Kabały wywarła bezpośredni lub pośredni wpływ na takich filozofów, jak Platon, Arystoteles, F. Schelling, F. Baader, W.S. Sołowiew, N.A. Berdajew, psychologa K.G. Junga, jak również Isaaca Newtona i innych myślicieli.

Pitagoras i Kabała

Hermippus ze Smyrny pisał, że Pitagoras oparł większość swoich teorii na żydowskiej mądrości. Dr Set Pankost pisał "Pitagoras – jedna z największych osobowości swego czasu; nie tylko był czołowym myślicielem w tamtych czasach, ale także był kabalistą z wysokiego poziomu".

Platon i Kabała

Fizyk z Oksfordzkiego Uniwersytetu Sir Roger Penrose pisał w swojej książce "Cienie rozumu" (Shadows of Mind) "Z punktu widzenia nauki Platona matematyczne koncepcje i prawdy tworzą swój własny świat, poza granicami czasu i fizycznego miejsca pobytu. Świat idealnych form Platona odcina się od świata fizycznego." Isaac Newton pisał o Platonie: "Platon podróżując po Egipcie, w którym mieszkało wielu Żydów, przestudiował u nich metafizyczne poglądy o przyczynach wszystkiego odbywającego się, które nazywał ideami, a kabaliści nazywają sefirot".

Spinoza i Kabała

Salomon Majmon, w młodości studiujący kabałę, zwrócił uwagę na bliskość do niej spinozizmu: "Kabała – to tylko poszerzony spinozizm" ("erweiterter Spinozismus"). Później K. Zigwart, A. Krochmal, JA. Frojdental, R. Wolfson, S. Dunin-Borkowski, I. Sonn, tak samo jak G. Szolem, byli bardzo uważni co do kabalistycznych śladów w filozofii Spinozy. Jak zaznaczał żydowski badacz Izajasz Sonn, w XVII w. przeciwnicy Spinozy utwierdzali, że filozoficzna treść jego "heretyckiej" filozofii była zaczerpnięta z kabały, podczas gdy jej matematyczna forma odziedziczona po filozofii Kartezjusza. Spinozizm, w ten sposób, – to "kabała w geometrycznym ubraniu". W tamtych czasach związek spinozizmu z kabałą był wykorzystywany jako uzasadnienie dla jego surowej krytyki. Na przykład, uważano, że Spinoza zniekształcił filozofię Kartezjusza z powodu swojej zależności od kabalistycznych idei, nawet tak wybitny myśliciel jak N. Malbransz godził się z tym oskarżeniem. Jedna z pierwszych i najbardziej znanych prób związku filozofii Spinozy z kabałą została ogłoszona w dwóch książkach I. G. Baxtera, wydanych na początku XVIII wieku. Pierwsza – "Der Spinozismus im Judenthums, oder, die von dem heutigen Judenthumb und dessen Geheimen Kabała, vergoetterte Welt, an Mose Germano sonsten Johann Peter Spaeth von Augsburg geburtig befunden under widerleget" – pojawiła się w Amsterdamie w 1699 roku. W niej Baxter zamieścił bardzo negatywną opinię w stosunku do kabały, tym samym także zganił heretyka Spinozę i ateistyczną filozofię, prawdopodobnie wynikającą z kabały. Jednak w drugiej książce – "Elucidarius Cabalisticus sive reconditae Hebraeorum philosophiae recensio" (Rzym, 1706) Baxter daje krótki zarys żydowskiej okultystycznej filozofii i jej związki ze Spinozą. W tej książce stwierdza on, że kabała to "spinozizm do Spinozy" ("Spinozismo ante Spinozam") i tym samym rehabilituje Spinozę od swoich dawnych oskarżeń. Leibnitza także zainteresował ten problem. W "Teodice" pisze on : "jeden Niemiec, kilka lat temu został izraelitą i rozszerzając swoją dogmatyczną naukę pod imieniem Mosiej Germanus, mieszając tę naukę z poglądami Spinozy myślał, że Spinoza odrodził starą Kabałę Żydów; wydaje się także, że jeden naukowiec [Baxter], przeczący temu żydowskiemu entuzjaście, podzielał taką opinię o Spinozie". Sam Spinoza przyznawał, że studiował kabalistyczne książki, ale wyraził nadzwyczaj negatywny stosunek do nich: "Czytałem i znałem pewnych kabalistów, obłędowi których nigdy nie mogłem się nadziwić". Jednak Dunin-Borkowski poprawnie skomentował to miejsce: "Kontrasty czasem bywają źródłem ekscytacji i podniecenia". Upokarzająca uwaga Spinozy w "Bogosławsko-politycznym traktacie" była adresowana do kabalistycznej egzegezy Biblii; co nie ma żadnego odniesienia do zagadnienia wpływu kabały na jego filozofię.

