Jurij Polanśkyj - Polski Serwis Naukowy

Jurij Polanśkyj (ur. 6 marca 1892 w Żółtańcach, powiat Kamionka Strumiłowa - zm. w 1975 w Buenos Aires) - ukraiński geolog, geograf i etnograf, burmistrz Lwowa podczas okupacji niemieckiej

Jurij Polanśkyj urodził się w rodzinie księdza greckokatolickiego. Po ukończeniu szkoły średniej studiował filozofię w Wiedniu, a następnie we Lwowie. W okresie I wojny światowej był porucznikiem pułku artyleryjskiego w armii austro-węgierskiej. W latach 1918-1920 uczestniczył w wojnie polsko-ukraińskiej jako komendant 4 baterii Ukraińskiej Armii Halickiej. Od 1920 r. był nauczycielem geografii i historii w gimnazjach lwowskich oraz członkiem Towarzystwa Naukowego im. Szewczenki. Należał też do nielegalnej organizacji wojskowej UWO.

Kraków – i pod względem powierzchni. Jedno z najstarszych miast Polski, o ponad tysiącletniej historii. Kraków posiada wartościowe zabytki architektury, działa w nim wiele instytucji i placówek kulturalnych.

Polska, oficjalnie Rzeczpospolita Polska – państwo położone w Europie Środkowej nad Morzem Bałtyckim. Graniczy z Niemcami (na zachodzie), Czechami i Słowacją (na południu), Ukrainą i Białorusią (na wschodzie), na północnym wschodzie z Litwą oraz na północy z Rosją (obwód kaliningradzki). Ponadto polska granica wyłącznej strefy ekonomicznej na Bałtyku graniczy ze strefami Danii i Szwecji.

W latach 1921-1932 wykładał geografię na Tajnym Uniwersytecie Ukraińskim we Lwowie, a w latach 1933-1937 antropologię na greckokatolickiej akademii teologicznej. W 1928 r. obronił pracę doktorską na Uniwersytecie Lwowskim. Po agresji ZSRR na Polskę 17 września 1939 r., był wykładowcą w katedrze geografii fizycznej Uniwersytetu Lwowskiego. Od czerwca do września 1941 r. pełnił obowiązki przewodniczącego władz tymczasowych miasta, a także pracował w referacie szkolnym. Z nominacji pierwszego gubernatora dystryktu "Galicja" Karla Lascha został nominowany na burmistrza miasta.

Argentyna (Argentina, Republika Argentyńska – República Argentina) – państwo w Ameryce Południowej, nad południowym Atlantykiem. Graniczy z Chile na zachodzie, Boliwią i Paragwajem na północy, Brazylią i Urugwajem na północnym wschodzie. Argentyna rości pretensje do archipelagu Falklandów oraz części Antarktydy. Nazwa pochodzi od łacińskiego argentum (srebro), którym Indianie obdarowali hiszpańskich rozbitków Juana Díaza de Solís. Pod względem wielkości Argentyna jest ósmym krajem na świecie i drugim w Ameryce Południowej (biorąc pod uwagę liczbę ludności i powierzchnię). Argentyna jest członkiem organizacji gospodarczej Mercosur.

I wojna światowa – pomiędzy od czasu wojen napoleońskich na kontynencie europejskim zakończony klęską Państw Centralnych, likwidacją mocarstw Świętego Przymierza i powstaniem w Europie Środkowej i południowej licznych państw narodowych. Mimo ogromu strat i wstrząsu nimi wywołanego wojna ta nie rozwiązała większości konfliktów, co doprowadziło do wybuchu II wojny światowej 21 lat po jej zakończeniu.

W 1943 r. wyjechał do Krakowa, a następnie do Wiednia, pełniąc funkcje przedstawiciela Centralnego Komitetu Ukraińskiego.

Po zakończeniu wojny, w latach 1945-1947, był wykładowcą na Wolnym Uniwersytecie Ukraińskim w Bawarii. W 1947 r. wyemigrował do Argentyny. W 1956 r. został profesorem na państwowym uniwersytecie w Buenos Aires oraz członkiem argentyńskiej akademii nauk. W Argentynie opublikował 20 monografii oraz ponad 50 książek.

Wolny Uniwersytet Ukraiński (ukr. Український Вільний Університет) – emigracyjny uniwersytet, założony przez ukraińskich emigrantów po I wojnie światowej.

Centralny Ukraiński Komitet Narodowy (wł. Ukraiński Komitet Centralny, ukr. Український центральний комітет, Ukrajinśkyj centralnyj komitet), działająca oficjalnie w okresie II wojny światowej, z siedzibą w Krakowie do stycznia 1945 roku, reprezentacja Ukraińców wobec władz okupacyjnych Generalnego Gubernatorstwa, powołana w oparciu o ukraińskie środowiska nacjonalistyczne OUN-M. Przewodniczący Włodzimierz Kubijowycz.

Bibliografia

Mykola Demidiuk. Dijsnij czlen NTSz - Jurij Polalianskyj. Wisnyk NTSz, Lwów 1995, cz. 12, 13 str. 10, 11, 22.

Linki zewnętrzne

Przyłączenie dystryktu Galicja do Generalnego Gubernatorstwa. Delegacja z burmistrzem Lwowa - Jurijem Polanskim wita gubernatora Hansa Franka chlebem i solą przed gmachem Sejmu Krajowego. Widoczne kobiety ubrane w ukraińskie stroje ludowe.

Przypisy

"Od 8 lipca 1941 r. lwowskich Żydów obowiązywało noszenie białych opasek z niebieską gwiazdą Dawida. W następnych dniach SS i milicja wymordowała kilkuset Żydów, którzy odważyli się wyjść bez opasek na ulicę. By utrzymać przychylność Ukraińców, Niemcy pozwolili wywiesić na dachu lwowskiego ratusza - obok flagi ze swastyką - niebiesko-żółtą flagę ukraińską. Nowym burmistrzem został mianowany Ukrainiec Polański, rozkazy zaś wydawano w niemieckim i ukraińskim języku "urzędowym"". [w:] Haniebne czyny będą pomszczone. Gabriele Lesser Tygodnik Powszechny 11 marca 2001.