Jerzy Serczyk - Polski Serwis Naukowy

Jerzy Włodzimierz Serczyk (ur. 1 stycznia 1927 w Krakowie, zm. 31 marca 2006 w Toruniu) – polski historyk specjalizujący się w historii historiografii i historii nowożytnej.

W czasie II wojny światowej uczęszczał na tajne komplety oraz pracował w Okręgowym Towarzystwie Rolników i Związku Pszczelarzy w Krakowie. W 1945 roku został postawiony przed sądem wojskowym za udział w wydawaniu pism podziemnych AK i skazany na trzy lata więzienia. Uwolniony na mocy amnestii w 1946 roku zdał maturę w III Gimnazjum i Liceum im. Króla Jana Sobieskiego w Krakowie i podjął studia historyczne na Uniwersytecie Mikołaja Kopernika w Toruniu.

Niemcy (Republika Federalna Niemiec, RFN; do traktatu pomiędzy RFN a Polską Rzecząpospolitą Ludową (1970) w Polsce stosowana była oficjalnie nazwa Niemiecka Republika Federalna, NRF; niem.: Deutschland lub Bundesrepublik Deutschland, BRD) – państwo federacyjne położone w Europie, będące członkiem Unii Europejskiej (UE), Unii Zachodnioeuropejskiej (UZE), G8, ONZ oraz NATO. Stolicą Niemiec jest Berlin (przed połączeniem z NRD – Bonn, obecnie noszące tytuł miasta federalnego). Językiem oficjalnym jest język niemiecki.

Historiografia (z gr. Historia + grapho – pisać) – dział piśmiennictwa obejmujący gatunki historyczne. Historiografia to inaczej określenie całokształtu pracy historyka razem z jej rezultatem, czyli produkcją dziejopisarską.

W 1947 roku zatrudnił się jako dietariusz w Bibliotece Głównej UMK. Studia pod opieką Ludwika Kolankowskiego ukończył w 1950 roku. Stopień doktora uzyskał w 1960 roku. Tematem rozprawy doktorskiej był Husytyzm na Pomorzu, Kujawach i w Wielkopolsce w II połowie XV wieku, a promotorem Bronisław Włodarski. W 1968 uzyskał nominację na docenta etatowego. Stopień doktora habilitowanego nauk humanistycznych w zakresie historii uzyskał w 1990 roku na podstawie zbioru rozpraw z zakresu historii historiografii XVI-XVIII wieku. Tytuł profesora nauk humanistycznych uzyskał w 1996 roku.

Kraków – i pod względem powierzchni. Jedno z najstarszych miast Polski, o ponad tysiącletniej historii. Kraków posiada wartościowe zabytki architektury, działa w nim wiele instytucji i placówek kulturalnych.

II wojna światowa – największy konflikt zbrojny w historii świata, trwający od 1 września 1939 do 2 września 1945 (w Europie do 8 maja 1945), obejmujący zasięgiem działań wojennych prawie całą Europę, wschodnią i południowo-wschodnią Azję, północną Afrykę, część Bliskiego Wschodu i wszystkie oceany. Niektóre epizody wojny rozgrywały się nawet w Arktyce i Ameryce Północnej. Poza większością państw europejskich i ich koloniami, brały w niej udział państwa Ameryki Północnej i Ameryki Południowej oraz Azji. Głównymi stronami konfliktu były państwa osi i państwa koalicji antyhitlerowskiej (alianci).

W latach 1969-1970 pełnił funkcję prodziekana Wydziału Humanistycznego UMK. OD 1969 do 1979 roku kierował Zakładem Metodologii Nauk Historycznych i Metodyki Nauczania Historii, a w latach 1982-1984 Zakładem Bibliotekoznawstwa i Informacji Naukowej.

Zajmował się husytyzmem, historiografią oraz najnowszymi dziejami Niemiec. Był promotorem doktoratu honoris causa przyznanego Marion Dönhoff. Oprócz podręczników i prac naukowych opublikował dwie książki autobiograficzne Wspomnienie o Toruniu z czasów II Rzeczypospolitej oraz Minęło życie. Jest też autorem książki Dokoła "Przeminęło z wiatrem", opisującej tło powieści Przeminęło z wiatrem. Prowadził też działalność publicystyczną, m.in. publikując felietony w dzienniku Nowości w latach 1992-2005.

Nowości: Dziennik Toruński – gazeta wydawana codziennie, oprócz niedziel w Toruniu przez wydawcę Express Media. Posiada codzienne mutacje regionalne dla Brodnicy, Grudziądza oraz Włocławka oraz cotygodniowe dodatki informacyjne dla innych mniejszych miast objętych zasięgiem gazety m.in. Wąbrzeźna oraz Chełmży. Redaktorem naczelnym gazety jest Artur Szczepański.

Marion Hedda Ilse Dönhoff (niem. Marion Gräfin Dönhoff, ur. 2 grudnia 1909 we Friedrichstein w ówczesnych Prusach Wschodnich (obecnie Kamenka w rejonie gurjewskim, Obwód kaliningradzki); zm. 11 marca 2002 w Crottorf) – hrabianka, niemiecka dziennikarka, współwydawca tygodnika Die Zeit, autorka ponad 20 książek, działała na rzecz pojednania Niemiec z krajami Europy wschodniej.

Pochowany na cmentarzu przy ul. Wybickiego w Toruniu.

Jego bratem jest historyk Władysław Andrzej Serczyk.

Wybrane publikacje

Teksty do ćwiczeń z łaciny średniowiecznej i nowożytnej (1967, wspólnie z Antonim Czachorowskim)

Podstawy badań historycznych

Nowożytna historiografia europejska: przegląd najważniejszych kierunków i autorów. Cz. 2, Wiek XIX - romantyzm, liberalizm, pozytywizm, nacjonalizm (1973)

Towarzystwo Naukowe w Toruniu: krótki zarys dziejów (1974)

Wspomnienie o Toruniu z czasów Drugiej Rzeczypospolitej 1920-1939 (1982)

Czwarty rozbiór Polski: z dziejów stosunków radziecko-niemieckich w okresie międzywojennym (1990, wspólnie z Karolem Grünbergiem, ISBN 832020951X)

Podzielone Niemcy: przegląd dziejów niemieckich od kapitulacji Trzeciej Rzeszy do zjednoczenia obu państw niemieckich (1993, ISBN 8385263861)

25 wieków historii: historycy i ich dzieła (1994, ISBN 8323105200)

Albertyna: uniwersytet w Królewcu (1544-1945) (1994)

Minęło życie, (ISBN 8371742576)

Dokoła "Przeminęło z wiatrem": historia książki, filmu i kraju, w którym powstały (1996, ISBN 8386803150)

Źródła

Sławomir Kalembka (red.): Pracownicy nauki i dydaktyki Uniwersytetu Mikołaja Kopernika 1945-2004. Materiały do biografii. Toruń: Wydawnictwo Uniwersytetu Mikołaja Kopernika, 2006, s. 606-607. ISBN 83-231-1988-0.

Jerzy Serczyk w bazie „Ludzie nauki” portalu Nauka Polska (OPI)