Kalendarium powstania warszawskiego - 23 sierpnia

23 sierpnia, środa

Krakowskie Przedmieście 3

Tablica przy ul. Pięknej w Warszawie

Nadal ciężkie walki o Stare Miasto. Z cekaemu zestrzelono samolot niemiecki; spadł na ul. Hipoteczną. Natarcie hitlerowców na wszystkich możliwych odcinkach, m.in.: na szpital Jana Bożego (ul. Bonifraterska), zakłady Fiata (ul. Sapieżyńska), PWPW, także walki w sąsiedztwie Pałacu Krasińskich i pasażu Simonsa.

Ciężki karabin maszynowy (ckm) – szybkostrzelna broń strzelecka zespołowa, karabin maszynowy strzelający amunicją karabinową. Dużą szybkostrzelność praktyczną uzyskano dzięki zastosowaniu luf chłodzonych wodą lub szybkowymiennych luf chłodzonych powietrzem. Działanie broni najczęściej oparte na zasadzie krótkiego odrzutu lufy (np. Maxim) lub odprowadzania gazów prochowych z lufy (np. Hotchkiss). Broń strzela z ciężkiej podstawy (trójnożnej, saneczkowej, kołowej) ogniem ciągłym (długimi lub krótkimi seriami). Podstawa często umożliwia prowadzenie ognia przeciwlotniczego.

Seweryn Dziubałtowski (ur. 31 grudnia 1883 w Smardzewicach koło Tomaszowa Mazowieckiego, zm. 23 sierpnia 1944 w Warszawie) - polski botanik i fitosocjolog.

Tego dnia duże sukcesy oddziałów powstańczych zarówno na południu, jak i w północnej części Śródmieścia. Zdobyto kościół św. Krzyża (na Krakowskim Przedmieściu) i sąsiadujące mu budynki parafialne. Batalion "Harnaś" i kompania "Lewara" zdobyły bliski gmach Komendy Głównej Policji (przy Krakowskim Przedmieściu 1). Powstańcy przejęli również kompleks gmachów Ministerstwa Spraw Wewnętrznych (na Nowym Świecie 67/69). Uwolnienie kilkudziesięciu cywilów, ośmiu księży, 20 polskich policjantów i wzięcie do niewoli 80 niemieckich żandarmów. Zdobyto 3 pojazdy, dużo broni i odbito zakładników. Uderzenie powstańców na Uniwersytet Warszawski - użyto wtedy dwóch samochodów pancernych "Kubuś" i transportera "Szary Wilk".

Polska Wytwórnia Papierów Wartościowych Spółka Akcyjna (PWPW S.A.) – jednoosobowa spółka Skarbu Państwa, przedsiębiorstwo wpisane na listę spółek o istotnym znaczeniu dla porządku publicznego lub bezpieczeństwa publicznego.

Stare Miasto w Warszawie – najstarsze osiedle miejskie Warszawy będące zwartym zespołem architektury zabytkowej, przeważnie z XVII i XVIII wieku o średniowiecznym układzie zabudowy, otoczone pierścieniem murów obronnych z XIV–XVI wieku.

Daily Sketch: Pomoc dla Warszawy nie jest żadną łaską, ale słuszną zapłatą za to wszystko, co Polska wniosła w walkę o wolność i lepsze jutro świata.

New York Sun w artykule "O bohaterstwie Warszawy": Polacy walczą w Warszawie nieustępliwie. Brak im jednak amunicji, żywności, a nawet wody. Być może, że ich walka jest beznadziejna. Otrzymują mało zaopatrzenia drogą powietrzną; chociaż może się okazać, że i ta pomoc jest zbyt mała i zbyt późno przysłana.

Błyskawica, właściwie Stacja Nadawcza Armii Krajowej "Błyskawica" – radiostacja nadająca podczas powstania warszawskiego, od 8 sierpnia 1944 do końca walk. Nadajnik zbudował Antoni Zębik (ps. "Biegły") w 1943. Jej sygnałem była melodia "Warszawianki".

Krakowskie Przedmieście – jedna z najbardziej reprezentacyjnych ulic w Warszawie, stanowiąca północny odcinek Traktu Królewskiego, biegnący od Zamku Królewskiego na południe w kierunku Łazienek. Administracyjnie znajduje się w dzielnicy Śródmieście.

Z meldunku sytuacyjnego Karola Ziemskiego: Bez zmian. Duże zmęczenie fizyczne i psychiczne. Poszczególne jednostki wykazują załamanie się.

Zginął na Mokotowie, raniony odłamkiem granatu, Seweryn Dziubałtowski - polski botanik i fitosocjolog.

Przeniesienie radiostacji Błyskawica z budynku PKO na Jasnej do lokalu kawiarni "Adria" na Moniuszki.

Linki zewnętrzne

Radiostacja "Błyskawica" - m.in. komunikat o zdobyciu Komendy Głównej Policji na Krakowskim Przedmieściu (ang.)