Kang Youwei - Polski Serwis Naukowy

To jest biografia osoby noszącej chińskie nazwisko Kang.

Kang Youwei (ur. 19 marca 1858 w Nanhai w prowincji Guangdong, zm. 31 marca 1927 w Qingdao) – chiński filozof, publicysta, kaligraf i reformator polityczny.

Wczesne życie

Pochodził z rodziny arystokratycznej. Od wczesnej młodości buntował się przeciwko urządzonemu według zasad neokonfucjanizmu modelowi społecznemu obowiązującemu w cesarskich Chinach. Inspirował się filozofią buddyjską, głosił potrzebę sprawiedliwości społecznej.

Wielokrotnie nawoływał do głębokich reform, które uratują Chiny przed upadkiem. W 1883 roku opowiedział się przeciwko krępowaniu stóp dziewczynkom. W 1888 roku wystosował memoriał do cesarza, który nie został jednak monarsze przedstawiony.

Yiheyuan (Pałac Letni) (chin. trad. 頤和園, chin. upr. 颐和园, pinyin Yíhéyuán) – kompleks parkowo-pałacowy stanowiący miejsce letniego odpoczynku cesarzy chińskich z dynastii Qing, położony w Pekinie. Centralnym punktem Yiheyuanu jest Wzgórze Długowieczności (Wanshoushan, 60 m wysokości) oraz sztuczne jezioro Kunming, które zajmuje powierzchnię 2,2 km² (ok. 2/3 całego parku). Cały kompleks liczy 70 tys. m² zabudowanej przestrzeni z licznymi ogrodami, altankami, pawilonami, galeriami i klasycznymi rezydencjami (ponad 3 tys. obiektów). Nazwa Yiheyuan oznacza Ogród Pielęgnowania Harmonii.
Yuan Shikai (ur. 16 września 1859, zm. 6 czerwca 1916) – chiński generał i polityk. Odegrał ważną rolę zarówno w obaleniu dynastii Qing, jak i będąc prezydentem w pierwszych latach istnienia Republiki Chińskiej.

Kang Youwei był zwolennikiem ruchu „nowych tekstów”. Jego przedstawiciele podawali w wątpliwość autentyczność klasycznych ksiąg w "starotekstowej" wersji, ukształtowanej w późniejszym okresie panowania dynastii Han, na której opierała się konfucjańska ortodoksja od czasów dynastii Song. Kang twierdził, że autentyczne są księgi w wersji "nowotekstowej", pochodzące z wczesnego okresu Han. Postulowane odrzucenie "starotekstowej" wersji ksiąg kanonicznych na rzecz wersji "nowotekstowej" dawało szansę na uwolnienie się z pęt neokonfucjanizmu i nową interpretację tradycji, która otworzyłaby intelektualną drogę do reform w państwie. Xunzi i neokonfucjanistów obarczał winą za rozmycie i zafałszowanie oryginalnej myśli Konfucjusza.

Stany Zjednoczone, Stany Zjednoczone Ameryki (ang.: United States, United States of America, US, USA) – państwo w Ameryce Północnej graniczące z Kanadą od północy, Meksykiem od południa, Oceanem Spokojnym od zachodu, Oceanem Arktycznym od północnego zachodu, Oceanem Atlantyckim od wschodu.
Wojna chińsko-japońska (1894-1895) (w Chinach nazywana wojną jiawu, upr: 甲午战争; trad. 甲午戰爭) – wojna podjęta przez Japonię w celu uzyskania koncesji terytorialnych i gospodarczych od Chin.

W roku 1891 Kang Youwei opublikował studium Badanie klasycznych ksiąg sfałszowanych w epoce Xin (9 – 23 n.e.). Twierdził że klasyczne księgi czczone i objaśniane przez uczonych Song są w większej części fałszerstwem i nie pochodzą od Konfucjusza. Kang Youwei cytował też klasyków w wersji "nowotekstowej" na poparcie swojej teorii trzech wieków:

Buddyzm (inna nazwa to: sanskr. Buddha Dharma; pāli. Buddha Dhamma – "Nauka Przebudzonego") – system filozoficzno-etyczny uznawany przez wielu ludzi za religię, rzadziej za psychologię. Założycielem i twórcą jego podstawowych założeń był żyjący od około 560 do 480 roku p.n.e. Siddhārtha Gautama (pāli. Siddhattha Gotama), syn księcia z rodu Śākyów, władcy jednego z państw-miast w północnych Indiach. Jako religia buddyzm zalicza się do religii dharmicznych oraz do religii nieteistycznych.
Sun Jat-sen (ur. 12 listopada 1866, Xiangshan; zm. 12 marca 1925, Pekin) - chiński polityk, przywódca i twórca Guomindangu. Uznawany za twórcę nowoczesnych i demokratycznych Chin. Odegrał znaczącą rolę w obaleniu rządów mandżurskiej dynastii Qing. Pierwszy, tymczasowy prezydent Republiki Chińskiej, w późniejszym okresie pozostawał de facto głową państwa.

