Kamień Pomorski - Polski Serwis Naukowy

Ten artykuł dotyczy miasta w woj. zachodniopomorskim. Zapoznaj się również z: Kamień Pomorski – dawna nazwa Kamienia Krajeńskiego (za II RP).

Kamień Pomorski (niem. Cammin in Pommern) – miasto w woj. zachodniopomorskim, w powiecie kamieńskim, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Kamień Pomorski. Uzdrowisko położone na Pobrzeżu Szczecińskim, nad brzegiem Zalewu Kamieńskiego. Druga siedziba archidiecezji szczecińsko-kamieńskiej i tutejszego dekanatu. Zlokalizowany tu jest port morski z basenem rybacko-żeglarskim.

Dziwnówek – wieś w północno-zachodniej Polsce, położona w województwie zachodniopomorskim, w powiecie kamieńskim, w gminie Dziwnów, 4,5 km na wschód od mostu zwodzonego w Dziwnowie.W latach 1975–1998 miejscowość położona była w województwie szczecińskim.
Rugiowie – plemiona germańskie w starożytności zamieszkujące m.in. wyspę Rugię, swe najdawniejsze siedziby mające prawdopodobnie w zachodniej Norwegii (Rōgiland).

Według danych z 31 grudnia 2010 r. miasto miało 9094 mieszkańców.

Położenie

Mapa wyspy Wolin z zaznaczonym Kamieniem Pomorskim

Miasto położone jest na Pobrzeżu Szczecińskim, dokładnie Wybrzeżu Trzebiatowskim w rozlewisku cieśniny Dziwny tworzącej tutaj Zalew Kamieński. Miasto leży nad dwoma zatokami zalewu: Karpinką od północy i Promną od zachodu, za którą znajduje się Wyspa Chrząszczewska. Miejscowość znajduje się 90 km na północny wschód od Szczecina.

Kanonia – dom w pobliżu katedry lub kolegiaty, w którym znajdowały się mieszkania księży kanoników należących do kapituły. W czasach późniejszych (od XVI wieku) nazwa stosowana była także w odniesieniu do usytuowanych w sąsiedztwie katedry kamieniczek, które były zamieszkiwane przez kanoników.
Borowina – . Tym niemniej wiara w jej uzdrawiające właściwości sprawia, że w Polsce stosowana jest w leczeniu chorób reumatycznych, schorzeń ginekologicznych i niektórych chorób narządów wewnętrznych.

Według danych z 1 stycznia 2011 r. powierzchnia miasta wynosiła 10,74 km².

Kamień Pomorski leży w północnej części Pomorza Zachodniego. W latach 1946–1998 miasto administracyjnie należało do woj. szczecińskiego.

Centrum Kamienia Pomorskiego znajduje 7 km od wybrzeża Morza Bałtyckiego. Miasto ma pośredni dostęp do morza poprzez cieśninę Dziwnę.

Warunki naturalne

Rozlewiska wodne (cieśnina Dziwna i jej części: Zalew Kamieński, Zatoka Cicha) są wykorzystywane do uprawiania sportów wodnych i czynnego wypoczynku na wodzie (żeglarstwa, kajakarstwa, windsurfingu oraz wędkarstwa).

Królestwo Prus (niem. Königreich Preußen) – oficjalny tytuł państwa prusko-brandenburskiego po roku 1701 wraz z pozostałymi domenami dynastii Hohenzollernów w latach 1701-1918, od 1871 roku wchodzące w skład Cesarstwa Niemieckiego.
Otton z Bambergu, także Otto z Bambergi, niem. Otto von Bamberg (ur. ok. 1060 – zm. 1139) – biskup niemieckiego miasta Bamberg od 1102 roku, kanclerz cesarza Henryka IV, misjonarz, święty katolicki zwany "Apostołem Pomorza".

Miasto położone jest na wysokości 10 m n.p.m.

Na terenie miasta występują istotne w lecznictwie źródła solankowe i pokłady borowiny. Walory te przyczyniły się do rozwoju lecznictwa uzdrowiskowego. Uzdrowisko wykorzystuje obecnie odwiert solanki (Edward II) w pobliżu zakładu balneologicznego oraz złoże borowiny w odległości 200 m od sanatorium, a także wody zmineralizowane z nowego ujęcia w Dziwnówku.

