Juliusz Krzyżewski - Polski Serwis Naukowy

Juliusz Krzyżewski (ur. Juliusz Walerian Ehrenkreutz Krzyżewski 28 stycznia 1915 w Łomży, zm. 26 sierpnia 1944 w Warszawie) - romantyk, polski poeta, od 1938 roku inspektor audycji w Polskim Radio, pseudonim "Prus", "Ehren" podczas kampanii wrześniowej 1939 roku, i powstania warszawskiego. Był synem podchorążego Bohdana Krzyżewskiego herbu Prus, który zginął w 27 roku życia, podczas szarży 8 pułku Ułanów Księcia Poniatowskiego pod Ołyką, 17 maja 1919 roku. Jego matką była Anna z domu Ehrenkreutz, która zmarła 18 czerwca 1961 roku w Górze Kalwarii.

Armia Krajowa (AK) – zakonspirowana siła zbrojna polskiego podziemia w czasach II wojny światowej, działająca pod okupacją niemiecką państwa polskiego i sowiecką w granicach sprzed 1 września 1939 oraz poza nimi. Była najsilniejszą i najlepiej zorganizowaną armią podziemną z działających w tamtym czasie w Europie.

Język polski (polszczyzna) należy wraz z językiem czeskim, słowackim, pomorskim (kaszubskim), dolnołużyckim, górnołużyckim oraz wymarłym połabskim do grupy języków zachodniosłowiańskich, stanowiących część rodziny języków indoeuropejskich.

W Polskim Radiu Juliusz Krzyżewski zadebiutował w 1935 roku. Podczas powstania warszawskiego był zastępcą dowódcy plutonu batalionu "Łukasiński" Armii Krajowej. Zginął tragicznie postrzelony w czoło przez snajpera 26 dnia powstania podczas walk jako żołnierz kompanii "Piotra" Bronisława Kalinowskiego o kościół Kanoniczek przy placu Teatralnym. Pośmiertnie odznaczony Krzyżem Walecznych.

Łomża – miasto w północno-wschodniej Polsce, w województwie podlaskim, nad rzeką Narew. Leży na historycznym Mazowszu, na jego największej ziemi – ziemi łomżyńskiej. W latach 1975-1998 stolica województwa łomżyńskiego. Od 1 stycznia 1999 roku siedziba powiatu łomżyńskiego oraz stolica powiatu grodzkiego. Od 28 października 1925 jest także stolicą diecezji łomżyńskiej Kościoła rzymskokatolickiego. Łomża to główny ośrodek gospodarczy, edukacyjny i kulturowy ziemi łomżyńskiej oraz jedno z trzech głównych miast województwa podlaskiego (obok Białegostoku i Suwałk).

Warszawa (miasto stołeczne Warszawa) (wymowa ?/i) – stolica i największe miasto Polski, położone w środkowo-wschodniej części kraju, na Mazowszu nad Wisłą.

Poezje Juliusza Krzyżewskiego zatytułowane "Juliusz Krzyżewski Poezje", zostały opublikowane przez Państwowy Instytut Wydawniczy w roku (1978) w opracowaniu Piotra Mitznera ze wstępem Jarosława Iwaszkiewicza, z rękopisów udostępnionych przez Marię Krzyżewską, jak również ze zbiorów zakupionych przez Zbigniewa Mitznera ze zbiorów Piotra Mitznera i Krystynę Ehrenkreutz Sas Komarnicką-Nowicką. Nakład wydawnictwa wynosił 5000 + 290 egzemplarzy. Swoje prace sprzedawał jako "Juliusz Ehrenkreutz", "Juliusz Ehren", "Juliusz Krzyżewski". Jego córką była polska aktorka Hanka Ehrenkreutz Krzyżewska.

Jarosław Leon Iwaszkiewicz, pseudonim Eleuter (ur. 20 lutego 1894 w Kalniku koło Kijowa, zm. 2 marca 1980 w Warszawie) – polski pisarz (prozaik, poeta i eseista), tłumacz, współtwórca grupy poetyckiej Skamander, współpracownik Wiadomości Literackich, wieloletni redaktor naczelny Twórczości.

Batalion Łukasiński – jednostki wojskowe Armii Krajowej działające w okresie okupacji niemieckiej w Polsce oraz biorące udział w walkach w okresie powstania warszawskiego.

Juliusz Krzyżewski napisał poemat pt. "Czar - melodramatyczna opowieść wrześniowa", poświęcony pamięci Stefana Michalaka, Maurycego w "Lecie w Nohant" J. Iwaszkiewicza. Rękopis poematu podpisany jest przez Autora i datowany 12 IX 1943 roku. Liczy 599 wierszy. Nie był nigdzie publikowany.

Pochowany został w ruinach Ratusza. Od 1945 roku spoczywa obok symbolicznego grobu ojca na Starych Powązkach.

Linki zewnętrzne

Biografia poety w portalu Wrota Podlasia (pol.)