Isaac Newton i Kabała

W książce "Religia Isaaca Newtona" Frank Manuel pisał: "Newton był pewien, że Mosiejowi były znane wszystkie naukowe tajemnice". Dr Set Pankost pisał: "Newton był wiedziony do odkrycia praw fizycznych (sił przyciągania i odpychania) studiowaniem Kabały". W bibliotece Newtona znaleziono łaciński przekład księgi Zohar "Kabała Denudata", znajdujący się obecnie w "Trinity College" w Cambridge. Isaac Newton wysnuł swoje naukowe badania na filozoficznych postulatach. Szczegółowo pisał: "W poprzednich książkach wyłożyłem podstawy filozofii, nie tyle czysto filozoficzne, a matematyczne, jednak takie, że na ich podstawie mogą zostać uzasadnione rozważania nad pytaniami fizycznymi. Takie prawa sił, mające proste odniesienie do fizyki, żeby nie wydały się bezwartościowe, wyjaśniłem je pewnymi fizycznymi prawami". "Matematyczne początki naturalnej filozofii" (1686 r.) Newtona Książka III. o Systemie Świata. (str.501)

Chrześcijaństwo i Kabała

Chrześcijańska Kabała

W XV w. w Europie pojawił się ruch, utwierdzający w przekonaniu, że prawdziwym, ukrytym sensem kabały jest chrześcijaństwo. Twórcą chrześcijańskiej kabały został jeden z najciekawszych przedstawicieli epoki Odrodzenia – Pico della Mirandola. Chrześcijańscy kabaliści widzieli w kabale objawienie, za pomocą którego można pojąć tajemnice Pitagorasa i Platona. Z tą kabałą, która przetrwała do XVIII w., związane jest także imię chrześcijańskiego mistyka J. Böhme (koniec XVI w. – początek XVII w.).

Papieże XVI wieku i Kabała

Rzymscy Papieże epoki XVI w. nie upatrywali sprzeczności między Kabałą a Chrześcijaństwem. Tak na przykład, pierwsze wydanie księgi Zohar zostało wydrukowane przez chrześcijan według wskazówek papieża Piusa IV w 1559 roku. Chrześcijanie popierając rozszerzanie kabalistycznej literatury chcieli przyciągnąć Żydów do chrztu.

Ruch masoński i Kabała

Studiowanie Kabały stawało się jedną z tajemnic symbolicznej masonerii, członkami której byli liczni przedstawiciele arystokracji, szlachty i duchowieństwa.

Krytyka kabały

Krytyka kabały w judaizmie

Istota krytyki

Rada ortodoksyjnych duchownych i publicystów wypowiedziała krytyczne opinie na temat kabały. Uważają oni, że kabała jest ezoteryczną nauką wykorzystującą astrologię, magię i zaprzecza tym samym Jedynemu Stwórcy. Diakon Andrej Kurajew, były sekretarz prasowy Patriarchy Moskiewskiego i Wszechrosji Aleksieja II, wiąże pojawienie się kabały z odmową przyjęcia chrześcijaństwa przez Żydów. Najtwardszą ocenę kabały dał Michaił Worobiow, proboszcz świątyni na cześć Podwyższenia Prawdziwego Drzewa Życia Krzyża Pańskiego k. Wolska, nazwał ją obcą i wrogą chrześcijaństwu okultystyczną nauką.

Odpowiedź na krytykę ze strony kabalistów

Z punktu widzenia zwolenników kabały liczne poglądy (nieobecność jednolitego Stwórcy, porównanie kabały z magią, nadanie kabale wybitnie ezoterycznego charakteru itd.), wypowiadane przez chrześcijańskich krytyków, ujawniają ich niekompetencję. "Nauka kabały ukrywa się przed głupcami", żeby nie było błędnych interpretacji nauki ("Jak jest obowiązkiem otwieranie tego, co zostanie poprawnie zrozumiane, tak staje się naszym obowiązkiem nie otwierania tego, co nie zostanie poprawnie zrozumiane"). Zdaniem kabalistów, krytyka oparta jest na powierzchownym zapoznaniu się z kabałą. Krytyka, a tym bardziej zrozumienie sedna i sensu nauki, możliwa jest tylko po jej przestudiowaniu i poznaniu. Krytyka uwarunkowana jest także, zdaniem zwolenników kabały, obawami związanymi ze wzrostem zainteresowania nią współczesnego świeckiego społeczeństwa.

Kabalistyczna koncepcja konwersji na judaizm

Ponieważ judaizm dopuszcza reinkarnację, niektórzy rabini uważają, że osoby bez pewności co do posiadania żydowskich przodków, które jednak odczuwają nieracjonalną więź z judaizmem, mogą mieć żydowską duszę, czyli mogły być w poprzednich wcieleniach Żydami. Stąd brać się u takich osób może chęć konwersji na judaizm. Takie dusze miałyby się najczęściej reinkarnować u dalekich potomków osób, które porzuciły judaizm, lub u sąsiadów rodzin żydowskich. Według kabalistów osoby te wcale nie stają się Żydami, lecz po prostu powracają do narodu żydowskiego.