Droga krajowa nr 6 – droga krajowa w północnej części kraju prowadząca od przejścia granicznego Kołbaskowo do Łęgowa o długości ok. 351 km. Droga nr 6 przebiega przez województwa zachodniopomorskie i pomorskie. Jest połączeniem niezbędnym dla ruchu osobowo-towarowego między dwoma najważniejszymi ośrodkami miejskimi w północnej Polsce, tzn. Szczecinem wraz z aglomeracją oraz Trójmiastem.
Choroby reumatyczne (potocznie reumatyzm) – grupa chorób charakteryzujących się przewlekłymi zmianami zapalnymi w obrębie tkanki łącznej, spowodowanymi najczęściej reakcją autoimmunologiczną. Grupa chorób reumatycznych objawia się często zmianami chorobowymi w stawach i kościach, dając objawy bólowe i w skrajnych przypadkach ograniczenie ruchomości stawów, aż do całkowitego ich usztywnienia. Słowem "reumatyzm" lub też "gościec" najczęściej określa się w mowie potocznej reumatoidalne zapalenie stawów.

Na terenie katedralnym, znajduje się wirydarz z gatunkami drzew i krzewów.

Pomniki przyrody:

grupa 4 drzew – lip drobnolistnych (Tilia cordata) – rosnących przy katedrze wzdłuż muru od strony placu Katedralnego.

wiąz polny (pl. Wolności) – 2 szt.

żywotnik olbrzymi (przy katedrze).

Klimat

Pod względem klimatycznym Kamień Pomorski należy do dzielnicy bałtyckiej. Zaznacza się tu silnie wpływ klimatu morskiego: wilgotność powietrza, długotrwałość zim, amplituda temperatur.

Promna – zatoka, część Zalewu Kamieńskiego, w jego wschodniej części. Rozdziela Wybrzeże Trzebiatowskie od Wyspy Chrząszczewskiej, łącząc się od południa z Zatoką Cichą.
Sztuka romańska (styl romański, romanizm) - styl w sztukach plastycznych wykonywanych z kamienia XI – XIII wieku. Najwcześniej formy stylistyczne zostały ukształtowane na terenach zajmowanych obecnie przez dzisiejsze północne Włochy, Francję i zachodnie Niemcy (XI – XII wiek). Wkrótce zasięgiem nowego stylu objęte zostały kolejne tereny Europy i wraz z prowadzonymi wyprawami krzyżowymi przeniknął na Bliski Wschód.

Jak wynika z danych stacji meteorologicznej w Kamieniu, średnia roczna temperatur na tym obszarze waha się w granicach 7-8,3 °C. Najcieplejszy miesiąc to sierpień, a najchłodniejszy – styczeń. Temperatura maksymalna mieści się w granicach 32,1° do 33,1 °C, a minimalna od -18,6° do -19,2 °C. Roczna suma opadów waha się w granicach 550-650 mm. Długość okresu wegetacyjnego wynosi 210-220 dni. Wiatry wieją najczęściej z kierunku płd.-zach.(SW) i płn.-zach (NW).

Ratusz (niem. Rathaus, dosł. dom rady) – reprezentacyjny budynek użyteczności publicznej, zwykle tradycyjna siedziba samorządowych władz miejskich. Ratusz budowano najczęściej na planie prostokąta i nadawano mu formę monumentalną.
Uzdrowisko – miejscowość dysponująca naturalnymi czynnikami leczniczymi, do których zalicza się wody mineralne oraz właściwości klimatyczne. Warunkiem powstania miejscowości uzdrowiskowej jest występowanie walorów przyrodniczych. Wody mineralne służą do kąpieli leczniczych i do kuracji pitnej, a właściwości klimatyczne stosowane są w klimatoterapii.

Uzdrowisko

Na terenie uzdrowiska znajdują się udokumentowane następujące naturalne surowce lecznicze: złoża torfu leczniczego – borowina, wody lecznicze – solanki.

W uzdrowisku prowadzone jest leczenie w następujących kierunkach: choroby reumatyczne, choroby kardiologiczne i nadciśnienie (w tym wczesna rehabilitacja), choroby dolnych dróg oddechowych, choroby neurologiczne, choroby ortopedyczno-urazowe, choroby dziecięce: (choroby kardiologiczne, choroby dolnych dróg oddechowych, choroby górnych dróg oddechowych).

