Katyń - film - Polski Serwis Naukowy

Ten artykuł dotyczy filmu. Zapoznaj się również z: Katyń.

Andrzej Wajda na planie filmowym w Krakowie, listopad 2006

Tzw. "czornyj woron" ("czarny kruk") – replika mercedesa używanego przez NKWD do transportu więźniów

Ekshumacja ciał polskich oficerów zamordowanych przez NKWD w Katyniu, 1943

Ekshumacja ciał polskich oficerów zamordowanych przez NKWD w Katyniu, 1943

Katyń – polski film wojenny (dramat wojenny) z 2007 roku w reżyserii Andrzeja Wajdy, który przedstawia zbrodnię katyńską. Zdjęcia do filmu rozpoczęto 3 października 2006, a ukończono 9 stycznia 2007. Uroczysta premiera filmu odbyła się 17 września 2007 w Warszawie, w rocznicę agresji sowieckiej na Polskę w 1939 roku.

80. ceremonia wręczenia Oscarów (The 80th Academy Awards Ceremony) − odbyła się 24 lutego 2008. Po raz siódmy ceremonia miała miejsce w Kodak Theatre w Hollywood w Kalifornii, a po raz 33. transmisję telewizyjną w USA przeprowadziła ABC (umowa do 2014). W Polsce ceremonię pokazał na żywo Canal+. Nominacje zostały ogłoszone 22 stycznia 2008, o godzinie 5:38 rano czasu pacyficznego. Ceremonię po raz drugi poprowadził Jon Stewart.
Józef Mika (ur. 2 sierpnia 1963 roku we Wrocławiu), polski aktor filmowy i dubbingowy. W 1987 roku ukończył PWST w Warszawie. Obecnie współpracuje z Teatrem Syrena w Warszawie. W programie Ziarno wcielił się w postać "doktorka", jest również reżyserem tego programu.

Tytuł roboczy filmu to: Post mortem. Opowieść katyńska, taki jak powieści filmowej Andrzeja Mularczyka, na podstawie której został nakręcony. Film został nominowany do Oscara 2007 w kategorii Najlepszy film nieanglojęzyczny.

Film zdobył główną nagrodę dla najlepszego polskiego filmu PNF Orły 2008 – w sumie twórcy filmu otrzymali najwięcej, bo 7 statuetek w różnych kategoriach. Magdalena Biedrzycka otrzymała Europejską Nagrodę Filmową za rok 2008 w kategorii Prix D’Excellence za kostiumy do tego filmu.

Opis fabuły

Film przedstawia zbrodnię katyńską z 2 perspektyw: kobiet, oczekujących na powrót swoich mężów, synów i ojców oraz z perspektywy samych internowanych oficerów, którzy nie tracąc nadziei, do końca wierzą w szczęśliwy powrót do domu. Poznajemy losy rotmistrza Andrzeja (Artur Żmijewski), porucznika Jerzego (Andrzej Chyra), generała dywizji (Jan Englert), który do końca stara się podtrzymać na duchu pozostałych żołnierzy oraz porucznika pilota i konstruktora (Paweł Małaszyński), który w obozie przeżywa załamanie nerwowe. Wszyscy, prócz Jerzego, który ocaleje w niewyjaśniony sposób, zginą w lesie katyńskim.

Rossija 1, Россия 1 (pl: Rosja 1) – publiczna stacja telewizyjna Federacji Rosyjskiej, konkurent publicznej stacji Pierwyj kanał o palmę głównego kanału telewizji rosyjskiej. Odbiorcy kanału to ponad 117 milionów ludzi. Poza terytorium Rosji, transmisja większość programów odbywa się na częstotliwościach kanału RTR Płanieta.
Iran (pers. ايران – Īrān), (w języku polskim dawniej używano także formy Persja) pełna nazwa: Islamska Republika Iranu (pers. جمهوری اسلامی ايران – Dżomhuri-je Eslâmi-je Iran) – państwo na Bliskim Wschodzie, leżące nad Morzem Kaspijskim, Zatoką Perską i Zatoką Omańską.

Jerzy po latach odnajduje się w szeregach Ludowego Wojska Polskiego i wraca do ojczyzny, jednak pobyt w "nowej" Polsce okaże się dla niego za trudny – dręczony wyrzutami sumienia, nie potrafiąc kłamać w sprawie okrutnej zbrodni, popełni samobójstwo.

Drugi wiodący wątek to historia kobiet, które czekają na powrót oficerów do domu – żona rotmistrza Anna, matka rotmistrza Maria, żona generała Róża i dwie siostry porucznika pilota – Agnieszka oraz Irena. Po wojnie kobiety starają się walczyć z fałszem władzy komunistycznej i do końca mieć wiarę w powrót mężczyzn do domu.

