Don Carlos María Isidro Benito de Borbón y Borbón-Parme (Karol V - karlistowski pretendent do tronu Hiszpanii) - (ur. 29 marca 1788 roku w Aranjuez, zm. 10 marca 1855 roku w Trieście) – drugi syn (który nie zmarł w dzieciństwie) króla Karola IV i jego żony Marii Ludwiki Parmeńskiej. Pierwszy karlistowski pretendent do tronu Hiszpanii.

Wczesne życie

Karol urodził się w pałacu królewskim w Aranjuez. W 1808 Napoleon Bonaparte obalił ojca i starszego brata Karola - Karola IV i Ferdynanda VII. Karol, który był w tym czasie następcą tronu, odmówił zrzeczenia się swoich praw do tronu, które otrzymał z łaski samego Boga. W latach 1808-1814 razem ze swoim bratem został uwięziony przez Napoleona w Valençay, we Francji. W 1814 razem z resztą hiszpańskiej rodziny królewskiej powrócił do Madrytu. We wrześniu 1816 poślubił swoją siostrzenicę infantkę Marię Franciszkę Portugalską (1800-1834), córkę króla Jana VI i siostry Karola - Charlotty Joachimy. Para miała 3 synów:

Po śmierci żony w 1834 w Anglii, Karol ożenił się w październiku 1837 w Biscay z jej starszą siostrą - Marią Teresą, księżniczką Beira (1793-1874), wdową po Piotrze Karolu Hiszpańskim.

Sankcja pragmatyczna

W maju 1830 Ferdynand VII opublikował Sankcję Pragmatyczną, która pozwalała na dziedziczenie tronu Hiszpanii również przez córki monarchów. Sankcja ta została przyjęta przez Kortezy już w 1789, ale nie zaczęła obowiązywać. Teraz w maju 1830 Karol oficjalnie przestał być następcą tronu swojego brata. 10 października 1830 żona Ferdynanda VII - Maria Krystyna Sycylijska, urodziła córkę Izabelę, która zajęła miejsce Karola w kolejce do tronu.

Partia zwana Apostólicos nie uznała Sankcji i dalej wspierała Karola. Intrygowała na korzyść Karola, ale on sam nie podejmował jeszcze żadnych działań. Intrygi Apostólicos aktywnie wspierała za to żona Karola i jej starsza siostra - Maria Teresa, księżniczka Beira. W marcu 1833 Ferdynand VII nakazał Karolowi, aby udał się do Portugalii razem ze swoją żoną i jej siostrą. Była to próba pozbycia się z Hiszpanii Karola i jego dwóch głównych sojuszniczek. W kwietniu 1833 Ferdynand VII wezwał Karola do złożenia przysięgi wierności Izabeli, noszącej tytuł księżnej Asturii. Karol odmówił. Osobiście nie pożądał tronu dla siebie, ale wierzył, że Bóg chce żeby został królem, a on nie może odmówić.

Sukcesja

Ferdynand VII zmarł 29 września 1833. Wdowa po nim - Maria Krystyna Sycylijska sama mianowała się regentką w imieniu swojej małoletniej córki Izabeli. Karol uznał, że w myśl prawa salickiego tron Hiszpanii należy się jemu, a nie jego siostrzenicy. 1 października wydał manifest, w którym ogłosił swoje wstąpienie na tron jako Karol V. Wywołało to pierwszą wojnę karlistowską (1833 - 1839). Również za jego "panowania" narodził się hymn karlistów: Oriamendi.

18 maja 1845 Karol zrzekł się praw do tronu, które naturalnie przeszły na jego najstarszego syna: Karola VI (Carlosa Luisa de Borbón y Braganza, hrabia Montemolin). Sam wyemigrował do Triestu i do końca życia zajął się pisarstwem.

  W Wikimedia Commons znajdują się multimedia związane z tematem:
Karol (V) Burbon