1. chaosu

2. zbliżającego się małego pokoju

3. powszechnego pokoju i wielkiej jedności

Uważał, że współczesny mu świat wchodzi w drugi etap rozwoju, czyli w wiek postępu. Utopijną wizję zbliżającego się trzeciego okresu powszechnej szczęśliwości przedstawił w napisanej w 1884 roku Księdze Wielkiej Jedności (大同书, Datongshu).

Neokonfucjanizm – filozofia dominująca od XI wieku w Chinach. Neokonfucjaniści do myśli Konfucjusza dołączyli spekulacje metafizyczne, inspirowane pewnymi ideami zapożyczonymi z taoizmu oraz buddyzmu. Za prekursorów neokonfucjanizmu uważani są Zhou Dunyi, Zhang Zai, Shao Yong, Cheng Hao i Cheng Yi. Jego właściwym twórcą jest jednak Zhu Xi.
11 czerwca jest 162. (w latach przestępnych 163.) dniem w kalendarzu gregoriańskim. Do końca roku pozostaje 203 dni. Słońce w tym dniu znajduje się w zodiakalnym gwiazdozbiorze Bliźniąt.

Fałszerstwa tekstów konfucjańskich w wersji "nowotekstowej" dowodził także w pracach Sfałszowane księgi klasyczne (Xinxue jiajinkao, 1890) i Konfucjusz jako reformator (孔子改制考 Kongzi gaizhikao, 1897).

W 1890 roku założył szkołę w Kantonie, gdzie prowadził nauczanie w duchu nowych idei. Po przegranej wojnie z Japonią w 1895 roku postulował odrzucenie traktatu pokojowego, przeniesienie stolicy i przeprowadzenie reform administracyjnych (m.in. zmianę systemu egzaminów urzędniczych), promocję edukacji – tworzenie szkół, działania na rzecz wzrostu zamożności społeczeństwa, politykę socjalną dbającą o potrzeby i kondycję zwykłego człowieka, rozwój techniki i nauki, infrastruktury. Zmobilizował także tysiące pekińskich studentów do wyjścia na ulice i protestu przeciwko warunkom traktatu pokojowego. W tym samym roku założył Towarzystwo Studiów nad Umocnieniem Państwa, wkrótce rozwiązane przez władze. W 1898 roku powołał do życia Stowarzyszenie Ratowania Ojczyzny, pierwszą nowoczesną partię polityczną w Chinach.

Krępowanie (bandażowanie) stóp - chiński obyczaj kultywowany od ok. X do początków XX wieku, polegający na bandażowaniu stóp dziewcząt, celem ich skrócenia i deformacji prowadzących do pożądanego efektu estetycznego. Krępowanie stosowano początkowo u dziewcząt z wyższych klas społecznych, od których nie wymagano wykonywania intensywnych prac fizycznych. Obyczaj, który był wyznacznikiem statusu społecznego, przyjął się z czasem również wśród klas niższych. Za czasów ostatniej dynastii, Qing (1644-1912), rozpowszechniony był wśród wszystkich warstw społecznych, szczególnie na północy kraju. Krótkie stopy były w Chinach symbolem wytworności i zapewniały właścicielce dobre zamążpójście. Krępowanie miało także podtekst erotyczny, na co zwrócił uwagę również Zygmunt Freud dostrzegając w nim fetyszyzm.
Dynastia Han (206 p.n.e. - 220 n.e. ). Po wojnie domowej, która miała miejsce po śmierci Qin Shi Huanga, władzę objął w 202 p.n.e. jeden ze zwycięskich wodzów Liu Bang, który nazwał swoje państwo Han od nazwy rzeki Han, której dorzecze najpierw opanował. Jego rządy były kontynuacją działań Pierwszego Cesarza, lecz zmniejszył on nieco podatki od ludności chłopskiej, ograniczył przymus pracy itp. Najwybitniejszym władcą z dynastii Han był Wudi, który panował przez ponad 50 lat od 140 p.n.e. Oparł się on na naukach konfucjanizmu, ustanawiając go religią państwową.

czytaj dalej: [2], [3]

w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)