Fortyfikacja (z łac. fortificatio – umocnienie) – zespół obiektów wojskowych w postaci odpowiednich budowli i urządzeń, przeznaczonych do prowadzenia działań obronnych.
Województwo szczecińskie lub województwo zachodniopomorskie zostało utworzone z tzw. Ziem Odzyskanych po II wojnie światowej od Niemiec. 14 marca 1945 r., jeszcze przed całkowitym oddaniem tych terenów pod administrację polską, Rząd Tymczasowy Rzeczypospolitej Polskiej podzielił je na okręgi. Jednym z nich był Okręg III - Pomorze Zachodnie, który obejmował także fragment ziemi lubuskiej i polskiej części Łużyc (dzisiejsza większa część województwa lubuskiego). Z części położonej nieco na północ od rzek Warty i Noteci utworzono 28 czerwca 1946 r. nowe województwo. Pierwotnie jego stolicą był Koszalin, później siedzibę przeniesiono do Szczecina. Powierzchnia wynosiła 30.251 km² (drugie co do wielkości, po poznańskim na 14 województw), a zamieszkiwało je 892.600 mieszkańców (w 1946 r.) Obejmowało ono obszar obecnego obecnego województwa zachodniopomorskiego oraz część zachodnią województwa pomorskiego.

W Kamieniu Pomorskim znajduje się 5 zakładów lecznictwa uzdrowiskowego:

szpital uzdrowiskowy „Mieszko”,

Zakład Przyrodoleczniczy „Feniks”,

Sanatorium Uzdrowiskowe „Gryf” – pododdział szpitala Mieszko

Sanatorium Uzdrowiskowe „Chrobry”,

Sanatorium Uzdrowiskowe „Dąbrówka”.

Historia

Rycina miasta z Wielkiej Mapy Księstwa Pomorskiego z 1618

Jest wysoce prawdopodobne, że ciągłość udokumentowanej źródłami historii zasiedlenia tego miejsca sięga blisko 1850 lat. W czasach antycznych w okolicach Kamienia istniała miejscowość o nazwie Rugium. Została ona odwzorowana na antycznej mapie Ptolemeusza z lat 142-147 n.e. Według wielu hipotez miejscowość ta, zasiedlona przez plemię Rugian, znajdowała się w bezpośrednim sąsiedztwie Kamienia lub w jego miejscu, i wynika to z położenia tej miejscowości na wschód względem ujścia rzeki Odry oraz z usytuowania względem innych zidentyfikowanych już miejscowości Pomorza.

Niemcy (Republika Federalna Niemiec, RFN; do traktatu pomiędzy RFN a Polską Rzecząpospolitą Ludową (1970) w Polsce stosowana była oficjalnie nazwa Niemiecka Republika Federalna, NRF; niem.: Deutschland lub Bundesrepublik Deutschland, BRD) – państwo federacyjne położone w Europie, będące członkiem Unii Europejskiej (UE), Unii Zachodnioeuropejskiej (UZE), G8, ONZ oraz NATO. Stolicą Niemiec jest Berlin (przed połączeniem z NRD – Bonn, obecnie noszące tytuł miasta federalnego). Językiem oficjalnym jest język niemiecki.
Żywotnik olbrzymi (Thuja plicata Donn ex D.Don, 1824) - gatunek drzewa iglastego z rodziny cyprysowatych. Występuje w stanie dzikim w zachodniej części Ameryki Północnej, wzdłuż wybrzeży Oceanu Spokojnego, od Alaski po Kalifornię.

W IX–XI w. była tu osada rybacka i portowa, która otrzymała prawa miejskie w 1274 r.

W 1176 r. przeniesiono z Wolina i powołano w Kamieniu biskupstwo, które podlegało arcybiskupowi gnieźnieńskiemu. W latach niepokoju i rywalizacji państw ościennych o Pomorze biskup kamieński uniezależnił się od arcybiskupa gnieźnieńskiego i od ok. 1188 r. podlegał bezpośrednio Rzymowi.

W 1876 r. przypadkowo odkryto źródła solankowe, z czasem zaczęto też stosować borowinę z okolicznych torfowisk.