Siergiej Leonidowicz Garmasz, ukr. Сергій Леонідович Гармаш, ros. Сергей Леонидович Гармаш (ur. 1 września 1958 w Chersoniu) – radziecki i rosyjski aktor.
Włochy (Republika Włoska, wł. Italia, Repubblica Italiana) – państwo położone w Europie Południowej, na Półwyspie Apenińskim, będące członkiem wielu organizacji, m.in.: UE, NATO, należące do ośmiu najbardziej uprzemysłowionych i bogatych państw świata – G8.

Prawda historyczna jest przedstawiona w zakończeniu filmu. Drastycznie ukazano rzeź na polskich oficerach, przedstawiając naturalistycznie rozstrzelanie głównych bohaterów wątku obozowego (generała, rotmistrza, porucznika pilota) oraz innych wojskowych.

Obsada

Andrzej Chyra – Jerzy, porucznik 8. Pułku Ułanów i przyjaciel Andrzeja

Artur Żmijewski – Andrzej, rotmistrz 8. Pułku Ułanów

Maja Ostaszewska – Anna, żona Andrzeja

Władysław Kowalski – profesor Jan, ojciec Andrzeja

Maja Komorowska – profesorowa Maria, matka Andrzeja

Jan Englert – generał

Danuta Stenka – Róża, żona generała

Agnieszka Kawiorska – Ewa, córka Róży i generała

Paweł Małaszyński – porucznik pilot Piotr Baszkowski, inżynier-kontruktor samolotów

Magdalena Cielecka – Agnieszka Baszkowska, siostra Piotra

Agnieszka Glińska – Irena Baszkowska, siostra Piotra, dyrektorka gimnazjum

Antoni Pawlicki – Tadeusz, syn Elżbiety

Siergiej Garmasz – kapitan Popow

oraz

Stany Zjednoczone, Stany Zjednoczone Ameryki (ang.: United States, United States of America, US, USA) – państwo w Ameryce Północnej graniczące z Kanadą od północy, Meksykiem od południa, Oceanem Spokojnym od zachodu, Oceanem Arktycznym od północnego zachodu, Oceanem Atlantyckim od wschodu.
Waldemar Barwiński (ur. w roku 1973 w Zamościu) – polski aktor teatralny, filmowy i telewizyjny, także dubbingowy. Absolwent klasy matematyczno-fizycznej I Liceum Ogólnokształcącego im. Hetmana Jana Zamoyskiego w Zamościu, potem – PWST w Warszawie (1996).

Wiktoria Gąsiewska – Weronika "Nika", córka Andrzeja i Anny

Anna Radwan – Elżbieta, bratowa Anny

Stanisława Celińska – Stasia, gospodyni w domu generała

Krzysztof Globisz – profesor medycyny sądowej

Krystyna Zachwatowicz − pani Greta, asystentka profesora medycyny sądowej

Krzysztof Kolberger – ksiądz kanonik

Jakub Przebindowski – ksiądz wikary

Olgierd Łukaszewicz – kapelan w obozie w Kozielsku

Tadeusz Wojtych – fotograf Władysław

Alicja Dąbrowska – aktorka grająca Antygonę

Aleksander Fabisiak – nauczyciel gimnazjum

Waldemar Barwiński – podporucznik

Jacek Braciak – porucznik Klin, znajomy Jerzego

Leon Charewicz – major przesłuchujący Agnieszkę

Dariusz Toczek – żołnierz przesłuchujący Agnieszkę

Joachim Paul Assbock − dr Müller

Sebastian Bezzel − oficer Propaganda Abteilung

Józef Mika − tłumacz Propaganda Abteilung

Andrzej Szenajch – profesor Uniwersytetu Jagielońskiego

Rafał Kronenberger – adiutant generała

i inni

Czornyj woron (ros. чёрный ворон, dosł. „czarny kruk”; również „czarna Marusia”, чёрная Маруся) – potoczna, powszechnie stosowana nazwa radzieckiej karetki więziennej do przewozu aresztowanych, mającej postać autobusu czarnej barwy, podzielonego na jednoosobowe celki. Środkiem biegł wąski korytarz, po którego obu stronach znajdowały się liczne, wąskie drzwiczki. Poszczególne cele były nieoświetlone i tak ciasne, że ledwo mieścił się w nich skulony człowiek. Okna zamalowywano, by więźniowie niczego nie widzieli. Wejście znajdowało się z tyłu.
Film wojenny − gatunek filmowy dotyczący wojny − zwykle skoncentrowany na bitwach lądowych, morskich lub powietrznych, czasem skupiający się także na losach jeńców wojennych, tajnych operacjach wojskowych, treningu adeptów oraz innych tematach powiązanych. Filmy wojenne ogniskują się również na życiu codziennym żołnierzy lub cywili w czasie wojny, bez ukazania obrazu bitwy. Wątki przedstawione w kinie wojennym mogą być fikcyjne, oparte na kanwie wydarzeń historycznych lub biograficzne.

czytaj dalej: [2], [3]

w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)