Kadet - Polski Serwis Naukowy

Ten artykuł dotyczy słuchaczy szkoły chorążych. Zapoznaj się również z: Kadeci - członkowie rosyjskiej partii politycznej.

Kadet ładuje taśmy z nabojami kal. 23 mm do skrzynki

Kadeci ze szkoły w Bangladeszu

Kadet to tytuł słuchacza szkoły chorążych (szkoły wojskowej i niektórych innych służb mundurowych) przed jej ukończeniem.

Elew (fr. élève - uczeń) – tytuł żołnierza zasadniczej służby wojskowej lub kandydata na żołnierza zawodowego, kształcącego się w szkole podoficerskiej.

Podoficer – żołnierz służby czynnej lub żołnierz rezerwy należący do korpusu podoficerów, posiadający stopień wojskowy co najmniej kaprala (mata w Marynarce Wojennej), pełniący służbę na stanowisku co najmniej dowódcy drużyny lub innym stanowisku w Wojsku Polskim. W okresie II RP podoficerowie byli zarówno żołnierzami zasadniczej służby wojskowej (w tym nadterminowej) - do stopnia kaprala, jak i żołnierzami zawodowymi (kapral, plutonowy, sierżant, starszy sierżant, chorąży). W LWP oraz w WP do 2004 r. podoficerowie dzielili się na podoficerów zasadniczej służby wojskowej (kapral i starszy kapral) i podoficerów zawodowych (pozostałe stopnie podoficerskie). Obecnie wszyscy podoficerowie służby czynnej są żołnierzami zawodowymi i tworzą korpus podoficerów. Stopnie podoficerskie występują również w innych formacjach takich jak policja, Straż Graniczna, Państwowa Straż Pożarna, Służba Więzienna, ABW, BOR.

Zgodnie z przepisami ubiorczymi Wojska Polskiego kadeci mieli naramienniki obszyte dodatkowo białą lamówką. Ponadto na naramiennikach nosili metalową odznakę ze skrótem "SCh"owiniętą w dolnym fragmencie liściem dębu. (Szkoła Chorążych). Na rękawach mundurów wyjściowych mieli naszyte kątowo załamane paski (krokiewki), których liczba oznaczała rok nauki. Z tym, że Szkoły Chorążych były II lub III letnie. Do Szkół Chorążych III letnich były przyjmowane osoby z wykształceniem zasadniczym, natomiast do Szkół Chorążych II letnich były przyjmowane osoby z wykształceniem średnim.

Małoletni – w rozumieniu polskiego prawa cywilnego to osoba, która nie ukończyła lat 18 i nie zawarła małżeństwa, przez co małoletni uzyskuje pełnoletność.

Polska Rzeczpospolita Ludowa (PRL) - oficjalna nazwa państwa polskiego w latach 1952-1989. Uprzednio w latach 1945-1952 ten sam organizm państwowy funkcjonował jako podmiot prawa międzynarodowego pod nazwą Rzeczpospolita Polska. Zwana propagandowo Polską Ludową - był to kolokwialny eufemizm na okres monopartyjnych rządów PPR, a od 1948 PZPR w Polsce.

W Wojsku Polskim obecnie nie szkoli się kandydatów na chorążych. Samodzielny korpus chorążych został zlikwidowany, natomiast żołnierze noszący stopień wojskowy z korpusu chorążych zachowują go dożywotnio. W chwili obecnej stopień chorążego należy do stopni starszych podoficerów, liczba stopni (etatowych) została ograniczona do czterech (młodszy chorąży, chorąży, starszy chorąży i starszy chorąży sztabowy).

Służby mundurowe - zwykle bardzo sformalizowane jednostki powoływane przez państwo lub jego organy do spełniania części jego podstawowych zadań, takich jak:

Naramiennik (potocznie także pagon, dawniej epolet, galon) element odzieży (zwłaszcza mundurów), który stanowi pasek materiału wszyty z jednej strony między górny koniec rękawa kurtki mundurowej a samą kurtkę, a drugim końcem przypinany, najczęściej guzikiem, w pobliżu kołnierza, tak że nakrywa ramię wzdłuż obojczyka osoby ubranej w tę kurtkę. Naramienniki stanowią element umundurowania, na których są umieszczane różnego rodzaju naszywki (paski, gwiazdki, wężyki, prostokąty – tzw. belki, krokiewki, diamenty, gwiazdki) odróżniające żołnierzy (także policjantów, strażaków, niektórych harcerzy itp.) różnych stopni bądź funkcji.