Archidiecezja szczecińsko-kamieńska (Archidioecesis Sedinensis-Caminensis) – jedna z czternastu archidiecezji Kościoła rzymskokatolickiego w Polsce ustanowiona przez papieża Jana Pawła II 25 marca 1992 bullą Totus Tuus Poloniae Populus.
Wiąz pospolity, wiąz polny (Ulmus minor Mill.) – gatunek rośliny z rodziny wiązowatych (Ulmaceae). Rodzime obszary jego występowania to: Europa, Azja Zachodnia i Kaukaz, Afryka Północna (Algeria, Maroko, Tunezja) i Wyspy Kanaryjskie.

Kalendarium

142-147 n.e. - Rugium na mapie Klaudiusza Ptolemeusza

IX-X w. - zasiedlone przez plemię słowiańskie (osada rybacka i gród) Wolinian,

XI wiek - był już tu duży gród (siedziba książąt zachodniopomorskich),

1124 - najstarsza zachowana wzmianka o Kamieniu,

XII wiek - miasto posiada fortyfikacje (wały), plac targowy u wschodniej bramy, port nad Zatoką Karpina; następuje szybki rozwój po upadku Wolina,

1176 - przeniesienie siedziby biskupstwa z Wolina,

1274 - nadanie praw miejskich lubeckich,

XIV wiek - Kamień przystępuje do związku hanzeatyckiego,

1545 sekularyzacja biskupstwa-powstaje biskupstwo luterańskie, istniejące do 1648

XVII wiek - miasto staje się własnością najpierw Szwecji później Brandenburgii, następnie aż do końca II wojny światowej - Królestwa Prus,

1876 - odkryto lecznicze właściwości tut. źródeł solankowych - Kamień staje się uzdrowiskiem,

1892 - otwarcie linii kolejowej łączącej miasto ze Szczecinem,

1906 - otwarcie linii kolejowej do Trzebiatowa (linia ta w 1945 roku została rozebrana przez wojska radzieckie),

5 marca 1945 - miasto zostaje zdobyte przez Armię Czerwoną; następnie przekazane Polsce,

13 kwietnia 2009 - tragiczny pożar hotelu socjalnego.

Pochodzenie nazwy

Nazwa miasta ma pochodzenie wenedyjskie i pierwszy raz pojawia się w żywotach Ottona z Bambergu (u Herborda "civitas ducis Camina", u Eba "castrum magnum Gamin" lub "in urbe Games"). Inne występujące nazwy to Chamin i Camyna. Bulla z 14 października 1140 dla biskupstwa pomorskiego podaje "Chamin cum taberna et foro". W bulli protekcyjnej z 25 lutego 1188 napisano "apud civitatem Camyn". Ostatecznie w XIII w. ustaliła się forma Camin.

Uwe Johnson (ur. 20 lipca 1934 w Kamieniu Pomorskim; zm. prawdopodobnie w nocy z 23 lutego na 24 lutego 1984 w Sheerness on Sea, Anglia) – niemiecki pisarz. Należał do Grupy 47.
Droga wojewódzka nr 103 – droga wojewódzka w północnej części woj. zachodniopomorskiego o długości 36 km łącząca Kamień Pomorski z Trzebiatowem. Droga przebiega przez dwa powiaty: kamieński (gminy: Kamień Pomorski i Świerzno), gryficki (gminy: Karnice i Trzebiatów).

Nazwa łączona jest z ogromnym głazem narzutowym (obwód w najszerszym miejscu 20 m) położonym w korycie Dziwny. Ten "Głaz Królewski" służył jako oznacznik w żegludze, przyczyniając się do powstania nazwy miasta.

Galeria

Kamień znajdujący się na północ od miejscowości Buniewice na wyspie Chrząszczewskiej, od którego wzięła się nazwa miasta Kamień Pomorski

Finlandia, Republika Finlandii (fiń. Suomi, Suomen Tasavalta; szw. Finland, Republiken Finland) – państwo w Europie Północnej, powstałe po odłączeniu od Rosji w 1918. Członek Unii Europejskiej. Graniczy od zachodu ze Szwecją i z Bałtykiem, od północy z Norwegią i od wschodu z Rosją.
Optymist (ang. Optimist) – najmniejsza monotypowa międzynarodowa klasa jachtów, przeznaczona dla dzieci i młodzieży do 15 lat. Jest to łódka regatowa (nie należy do najwygodniejszych). Jej kokpit zajmuje połowę jachtu.

czytaj dalej: [2], [3]

w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)