Juan Sebastián Elcano - Polski Serwis Naukowy

Juan Sebastián Elcano

Juan Sebastián Elcano (spotykane też del Cano, Delcano lub Elkano, ur. w Kraju Basków w Hiszpanii w roku 1476, zm. na Oceanie Spokojnym 4 sierpnia 1526 roku) – baskijski odkrywca. Uczestnik i kontynuator wyprawy Ferdynanda Magellana po jego śmierci 21 kwietnia 1521 roku, doprowadził z Filipin do Europy jedyny ocalały z flotylli liczącej pięć jednostek statek Victoria – pierwszy, który opłynął Ziemię dookoła.

Indochiny - nazwa stosowana dla określenia wschodniej części Półwyspu Indochińskiego (Azja Południowo-Wschodnia), obejmującej współcześnie państwa Laos, Kambodża (Kampucza) i Wietnam. Nazwa ta została nadana przez Europejczyków, którzy zwrócili uwagę na wpływ kultury chińskiej i hinduskiej na kulturę rodzimą tego obszaru.

Ocean Spokojny (Pacyfik), Ocean Wielki – największy, najgłębszy i najstarszy na świecie zbiornik wodny. Z powierzchnią równą 178,7 mln km² zajmuje jedną trzecią całej Ziemi. Największą rozciągłość południkową osiąga między Arktycznym Morzem Beringa a Morzem Rossa przy brzegach Antarktydy i wynosi ona aż 15500 km. Z kolei największą rozciągłość równoleżnikową osiąga między wybrzeżem Indonezji a Kolumbii i Peru i wynosi 19800 km czyli prawie połowę obwodu kuli ziemskiej i pięć razy więcej niż średnica Księżyca. Granicami oceanu są: Ameryki Północna i Południowa na wschodzie, Azja i Australia na zachodzie oraz lodu Arktyki i Antarktydy odpowiednio na północy i południu. Pojemność oceanu szacowana jest na 169,2 mln km³ co stanowi 46% ziemskich zasobów wód. Tradycyjnie dzieli się go wzdłuż równika na część północną i południową, ale wyjątkami są tutaj wyspy Gilberta i Galapagos w całości uznawane za Południowy Pacyfik. Na tym Oceanie znajduje się największa głębia Rów Mariański (głębokość: 10 911 m) oraz druga co do wielkości wyspa świata Nowa Gwinea. Średnia głębokość wynosi 4 280 m p.p.m.

Był synem Dominga Sebastiána Elcano I i Cataliny del Puerto, miał trzech braci: księdza katolickiego Dominga Elcano II, Martína Péreza i Antóna Martína. W 1509 roku był hiszpańskiej uczestnikiem ekspedycji kardynała Francisca Jiméneza de Cisneros przeciwko Algierczykom. Następnie osiadł w Sewilli i pracował jako kapitan statku handlowego. Kiedy złamał hiszpańskie prawo, oddając statek bankierom genuańskim na spłatę długu, uzyskał od króla Karol I zamianę kary pod warunkiem wzięcia udziału w wyprawie Ferdynanda Magellana do Wschodnich Indii, w czasie której po raz pierwszy opłynięto świat.

Ocean Spokojny (Pacyfik), Ocean Wielki – największy, najgłębszy i najstarszy na świecie zbiornik wodny. Z powierzchnią równą 178,7 mln km² zajmuje jedną trzecią całej Ziemi. Największą rozciągłość południkową osiąga między Arktycznym Morzem Beringa a Morzem Rossa przy brzegach Antarktydy i wynosi ona aż 15500 km. Z kolei największą rozciągłość równoleżnikową osiąga między wybrzeżem Indonezji a Kolumbii i Peru i wynosi 19800 km czyli prawie połowę obwodu kuli ziemskiej i pięć razy więcej niż średnica Księżyca. Granicami oceanu są: Ameryki Północna i Południowa na wschodzie, Azja i Australia na zachodzie oraz lodu Arktyki i Antarktydy odpowiednio na północy i południu. Pojemność oceanu szacowana jest na 169,2 mln km³ co stanowi 46% ziemskich zasobów wód. Tradycyjnie dzieli się go wzdłuż równika na część północną i południową, ale wyjątkami są tutaj wyspy Gilberta i Galapagos w całości uznawane za Południowy Pacyfik. Na tym Oceanie znajduje się największa głębia Rów Mariański (głębokość: 10 911 m) oraz druga co do wielkości wyspa świata Nowa Gwinea. Średnia głębokość wynosi 4 280 m p.p.m.

Odkrywca to trzeci męski stopień harcerski w ZHP. Jego oznaczeniem jest jedna krokiewka na pagonie oraz (fakultatywnie) srebrna lilijka nabita na krzyżu harcerskim. Zdobywają go harcerze w wieku 14-16 lat.

Był najpierw kapitanem statku Concepción Jako uczestnik zdławionego buntu w Patagonii został oszczędzony przez Magellana i po pięciu miesiącach spędzonych w kajdanach został po śmierci Magellana kapitanem galeonu Victoria, który jako pierwszy opłynął glob. Podczas wyprawy 18 marca 1522 roku odkrył Île Amsterdam na południu Oceanu Indyjskiego. 6 września 1522 roku przybił do Sanlúcar de Barrameda wraz z osiemnastoma członkami załogi.

Filipiny, Republika Filipin (z ang. Philippines, Republic of the Philippines, z fil. Pilipinas, Republika ng Pilipinas) – państwo w południowo-wschodniej Azji, położone na archipelagu na Oceanie Spokojnym.

Wyspa Amsterdam (fr. Île Amsterdam, zwana też Nowy Amsterdam) - wyspa na południowym Oceanie Indyjskim, należąca do Francji i będąca częścią Francuskich Terytoriów Południowych i Antarktycznych. Razem z mniejszą, położoną 85 km na południe Wyspą Świętego Pawła tworzy dystrykt Wyspy Świętego Pawła i Amsterdam (fr. Saint-Paul-et-Amsterdam).

W 1525 roku był członkiem wyprawy Loaísy. Tam dowodził sześcioma statkami wyruszającymi do Indochin wraz z Garcíą Jofrem de Loaísą. Elcano i Loaísa zmarli podczas wyprawy na Oceanie Spokojnym w 1526 roku.

Zobacz w Wikicytatach kolekcję cytatów
Juan Sebastián Elcano