Jezioro Czterech Kantonów - Polski Serwis Naukowy

Panoramiczny widok jeziora

Jezioro widziane z Weggis

Jezioro Czterech Kantonów (niem. Vierwaldstättersee; nieoficjalnie: fr. Lac des Quatre Cantons, ret. Lai dals Quatter Chantuns, wł. Lago dei Quattro Cantoni) – jezioro w środkowej części Szwajcarii.

Jezioro zajmuje powierzchnię 114 km², tym samym jest czwartym pod względem wielkości jeziorem Szwajcarii. Ma silnie rozbudowaną linię brzegową z licznymi odnogami. Większość brzegów jeziora jest stroma, w niektórych miejscach góry wznoszą się na wysokość nawet 1500 m nad taflą jeziora.

Reuss – rzeka w Szwajcarii w dorzeczu Renu, prawy dopływ Aare. Długość 159 km (lub 164 km wg innych danych). Czwarta co do wielkości rzeka Szwajcarii.

Język Québec oraz Ontario, Nouveau-Brunswick, – ok. 8 mln osób. Ok. 201 milionów używa francuskiego na całym świecie jako języka głównego (oszacowanie z r. 2009 wg Organisation mondiale de la Francophonie) a 72 miliony jako drugiego języka codziennego (w tym krajach Maghrebu). Wiele z tych osób mieszka w krajach, gdzie francuski jest jednym z języków urzędowych bądź powszechnie używanych (54 kraje). Paradoksalnie, w Algierii, Maroku, i Tunezji, gdzie nie ma statusu języka urzędowego jest bardziej rozpowszechniony niż w wielu krajach Czarnej Afryki, gdzie jest jedynym językiem urzędowym i używa go 96 milionów ludzi.

Nazwa jeziora nawiązuje do czterech kantonów, które położone są nad jeziorem. Spośród nich trzy wchodziły w skład pierwotnej Konfederacji Szwajcarskiej: Uri, Schwyz i Unterwalden; czwartym jest kanton Lucerny. Nad brzegiem jeziora położonych jest również kilka najstarszych szwajcarskich gmin, m.in. Küssnacht, Weggis, Vitznau, Gersau, Brunnen, Altdorf, Buochs czy Treib. Ponadto, na południowo-wschodnim brzegu jeziora położona jest łąka Rütli, na której, według tradycji, powołana została Konfederacja.
Wysokość względna – wysokość jakiegoś punktu względem punktu odniesienia innego niż poziom morza. Mówiąc o wysokości względnej, najczęściej ma się na myśli wysokość szczytów górskich w stosunku do den dolinnych. Stanowi ona podstawę rozróżnienia dwóch wielkich form terenu: wyżyn i gór (ok. 600 m na 4 km).

Góra – wypukła forma ukształtowania terenu o silnie urozmaiconej rzeźbie, wysokościach względnych w stosunku do najbliższych den dolinnych powyżej 300 m i dużym nachyleniu stoków. Ze względu na wysokości względne i stromość stoków wyróżnia się góry niskie, średnie i wysokie. Ze względu na sposób powstania wyróżnia się góry fałdowe, zrębowe i wulkaniczne.

Najważniejszą rzeką uchodzącą do jeziora jest rzeka Reuss, która wypływa z jeziora w Lucernie. Ponadto do jeziora uchodzą mniejsze rzeki: Muota, Engelberger Aa oraz Sarner Aa.
Wokół jeziora istnieje połączenie drogowe, aczkolwiek ze względu na kształt jeziora i rzeźbę terenu poruszanie się nim jest utrudnione. Miejscowości nad jeziorem połączone są także połączeniami promowymi.
Jezioro Czterech Kantonów jest popularnym regionem turystycznym, odwiedzanym zarówno przez samych Szwajcarów, jak i turystów zagranicznych. Nad brzegiem jeziora powstało wiele kurortów.

Szwajcaria, Konfederacja Szwajcarska (Confoederatio Helvetica, Schweiz, Schweizerische Eidgenossenschaft) – państwo federacyjne w Europie Zachodniej. Jest jednym z niewielu państw, w których obowiązuje demokracja bezpośrednia. Szwajcaria od kongresu wiedeńskiego w 1815 roku jest państwem neutralnym. Do Organizacji Narodów Zjednoczonych przystąpiła dopiero 10 września 2002 po przegłosowaniu tej decyzji w referendum minimalną większością 52% głosów.

Język niemiecki – język z grupy zachodniej rodziny języków germańskich. W rzeczywistości stanowi on grupę kilku języków zachodniogermańskich, które często są określane jako języki niemieckie; standardowy język niemiecki (Standard Hochdeutsch) oparty jest na Biblii Marcina Lutra, która z kolei opiera się na języku mówionym w Górnej Saksonii i Turyngii.

W Wikimedia Commons znajdują się multimedia związane z tematem:
Jezioro Czterech Kantonów