Kalendarium powstania warszawskiego - 9 września

9 września, sobota

Dobrowolna ewakuacja z miasta 8000 ludzi, uzgodniona ze stroną niemiecką.

Silne ataki nieprzyjaciela skierowane na północne Śródmieście i Czerniaków. Wyparto ich z magazynów firmy Pluton (zachodnie Śródmieście). Śródmieście południowe i Czerniaków pod ogniem artyleryjskim, z moździerzy, miotaczy ognia i granatników. Powstańcy poprzez ul. Książęcą utrzymują łączność ze Śródmieściem.

Śródmieście – dzielnica Warszawy o granicach ustalonych w 1960 roku. 135 tys. mieszkańców. Obejmuje najstarszą część miasta (Stare Miasto i Nowe Miasto), a także zabudowę powstałą po II wojnie światowej w miejscu zniszczonych dzielnic.

Heinrich Friedrich ("Heinz") Reinefarth (ur. 26 grudnia 1903, zm. 7 maja 1979) – niemiecki wojskowy, nazista, SS-Gruppenführer. Zbrodniarz hitlerowski, odpowiedzialny za liczne zbrodnie wojenne popełnione przez wojska niemieckie podczas tłumienia powstania warszawskiego. Nigdy nie poniósł odpowiedzialności za popełnione zbrodnie.

Komenda Główna Armii Krajowej uznaje dalszą walkę za bezsensowną. Kryzys ten zakończy się 11 września.

W radiu i prasie londyńskiej przekazano informację o deklaracji rządu Wielkiej Brytanii przypominającej o ostrzeżeniu skierowanym do Niemców (pierwszy raz pojawiło się 30 sierpnia). Zawarte w nim zostały m.in. następujące słowa: Rząd brytyjski zrobi wszystko co leży w jego mocy, by zapewnić, że odpowiedzialni za to (łamanie praw wojennych), niezależnie kim są, zostaną pociągnięci do odpowiedzialności za swe zbrodnie.

Heinrich Himmler (ur. 7 października 1900 w Monachium, zm. 23 maja 1945 w Lüneburgu) – jeden z głównych przywódców Niemiec hitlerowskich i zbrodniarzy II wojny światowej; współtwórca i szef kolejno: SS (od 1929), Gestapo (od 1934), policji (od 1936), minister spraw wewnętrznych (od 1943).

Kościół św. Stanisława Biskupa Męczennika – mieści się w Warszawie w dzielnicy Wola przy ul. Bema 73/75. Obecny budynek kościoła został wybudowany w latach 1859-1861, w czasie gdy obszar ten nie należał jeszcze administracyjnie do Warszawy, ówczesne nazwy ulic Kasprzaka i Bema, na których skrzyżowaniu stoi budowla, to Dworska i Kościelna. Pierwszym proboszczem został ks. Leopold Rzeczycki. W kościele znajduje się kaplica Matki Bożej Elekcyjnej – miejsce kultu wizerunku maryjnego towarzyszącego elekcjom królów na polach Woli. Obecnie znajduje tu się kopia obrazu, a oryginał został w roku 2000 przekazany na ręce Marszałka Senatu dla polskiego parlamentu.

Z depeszy Heinza Reinefartha do Himmlera:
Są one [wyrazy uznania złożone przez Himmlera] dla nas dalszym bodźcem w ciężkiej i niestety obfitującej w znaczne straty walce tak obecnie, jak i poprzednio. Głównodowodzący Grupy Armii "Środek", jak również głównodowodzący 9. armii osobiście przekonali się o zaciętości tej walki, czemu dali wyraz porównując walki o Warszawę z walkami o Stalingrad.

Moździerz - rodzaj prostego działa strzelającego stromotorowo. W większości, z wyjątkiem największych rodzajów, nie stosuje się oporopowrotnika. Ponieważ rolę ciężkich moździerzy oblężniczych przejęło lotnictwo, obecnie często definiuje się moździerz jako działo nie mające oporopowrotnika. Bywa także utożsamiany z moździerzem piechoty, nazywanym moździerzem właściwym. W starszej literaturze można spotkać nazwę miotacz lub miotacz min.

Granatnik – indywidualna lub zespołowa broń strzelecka o kalibrze nieprzekraczającym zwykle 40 mm, przeznaczona do zwalczania celów powierzchniowych pociskami wybuchowymi (granatami) na dystansach do 400 metrów.