Jezioro Długie - Olsztyn - Polski Serwis Naukowy

Ten artykuł dotyczy jeziora w Olsztynie. Zapoznaj się również z: inne jeziora o tej nazwie..

Jezioro Długie – położone jest w zachodniej części Olsztyna, w dorzeczu Łyny-Pregoły. Posiada sztuczne połączenie z Jeziorem Czarnym i Ukiel. Brzegi Jeziora Długiego są jednym z ulubionych miejsc spacerowych mieszkańców Olsztyna. Oba brzegi jeziora są połączone mostem (obecnie wyłączony z użytku z powodu budowy nowej przeprawy).

Termoklina – wąska warstwa wody, w której następuje gwałtowna zmiana temperatury wraz ze wzrostem głębokości. Latem poniżej termokliny temperatura gwałtownie maleje wraz z głębokością, natomiast zimą poniżej termokliny temperatura rośnie.

Bentos – zespół organizmów zwierzęcych związanych z dnem środowisk słodkowodnych, zarówno . Obecnie część bentologów zawęża to pojęcie do , . Niektóre organizmy zasadniczo bentosowe mogą być odrywane od dna i wchodzić w skład tychoplanktonu.

Podstawowe cechy morfometryczne

powierzchnia zwierciadła wody 26,8 ha

głębokość maksymalna 17,3 m

głębokość średnia 5,3 m

objętość 1.414,8 tys. m³

długość maksymalna 1670 m

szerokość maksymalna 240 m

długość linii brzegowej 4080 m;

jesień nad Jeziorem Długim

brzeg Jeziora Długiego

Zlewnia

Zlewnia jeziora obejmuje 114,6 ha. Jej północna część jest zalesiona, a na wschód od północnej zatoki jeziora znajduje się rezerwat Mszar; w części południowej – zabudowania. Nieużytki zajmują niewielką część wschodnich obrzeży.

Zlewnia - jest to całość obszaru, z którego wody spływają do danej rzeki (jeziora, bagna itp.) lub jej fragmentu. Zlewnia dotyczy zarówno wód powierzchniowych, jak i podziemnych. Zlewnia jest (może być) częścią dorzecza danej rzeki.

Rezerwat przyrody Mszar – niewielkie śródleśnie położone torfowisko objęte ochroną już w 1907 roku, powołane w okresie powojennym w postaci ścisłego torfowiskowego rezerwatu przyrody w 1953 roku.

Ogólnie lasy stanowią 58% całkowitej powierzchni zlewni, tereny zabudowane – 32%, nieużytki zaledwie 10%. Jezioro Długie nie posiada naturalnych dopływów i odpływów powierzchniowych. Jest zbiornikiem hydrologicznie zamkniętym. Zasilane jest ściekami opadowymi z budynków mieszkalnych położonych nad jeziorem oraz spływami ze zlewni.

Dorzecze - zlewnia danej rzeki, czyli cały obszar, z którego wody powierzchniowe spływają do systemu określonej rzeki. Granicą dorzecza jest dział wodny, a jego punktem zamykającym - ujście do recypienta.

Dane o jeziorze z 2003 roku

Jezioro Długie należy do zbiorników bradymiktycznych, a więc o ograniczonej dynamice mas wodnych. Po krótko trwającej cyrkulacji wiosennej zakłada się trwałe letnie uwarstwienie termiczne. Już w połowie kwietnia odnotowano wyraźne zróżnicowanie termiczne w słupie wody. W okresie letnim zauważono wykształcenie się epilimnionu, który sięgał 5 m głębokości, silnie zaznaczoną termoklinę oraz zimny hipolimnion.
Słaba dynamika mas wodnych oraz wysoki stopień zanieczyszczeń jeziora powodują ze warunki tlenowe nie są korzystne. Latem, kiedy występowała silna stratyfikacja termiczna, dobre warunki tlenowe panowały jedynie w wodach epilimnionu. W metalimnionie zaznacza się gwałtowny spadek zawartości tlenu a w hypolimnionie panowały niemal warunki beztlenowe. W porównaniu z wynikami z poprzednich lat obserwuje się niewielką poprawę warunków tlenowych w badanym jeziorze. Jest to wynik prowadzonych zabiegów rekultywacyjnych.

Na znaczną poprawę stanu troficznego badanego zbiornika wskazuje również niska zawartość związków fosforu i azotu. Produkcja pierwotna była raczej niska.

Obecnie Jezioro Długie zalicza się do umiarkowanie eutroficznych. Ocena jakości jego wód pozwala na zaliczenie ich do II klasy czystości. Należy ono do zbiorników o przeciętnej podatności na degradację.

Zagrożenia Jeziora Długiego

Jezioro Długie po przeprowadzeniu licznych zabiegów zostało zrekultywowane. Na chwilę obecną największe zagrożenie dla jakości wód stanowią ścieki opadowe z terenów zabudowanych, które są wprowadzane do jeziora. Niebezpieczne jest również nielegalne odprowadzanie nadmiaru wód z jeziora Ukiel poprzez Jezioro Czarne.

Powinno się również ograniczyć zarybianie jeziora rybami planktono – i bentosożernymi na korzyść ryb drapieżnych.

Warto byłoby również wyeliminować stosowanie zanęt przez wędkarzy.

Bibliografia

K. Lossow, H. Gawrońska, C. Mientki, G. Wiśniewski: Jeziora Olsztyna stan troficzny, zagrożnia. 2005.

Linki zewnętrzne

Galeria zdjęć Jeziora Długiego

Jezioro Długie w informatorze turystyczno-przyrodniczym www.jezioro.com.pl