Jednostki organizacyjne wojska - Polski Serwis Naukowy

Zasady ogólne

Na strukturę organizacyjną wojsk wpływają dwa podstawowe założenia. Po pierwsze – jak najskuteczniejsze prowadzenie działań wojennych. Po drugie – stworzenie i utrzymanie jak najsprawniejszego narzędzia dla tych działań, czyli sił zbrojnych. Współpraca wewnątrz nich jest niezbędna i najlepiej gdy łączą te funkcje w jednym dowództwie. Tak też jest na niskich szczeblach dowodzenia – taktycznych. Jednak przy większych zgrupowaniach wojsk, bardzo często stosuje się wyraźny rozdział tych kompetencji (często pod wpływem polityki). Istnieją więc dowództwa zajmujące się wyłącznie prowadzeniem walk (związki operacyjne) jak i dowództwa skoncentrowane na pracy administracyjnej (okręgi wojskowe). W momencie zagrożenia wojną powyższe kompetencje łączy się w jednym dowództwie - związki operacyjne otrzymują kompetencje okręgów wojskowych. Oczywiście istnieją państwa, które tego podziału nie uznają.

Rangi okrętów – klasyfikacja jednostek pływających marynarki wojennej pod względem wartości bojowych lub wielkości, stosowana w niektórych państwach świata po II wojnie światowej. Jest najszerszym systemem służącym do uporządkowania okrętów w ramach danej floty. Wśród krajów, które używają rang okrętów znajdują się Federacja Rosyjska oraz Rzeczpospolita Polska.

Grupa armii – nazwa największego zgrupowania operacyjnego działającego na danym teatrze operacyjnym, składającego się z kilku armii lub armii i kilku samodzielnych korpusów. Nazwa stosowana wymiennie z pojęciem frontu.

Zapoznaj się również z: Jednostka organiczna.

NATO

związki operacyjne

front (grupa armii, grupa flot), {150-500 tys żołnierzy};

armia (flota, okręg obrony powietrznej), {ok. 45-150 tys żołnierzy};

związki taktyczne

korpus, {ok. 15-45 tys żołnierzy};

dywizja (flotylla), {ok. 5-15 tys żołnierzy};

brygada (eskadra okrętów), {ok. 3-6 tys żołnierzy};

oddział

pułk (półbrygada), {ok. 900-2100 żołnierzy};

samodzielny batalion (dywizjon);

pododdział

batalion (dywizjon), {ok. 300 - 700 żołnierzy};

kompania (bateria, eskadra, szwadron), {ok. 60-110 żołnierzy};

pluton (klucz), {ok. 9-45 żołnierzy};

drużyna (działon, obsługa, załoga, sekcja), {ok. 3-15 żołnierzy};

Obecne Siły Zbrojne RP

Obecnie podział organizacyjny jednostek wojskowych Sił Zbrojnych RP nie różni się dość znacząco od ww. zasad i wygląda następująco:

Pluton - to pododdział w składzie 2-5 drużyn, działonów, sekcji lub załóg wozów bojowych. Występuje we wszystkich rodzajach wojsk. Wchodzi najczęściej w skład kompanii, baterii albo szwadronu. Niekiedy występuje samodzielnie na szczeblu batalionu (dywizjonu) lub pułku.

Brygada to najmniejszy związek taktyczny stanowiący w wielu armiach podstawową jednostkę bojową wojsk lądowych o wielkości pośredniej między pułkiem a dywizją. Dzieli się na pułki lub bataliony. Występuje również w innych rodzajach sił zbrojnych.

związki operacyjne (tylko na czas wojny)

armia (flota);

związki taktyczne

korpus (okręg wojskowy);

dywizja (flotylla okrętów);

brygada (brygada okrętów);

oddziały

pułk (dywizjon okrętów II rangi, okręt I rangi, grupa okrętów II rangi);

samodzielny batalion (samodzielny dywizjon, samodzielna eskadra, dywizjon okrętów III i IV rangi, okręt II rangi, baza);

pododdziały

batalion (dywizjon, grupa okrętów III i IV rangi);

kompania (bateria, szwadron, eskadra, okręt III rangi);

pluton, (klucz, okręt IV rangi);

drużyna (działon, obsługa, załoga, samolot, śmigłowiec).

Okręt – zwykle uzbrojona jednostka pływająca w służbie państwa, tj. jego sił zbrojnych – marynarki wojennej pod banderą wojenną, przeznaczona do wykonywania zadań bojowych. Także duży statek.

Okręg wojskowy – jest to wyższy związek administracyjny łączący w swym składzie oddziały, związki taktyczne, instytucje i zakłady różnych rodzajów wojsk oraz organów terenowej administracji wojskowej rozmieszczonych na ściśle określonym terenie.