Również określenie uczniów szkół wojskowych dla małoletnich, zapewniających najczęściej oprócz podstawowego wyszkolenia militarnego, wykształcenie ogólne, najczęściej na poziomie szkoły średniej. W Polsce szkoły takie funkcjonowały od XVIII w., przez okres międzywojenny XX w. i w PRL pod nazwą korpusów kadetów.

Siły Zbrojne Rzeczypospolitej Polskiej (SZ RP) inaczej Wojsko Polskie - siły i środki wydzielone przez państwo do zabezpieczenia jego interesów i prowadzenia walki zbrojnej

Stopnie wojskowe – są tytułami żołnierzy oznaczającymi miejsce danego żołnierza w hierarchii wojskowej oraz warunkują zajmowanie stanowiska służbowego o określonym stopniu etatowym. Stopnie wojskowe mają swoje oznaki składające się najczęściej z gwiazdek, tzw. diamentów, belek i krokiewek. Oznaki stopni umieszcza się na mundurze. W Wojsku Polskim oznaki stopni nosi się na naramiennikach, nakryciu głowy (czapce garnizonowej, berecie czy furażerce), rękawach mundurów (w Marynarce Wojennej) lub na lewej piersi kurtki mundurowej. Hierarchia stopni w wojsku często bywa powielana w innych służbach mundurowych danego kraju (policji, służbach granicznych, straży pożarnej, służbie więziennej itp.); w Polsce także w Biurze Ochrony Rządu.

Od dnia 1 stycznia 2010 roku tytuł kadeta otrzymują żołnierze służby przygotowawczej kształcący się na podoficera. Wymienieni otrzymują tytuł bez szczególnego nadania z dniem rozpoczęcia pełnienia służby przygotowawczej .

Od dnia 23 marca 2011 roku tytuł kadeta może być używany także przez żołnierzy w czynnej służbie wojskowej, w stopniach szeregowych, kształcących się na podoficera. Wymienieni otrzymują tytuł kadeta bez szczególnego nadania:

w czasie odbywania zasadniczej służby wojskowej - z dniem rozpoczęcia kształcenia;

w ramach kursu podoficerskiego w czasie odbywania ćwiczeń wojskowych lub pełnienia okresowej służby wojskowej - z dniem rozpoczęcia kształcenia;

w czasie pełnienia służby wojskowej w razie ogłoszenia mobilizacji i w czasie wojny - z dniem rozpoczęcia kształcenia.

Równocześnie zniesiony został dotychczasowy tytuł wojskowy elewa .

Starszy chorąży (st. chor.) – stopień wojskowy Wojsk Lądowych i Sił Powietrznych RP w korpusie podoficerskim (do 2004 roku w osobnym korpusie chorążych), w hierarchii wojskowej stoi bezpośrednio wyżej od chorążego i niżej od starszego chorążego sztabowego. Odpowiada starszemu chorążemu marynarki w polskiej Marynarce Wojennej.W czasie II wojny światowej istniał tylko stopień chorąży.

Partia Konstytucyjno-Demokratyczna (ros. Конституционно-демократическая партия) – liberalna partia polityczna, działała w Rosji w latach 1905-1917. Znana także jako "Partia Wolności Ludowej" (Партия Народной Свободы), nieformalnie nazywana "Partią Kadetów", "K-D" oraz "Kadeci" (кадеты).

Przypisy

Art. 1 pkt 56 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o zmianie ustawy o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2009 r. Nr 161, poz. 1278).
Rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 23 lutego 2011 r. w sprawie tytułów wojskowych żołnierzy w czynnej służbie wojskowej (Dz. U. 2011 r. Nr 50, poz. 257).

Bibliografia

PWN Leksykon: Wojsko, wojna, broń, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2001, ISBN 83-01-13506-9
Dzienniki Ustaw