasowe w skałach węglanowych i ich szata naciekowa są szczególnie wrażliwe na antropopresję zewnętrzną i wewnętrzną ze względu na wrażliwy stan równowagi, od którego zależne jest krystalizowanie lub rozpuszczanie materiału skalnego (węglanu wapnia i magnezu). Z tego względu na jaskinie te zły wpływ może mieć już nawet ich otwarcie i zmiana warunków przepływu powietrza i wilgotności, a także zmiana wilgotności w wyniku przebywania w nich ludzi, toteż w wielu udostępnionych turystycznie jaskiniach krasowych istnieją limity wejść, a niektóre z nich są zamknięte, aby nie naruszać ich warunków wilgotnościowych (a nie tylko dla ochrony zamieszkujących je organizmów żywych). Wywierzysko, reokren – typ źródła o silnym wypływie. Najczęściej występuje w regionach górskich. Jest to przeważnie źródło typu wokluzyjskiego (od Vaucluse – miasto we Francji) – nazwa źródła, w którym wypływają na powierzchnię wody podziemne na obszarach krasowych. Wydajność takiego źródła może być znaczna, jeśli jest mniejsza od ilości wody wpływającej do ponoru (wchłonu) jest to ujemny bilans zlewni.
Stalagnat – naciek jaskiniowy w formie kolumny, słupa itp., łączący stropie jaskini krasowej z jej spągiem. Powstaje on w efekcie równoczesnego rozwoju stalaktytu idącego od stropu i stalagmitu na dnie jaskini, który tworzy się z wytrącania węglanu wapnia z wody kapiącej z tego stalaktytu. Odpowiednio długi rozrost obu form leżących na jednej osi prowadzi do ich połączenia i wykształcenia stalagnatu. Zobacz też
Czy wiesz że...? beta Perły jaskiniowe – rodzaj pizoidów, będących formami krasu podziemnego, powstającymi na dnie jaskini w zagłębieniach wypełnionych wodą pozostającą w ruchu.
Kras (procesy krasowe, krasowienie) – procesy rozpuszczania skał przez wody powierzchniowe i podziemne, jeden z rodzajów wietrzenia chemicznego. Krasowieniu podlegają skały krasowiejące: przede wszystkim wapienie, a także dolomity, margle, gips, anhydryt, halit (potocznie sól kamienna).
Stalagmit – naciek jaskiniowy, grawitacyjny osiągający duże rozmiary. Może występować w postaci słupa, stożka, guza itp. Narasta od dna jaskini krasowej ku górze wskutek wytrącania się węglanu wapnia z kapiącej ze stropu wody – w przypadku jaskini lodowej – jej zamarzania. Stalagmitowi odpowiada zazwyczaj stalaktyt w stropie jaskini, w wyniku ich połączenia powstaje kolumna zwana stalagnatem.
Ponor (z języka serbskiego – wchłon) – forma terenu właściwa obszarom krasowym, mająca postać otworu lub korytarza wydrążonego przez wodę. Jest to miejsce, gdzie wody strumieni, potoków czy rzek wpływają pod powierzchnię terenu.
Naciek jaskiniowy, naciek krasowy – osady powstające przez wytrącanie się substancji mineralnej z roztworu wodnego na powierzchni skały lub w próżniach w jej obrębie (jaskiniach, szczelinach), ale w kontakcie z powietrzem atmosferycznym. Nacieki powstają w obrębie jaskini krasowej (na stropie, ścianach, dnie) w wyniku strącania się lub krystalizacji minerałów: kalcytu, rzadziej gipsu lub aragonitu z wód krasowych.
Misa martwicowa – jedna z form nacieku występujących w krasowych jaskiniach wapiennych. Tworzy się na dnie jaskini ze skrystalizowanego węglanu wapnia i ma kształt niecki czy misy. Jest efektem trwającego setki lat cyklu odparowywania i wypełniania się niewielkich jeziorek jaskiniowych. Na ściankach misy martwicowej można zaobserwować koncentryczne kręgi, które są śladami zmian poziomu wody. Powyższa treść oraz zamieszczone w niej powiązane definicje/pojęcia - udostępniane są na licencji Creative Commons: uznanie autorstwa, na tych samych warunkach, z możliwością obowiązywania dodatkowych ograniczeń.
Zobacz szczegółowe informacje o warunkach korzystania
Wszystkie hasła znajdujące się w naszym mirrorze Wikipedii mają znaczenie informacyjne i edukacyjne. Nie mogą być traktowane jako porady. |
