Jiu - Polski Serwis Naukowy

Jiu (łac. Rabona, węg. Zsil) – rzeka w południowej Rumunii (Oltenia), lewy dopływ Dunaju. Długość – 339 km, powierzchnia zlewni – 10 080 km², średni przepływ u ujścia – 86 m³/s.

Karpaty Południowe (53) są częścią Karpat położoną na terenie Rumunii, rozciągają się od przełęczy Predeal na wschodzie po przełom Żelaznej Bramy na zachodzie. Najwyższym szczytem jest Moldoveanu w Górach Fogaraskich (2543 m n.p.m.); Karpaty Południowe nie są więc najwyższą częścią Karpat, ale za to najbardziej wyniosłą. Zbudowane są głównie ze skał krystalicznych i metamorficznych, na zachodzie częściowo przykrytych seriami wapiennymi.

Dunaj (łac. Danubius, ang. Danube, niem. Donau, słow. Dunaj, węg. Duna, chorw. Dunav, serb. i buł. Дунав, rum. Dunărea, ukr. Дунай gr. Ίστρος Istros) – po Wołdze druga co do długości rzeka w Europie.

Jiu powstaje w Kotlinie Jiu w sercu Południowych Karpat z połączenia dwóch potoków – Zachodniego Jiu (Jiu de Vest) i Wschodniego Jiu (Jiu de Est) tuż na południe od miasta Petroszany. Źródła dłuższego Zachodniego Jiu znajdują się w górach Vâlcan, a Wschodniego – w górach Şureanu. Po połączeniu obu cieków źródłowych rzeka płynie na południe, przełamując się przez główny łańcuch Karpat przełomem Surduc (1550 m n.p.m.). Przepływa przez miasto Târgu Jiu i w Kotlinie Târgu Jiu zasila sztuczny zbiornik Ceauru, do którego wpadają również jej dopływy Bystrzyca, Sohodol i Suseni z Şuşitą. Wypływając ze zbiornika Ceauru Jiu zmienia kierunek na południowo-wschodni i przecina Wyżynę Getycką, oddzielając wzgórza Motrului na zachodzie od wzgórz Bran na wschodzie. Na tym odcinku przyjmuje wiele sporych dopływów – Tismanę, Gilort, Motru, Argetoaię, Amaradię i Raznic. W okolicy Krajowy, którą mija o kilka kilometrów od wschodu, Jiu zmienia kierunek na południowy i wypływa na Nizinę Wołoską. Uchodzi do Dunaju koło wsi Ostroveni.

Zlewnia - jest to całość obszaru, z którego wody spływają do danej rzeki (jeziora, bagna itp.) lub jej fragmentu. Zlewnia dotyczy zarówno wód powierzchniowych, jak i podziemnych. Zlewnia jest (może być) częścią dorzecza danej rzeki.

Język węgierski (magyar nyelv) – należy do podgrupy języków ugryjskich, zaliczanej do podrodziny ugrofińskiej (z rodziny uralskiej). Językiem tym posługuje się co najmniej 14 mln osób – przede wszystkim na Węgrzech, ale także w południowej Słowacji, środkowej Rumunii (Siedmiogród), północnej Serbii (Wojwodina), zachodniej Ukrainie (Zakarpacie), wschodniej Słowenii (Prekmurje) i wschodniej Austrii (Burgenland). Język węgierski ma status języka urzędowego na Węgrzech, w Słowenii (lokalnie) i w Wojwodinie. Jest to język aglutynacyjny. Współczesny węgierski język literacki powstał w XVI w. Do jego zapisu stosuje się pismo oparte na alfabecie łacińskim.