Kampania śródziemnomorska - II wojna światowa

Kampania śródziemnomorska – działania wojenne prowadzone przez siły Osi i aliantów mające na celu opanowanie basenu Morza Śródziemnego w czasie II wojny światowej. Walki w tym rejonie były spowodowane przystąpieniem Włoch do wojny po stronie nazistowskich Niemiec. Mimo początkowych sukcesów Osi (zajęcie Grecji i Jugosławii, zwycięstwa w Afryce) z biegiem czasu alianci zyskiwali coraz wyraźniejszą przewagę. Możliwe to było dzięki utrzymaniu Malty, która była strategicznie położoną bazą między Afryką a Sycylią oraz utrzymaniu neutralności Hiszpanii.

Kalabria (wł. Calabria) to region administracyjny w południowych Włoszech o powierzchni 15 080 km² i 2,05 milionach mieszkańców, ze stolicą w Catanzaro (102,5 tys. mieszkańców). Gęstość zaludnienia 142 osób na km².
Włochy rozpoczęły swój udział w II wojnie światowej 10 czerwca 1940 roku jako sojusznik III Rzeszy. Głównym obszarem zaangażowania militarnego Włoch były rejon Morza Śródziemnego, Bałkany oraz Afryka Północna i Wschodnia. Poza tym oddziały włoskie brały udział w ataku na Francję, bitwie o Anglię, bitwie o Atlantyk i walkach na froncie wschodnim. Porażki doprowadziły w ostatnich dniach lipca 1943 roku do odsunięcia od władzy Benito Mussoliniego i zawarcia 3 września zawieszenia broni z aliantami, ogłoszonego oficjalnie 8 września 1943 roku. Spowodowało to okupację kraju przez wojska niemieckie i powstanie na północy Włoch Włoskiej Republiki Socjalnej z Benito Mussolinim na czele. 13 października 1943 roku nowy rząd Królestwa Włoch, kierowany przez marszałka Pietro Badoglio, wypowiedział wojnę III Rzeszy i Japonii stając się w ten sposób członkiem koalicji antyfaszystowskiej. Ostatnie walki na froncie włoskim toczyły się do 2 maja 1945 roku.

Główne walki toczyły się w Afryce, na Bałkanach i we Włoszech. Jednym z czynników decydujących o powodzeniu kampanii były też bitwy morskie w zdecydowanej większości wygrane przez aliantów.

Walki w tym rejonie ustały 2 maja 1945 roku, gdy we Włoszech skapitulowały ostatnie jednostki niemieckie.

Początek

Osobny artykuł: Włoska inwazja na Francję 1940.

10 czerwca do wojny przystąpiły Włochy. Rozpoczęto atak na pozycje francuskie w Alpach. 11 czerwca Włosi zbombardowali Maltę. 22 czerwca Francja podpisała kapitulację przed Niemcami, dwa dni później podpisano rozejm z Włochami w Rzymie. Wiele kolonii francuskich znalazło się pod władzą rządu Vichy, co niezmiernie ułatwiło sytuację Włochom, mającym teraz tylko jednego przeciwnika w tym rejonie – Wielką Brytanię.

Bitwa koło przylądka Bon – bitwa morska, stoczona 13 grudnia 1941 roku, podczas II wojny światowej, pomiędzy dwoma włoskimi krążownikami lekkimi a flotyllą niszczycieli alianckich na Morzu Śródziemnym niedaleko przylądka Bon w Tunezji. W wyniku starcia włoska Regia Marina straciła obydwa krążowniki i ponad 900 zabitych.
Afryka Wschodnia – umowny region geograficzny w Afryce obejmujący tereny na wschód od Nilu i Wielkiego Rowu Afrykańskiego, w tym wyspy na Oceanie Indyjskim, tradycyjnie zaliczane do Afryki.

Wojna w Afryce Północnej

Osobny artykuł: II wojna światowa w Afryce.

13 września 1940 Włosi zaatakowali Egipt. Udana kontrofensywa Brytyjczyków w grudniu doprowadziła jednak do tego, że włoskich agresorów wyparto nie tylko z Egiptu, ale także z całej Cyrenajki

W 1941, podczas krytycznej sytuacji Włochów na prośbę Benito Mussoliniego, Hitler wysłał do Afryki niemieckie oddziały Afrika Korps. Ich dowódcą został Erwin Rommel. Dowodzone przez niego wojska odbiły utracone przez Włochów tereny oraz przeszły do ofensywy. Mimo tego siłom Osi nie udało się zdobyć Tobruku. Kolejna kontrofensywa aliantów odepchnęła siły Osi z powrotem do Trypolitanii.

Sycylia (wł. Sicilia) – największa wyspa na Morzu Śródziemnym (25 710 km²), leżąca na południowy zachód od Półwyspu Apenińskiego, od którego oddziela ją wąska Cieśnina Mesyńska. Wyspę zamieszkuje około 5 milionów mieszkańców.
Kampania włoska w czasie II wojny światowej - walki prowadzone między wojskami aliantów a państwami Osi na terytorium Zjednoczonego Królestwa Włoch. Rozpoczęła się 9 lipca 1943 wraz z lądowaniem aliantów na Sycylii, a zakończyła się 2 maja 1945 wraz z kapitulacją wojsk niemieckich na tym froncie. Około 50,000 alianckich i niemieckich żołnierzy zginęło podczas kampanii włoskiej; była to najkosztowniejsza kampania w Europie Zachodniej.

Brytyjskie czołgi na pustyni

Alianci wygrali też z Włochami w Afryce Wschodniej, gdzie walki zakończyły się na przełomie listopada i grudnia 1941. W 1942 Rommel rozpoczął kolejną ofensywę, zdobywając też Tobruk. Postępy wojsk Osi zostały zatrzymane dopiero pod El Alamein. Stoczono tam 2 bitwy, które zadecydowały o losach kampanii w Afryce. Po pierwszej zatrzymano Włochów i Niemców, w drugiej alianci, dowodzeni przez Bernarda Montgomery’ego, przełamali opór Osi i ruszyli w pościg. W listopadzie 1942 w północnoafrykańskich koloniach Francji wylądowały siły Sprzymierzonych (zobacz:Operacja Torch). W 1943 Włosi całkowicie opuścili swoją kolonię Libię i razem z Niemcami bronili Tunezji. Ostatnie siły Osi skapitulowały w Afryce przed aliantami 13 maja 1943.

Desant na Krecie (Operacja Merkury, niem. Unternehmen Merkur) – największa operacja powietrznodesantowa wojsk niemieckich podczas II wojny światowej. Miała na celu zniszczenie sił brytyjskich oraz zajęcie strategicznie ważnej – ze względu na swe centralne położenie we wschodnim basenie Morza Śródziemnego – Krety.
Wielka Rada Faszystowska (wł. Gran Consiglio del Fascismo) była głównym organem faszystowskiego rządu Benito Mussoliniego we Włoszech. Ciało to, posiadające niezwykle szeroki zakres władzy, zostało utworzone za pomocą aktu rządowego 12 stycznia 1923 roku.

czytaj dalej: [2], [3]

w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)